Anadolu Uygarlıkları nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• İlk Çağ Anadolu uygarlıklarının hangi çağda ve hangi coğrafyada yer aldığını belirtir.
• Hurri, Urartu, Hittit ve Mitanni devletlerinin merkezlerini doğru eşleştirir.
• Urartuların Van çevresindeki yerleşimi ile Hittitlerin Hattuşa merkezini karşılaştırır.
• Anadolu'nun ticaret yolları bakımından neden kilit konumda olduğunu açıklar.
• Fırtına Tanrısı kavramının İlk Çağ Anadolu din dünyasındaki yerini değerlendirir.

Anahtar fikirler

• İlk Çağ Anadolu'sunda Hurri, Urartu, Hittit ve Mitanni olmak üzere dört büyük devlet öne çıkar.
• Urartuların merkezi Van Gölü çevresindeki Merkez Tuşpa'dır.
• Hittitlerin merkezi Hattuşa'dır ve bugün Boğazköy adıyla bilinir.
• Hurri Kuzeydoğu Anadolu'da, Kızılırmak havzasında yer almıştır.
• Mitanni, Anadolu'nun güneydoğu yönünde ve Kuzey Mezopotamya sınırında konumlanmıştır.
• Anadolu, Asya ile Avrupa arasındaki kara köprüsü olduğu için ticaret ve savaş bakımından kilit konumdur.

Konunun özeti

İlk Çağ Anadolu'sunda dört büyük devlet öne çıkar: Kuzeydoğu'da Hurri, doğuda Urartu, iç Anadolu'da Hittitler ve güneydoğuda Mitanni. Urartuların merkezi Van Gölü çevresindeki Merkez Tuşpa, Hittitlerin merkezi ise Hattuşa'dır ve bugün Boğazköy adıyla bilinir. Anadolu'nun konumu, Asya ile Avrupa arasındaki kara köprüsü olmasıyla açıklanır; bu konum hem ticaret yollarını hem de çatışma hatlarını Anadolu'ya çekmiştir. Bu devletler birbirleriyle savaşmış, antlaşma yapmış ve mektuplaşmıştır. Kaynak değerlendirmesinde bulunduğu yerin tek başına yeterli olmadığı, belgenin dili ve muhatabının daha belirleyici olduğu unutulmamalıdır. Fırtına Tanrısı inancı bölgenin din dünyasının merkezini…

Sık yapılan hatalar

• Urartu ile Hittitlerin merkezlerini değiştirmek: Urartuların merkezi Van Gölü çevresidir ve Merkez Tuşpa adıyla anılır; Hittitlerin merkezi ise Hattuşa'dır, bugünkü adıyla Boğazköy. İki merkez de Anadolu'nun farklı bölgelerindedir.
• Hurri'yi güneydoğu devleti saymak: Hurri Kuzeydoğu Anadolu'da, Kızılırmak havzasında yer almıştır. Mitanni ise güneydoğu yönündedir.
• Mitanni'yi Mezopotamya'da görmemek: Mitanni Kuzey Mezopotamya yönünde yer alan bir devlettir; Anadolu'nun güneydoğu sınır bölgesinde konumlanmıştır.

İlgili konular

• Tarih Bilimi ve Kronoloji
• İlk Uygarlıklar (Mezopotamya)
• Mısır ve Nil
• İlk Çağ Yunan
• İlk Çağ Roma
• İslamiyet Öncesi Türk Devletleri