Türkiye'nin İklimi nedir?
Coğrafya · TYT · Konu 18
Tahmini okuma süresi: 6 dk
Kısa cevap
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Türkiye'nin iklimini şekillendiren coğrafi etkenleri sıralar ve açıklar.
- Üç büyük iklim bölgesini özellikleriyle ayırt eder.
- Yükselti ile sıcaklık arasındaki bağıntıyı hesaplayarak karşılaştırır.
- Kıyı ile iç kesim arasındaki sıcaklık ve yağış farklarını yorumlar.
- Yıllık ortalama sıcaklık, sıcaklık genliği ve yağış dağılımını hesaplar.
Anahtar fikirler
- Türkiye'de üç iklim bölgesi vardır: Karadeniz kıyıları, Akdeniz kıyıları ve iç kesimler.
- Akdeniz kıyılarında yağış kış aylarında, Karadeniz kıyılarında ise yıl boyu ve sonbaharda yoğunlaşır.
- İç kesimlerde sıcaklık genliği en büyüktür; kış sıcaklıkları belirgin biçimde düşüktür.
- Yükselti arttıkça sıcaklık azalır; deniz seviyesine indirme hesabında artış eklenir.
- Kıyı ile iç kesim arasında yağış miktarı ve sıcaklık genliği bakımından belirgin fark vardır.
- İklim tipi, yağışın miktarından çok mevsimlere dağılımıyla belirlenir.
Konunun özeti
Karadeniz kıyılarında yağış yıl boyu sürer ve doğal bitki örtüsü ormandır; Akdeniz kıyılarında yağış kışa toplanır, doğal örtü makiliktir; iç kesimlerde yaz kurak ve kış soğuk olduğu için bozkır görünümü baskındır. Sıcaklık hesaplarında yükseklik farkı yüz metreye bölünür ve her adım için soruda verilen azalma uygulanır; sonuç daha yüksek değere eklenir. Sıcaklık genliği en sıcak aydan en soğuk ay çıkarılır, yıllık ortalama ise bu iki ayın toplamının yarısıdır. Yağış sorularında önce dönem payı hesaplanır, sonra toplamdan çıkarılır. Bu dört işlem konudaki hemen tüm sayısal soruyu çözer.
Çözümlü mini örnek 1
Bir kesimde 900 metre yükseklikte yaz ortalaması 22 derece iken aynı ülkenin denize yakın kesiminde ölçülen yaz ortalaması kaç derece olur?
Fark, yüksek kesimdeki değere eklenerek alçak kesimin yaz ortalaması elde edilir.
Çözümlü mini örnek 2
En soğuk ayı 3 derece, en sıcak ayı 27 derece olan bir ilin yıllık ortalama sıcaklığı kaç derecedir?
Ortalamanın sıcaklık genliğinden farklı bir değer olduğu görülür.
Sık yapılan hatalar
- Yükselti etkisini ters uygulamak: Denizden uzaklaştıkça sıcaklık düşer; yüksekte ölçülen bir değeri deniz seviyesine indirirken düşüş değil artış eklenmelidir.
- Yüzde ile milimetreyi doğrudan işlemek: Yağışın yüzde kaçının hangi aylarda düştüğü sorusunda önce o dönemin yağışı hesaplanır, sonra toplamdan çıkarılır; yüzde puanı doğrudan toplama eklenmez.
- Genlik ile ortalamayı karıştırmak: Sıcaklık genliği en sıcak aydan en soğuk ay çıkarılarak bulunur; yıllık ortalama ise en soğuk ve en sıcak ay toplamının yarısıdır. Bu ikisi aynı işlem değildir.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Coğrafya · TYT için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.