Belgesel ve Haber Metni Yazımı nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Haber metnini tanımlayarak özelliklerini sayabilir.
• 5N+1 ölçütünü açıklayıp bir haberi bu ölçüte göre çözebilir.
• Haberin bölümlerini (başlık, spot, gövde) tanıyabilir.
• Haber dilinin özelliklerini belirleyebilir.
• Senaryonun dört temel öğesini ve hazırlık aşamalarını sıralayabilir.

Anahtar fikirler

• Haber, güncel ve önemli bir olayı gerçeğe sadık biçimde kısa sürede bildiren metindir.
• 5N+1 ölçütünde ne, nerede, ne zaman, kim, nasıl ve neden sorularına cevap aranır.
• Haberin bölümleri başlık, spot ve gövdedir.
• Spot, haberin özetidir ve 5N+1 sorularına cevap veren ilk paragraftır.
• Gövde, haberin alt başlıklarla ilerleyen bölümüdür.
• Haber dili anlaşılır, tarafsız, nötr, nesnel ve kısadır.

Konunun özeti

Haberin ölçüsü 5N+1'dir: ne oldu, nerede oldu, ne zaman oldu, kim yaptı, nasıl oldu, neden oldu. Haberin bölümleri başlık, spot ve gövdedir. Spot, haberin özetidir ve 5N+1 sorularına cevap veren ilk paragraftır; gövde ise alt başlıklarla ilerler. Haber dili anlaşılır, tarafsız, nötr, nesnel ve kısadır; belgisiz sözcük kullanılmaz, yorum ve yargı yazılmaz. Senaryo ise sesli-görsel bir yapımın metnidir; dört temel öğesi görüntü (aksiyon), ses (diyalog), müzik ve efekttir. Senaryoda sahne başlıkları, sahne numarası, iç mekân ya da dış mekân bilgisi, gündüz-gece bilgisi, diyaloglar ve yönerge yazılır. Senaryo dili betimleyici, kısa ve akıcıdır; diyaloglar karakterin konuşma diline uygun…

Sık yapılan hatalar

• Haberde yorum ya da yargı yazmak: Haber dili tarafsız ve nesneldir; yorum ve yargı habere yazılmaz.
• 5N+1 ölçütünü beş soru saymak: 5N+1, ne, nerede, ne zaman, kim, nasıl ve neden olmak üzere altı sorudan oluşur.
• Spot'u haberin son bölümü sanmak: Spot, haberin özetidir ve 5N+1 sorularına cevap veren ilk paragraftır.

İlgili konular

• Dil ve Anlatım Bozuklukları
• Akademik ve Araştırma Metni Yazımı
• Sözlü Sunum ve Münazara