Tuzlar nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Tuzları oluşturan iyon çeşitlerini tanır ve iyonik bileşik yapısını açıklar.
• Nötr, asidik ve bazik tuz ayrımını yapan ölçütü belirtir.
• Zayıf asit ve zayıf baz iyonlarının hidrolizini açıklar ve çözeltiye etkisini yorumlar.
• Tuz çözeltisinin pH değerinin hangi etmene bağlı olduğunu belirtir.
• Kristalleşen su miktarını hesaplar ve hidratasyonun önemini açıklar.

Anahtar fikirler

• Tuzun kendisi ile tuz çözeltisinin karakteri farklı konulardır; tuz nötr olsa bile çözeltisi bazik olabilir.
• Nötr, asidik ve bazik tuz ayrımının tek ölçütü, iyonun hidroliz yapıp yapmadığıdır.
• Kristal suyu formül biriminin parçasıdır ve mol kütle hesabına eklenir.
• Çözünürlük rakamı mutlaka sıcaklıkla birlikte verilir; aynı tuz farklı sıcaklıkta farklı çözünür.
• Formül birimindeki indekslerin toplamı, bir formül birimindeki iyon adedini verir.
• Kütlece derişimde payda suyla madde kütlesinin toplamıdır, yalnızca suyun kütlesi değildir.

Konunun özeti

Tuz, kuvvetli bir asitle bazın nötrleşmesinde oluşan ve iyonik yapıda bir bileşiktir; yapısında katyon ve anyon bulunur. Kuvvetli asit ile kuvvetli bazdan oluşan tuzun çözeltisi nötrdür, çünkü iki iyon da suda aynen kalır. Kuvvetli asitle zayıf bazdan oluşan tuzun anyonu suyla tepkimeye girip proton alarak hidronyum iyonu oluşturur ve çözelti asit olur. Zayıf asitle kuvvetli bazdan oluşan tuzun kationu ise proton bırakarak çözeltiyi bazik yapar. Bu tepkimeye iyon hidrolizi denir. Formül biriminde yazılan kristal suyu, tuzun yapısına katılan sudur; kurutulunca kütlesi azalır ve geriye anhydrous tuz kalır. Tuzun çözünürlüğü sıcaklığa ve maddeye bağlıdır; çözünmüş tuz çözeltisi elektrik…

Sık yapılan hatalar

• Her tuzu nötr saymak: Tuz, kuvvetli asitle bazın nötrleşmesinde oluşsa da zayıf asit veya zayıf baz içeriyorsa çözeltisi asidik ya da bazik olabilir. Tuzun kendisi değil, çözeltisinin karakteri önemlidir.
• Formül birimindeki suyu saymamak: Kristal suyu, formül birimine yazılan sayı kadar moleküldür. Bu su sayılmadığında toplam atom sayısı ve mol kütle hatalı çıkar.
• İyon sayısında katsayıyı atlamak: Bir formül biriminde kaç iyon bulunduğu, indekslerin toplamıyla bulunur. Bu adet madde miktarıyla çarpılmazsa iyon miktarı eksik hesaplanır.

İlgili konular

• Yükseltgenme ve İndirgenme
• Asitler ve Bazlar
• pH ve pOH Hesapları
• Nötrleşme
• Çözünürlük Dengesi
• Organik Kimya