Besin Zinciri ve Besin Ağı nedir?
Biyoloji · 10. Sınıf · Konu 37
Tahmini okuma süresi: 9 dk
Kısa cevap
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Besin zincirini ve besin ağını tanımlar.
- Trofik düzeyleri sıralar.
- %10 enerji kuralını açıklar.
- Biyolojik birikimin trofik düzeylerle ilişkisini yorumlar.
- Besin zinciri enerjinin üreticiden tüketiciye aktarım yoludur; ağ ise zincirlerin kesişiminden oluşur kavramını öğrenir ve uygular.
Anahtar fikirler
- Her düzeyde enerjinin yalnızca ~%10'u bir üst düzeye geçer.
- Kalan ~%90 solunum ve ısı ile kaybolur.
- %10 kuralına göre enerjinin sadece %10'u bir sonraki trofik düzeye aktarılır.
- Otçul hayvanlar birincil tüketiciler olarak 2. trofik düzeydedir.
- Besin ağı, bölgedeki tüm besin zincirlerinin kesişiminden oluşur.
- Besin zinciri enerjinin üreticiden tüketiciye aktarım yoludur; ağ ise zincirlerin kesişiminden oluşur — Besin Zinciri ve Besin Ağı konusunda önemli bir kavramdır.
Konunun özeti
Her trofik düzeyde enerjinin yalnızca %10'u aktarılır. Bu nedenle üst düzeylerde birey sayısı ve biyokütle azalır.
Çözümlü mini örnek 1
Bir göl besin zinciri: Algler (üretici) → Daphnia (birincil tüketici) → küçük balık (ikincil tüketici) → büyük balık (üçüncül tüketici) → balıkçıl kuşu (dörtüncül tüketici). Bu zincirde enerjinin %10'u aktarılır.
Üst tüketicilere doğru çıkıldıkça başlangıçtaki enerjinin çok küçük bir kısmı kaldığı için üst basamaklar az sayıda canlıdan oluşur.
Çözümlü mini örnek 2
DDT böcek ilacının göl ekosisteminde biyoakümülasyonu: Suda DDT miktarı çok düşüktür, ancak fitoplanktonlarda birikir, zooplanktonlarda daha fazla, küçük balıklarda daha fazla, büyük balıklarda en yüksek düzeye ulaşır.
Bu nedenle biyomagnifikasyon, madde kaynağından uzaklaştıkça riski daha yüksek basamaklara taşır.
Sık yapılan hatalar
- Enerji akışının tersine dönebileceğini düşünmek: Besin zincirindeki oklar tek yönlüdür.
- Trofik düzeyle tür sayısını karıştırmak: Trofik düzey beslenme konumudur.
- %10 kuralını bütün enerjiye uygulamak: Bu, bir üst düzeye aktarılan orandır.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Biyoloji · 10. Sınıf için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.