Üç Temel Akıl Yasası Soruları ve Çözümleri

Mantık · 12. Sınıf · 16 soru

Üç Temel Akıl Yasası konusundan seçilmiş 16 çözümlü soru. Şıkları kendin işaretle, sonra "Cevabı göster" ile doğru cevabı ve açıklamayı gör.

Önce konunun anlatımını okumak istersen Üç Temel Akıl Yasası konu anlatımı sayfasına gidebilirsin.

Çözümlü Sorular

Soru 1

Çelişmezlik yasasına göre ne olamaz?

  1. A) İki farklı şey aynı anda var olamaz
  2. B) Bir şey aynı anda hem doğru hem yanlış olamaz
  3. C) Hiçbir şey doğru olamaz
  4. D) Bütün şeyler doğru olamaz
Cevabı göster

Doğru cevap: B) Bir şey aynı anda hem doğru hem yanlış olamaz

Bir şey aynı anda hem doğru hem yanlış olamaz; aynı anlamda ve aynı anda iki zıt değer birlikte gerçekleşemez.

Soru 2

Üçüncü çıkarım yasası ne söyler?

  1. A) Her şey bilinebilir biçimdedir
  2. B) Her şey belirsizdir
  3. C) Bir önerme ya doğrudur ya yanlıştır
  4. D) Her şey çelişkilidir
Cevabı göster

Doğru cevap: C) Bir önerme ya doğrudur ya yanlıştır

Bir önerme ya doğrudur ya yanlıştır; doğru ile yanlış arasında üçüncü bir doğruluk değeri yoktur.

Soru 3

Sınav var ile sınav yok demek hangi yasaya aykırıdır?

  1. A) Özdeşlik yasasına
  2. B) Hiçbir yasaya
  3. C) Boyut yasasına
  4. D) Çelişmezlik yasasına
Cevabı göster

Doğru cevap: D) Çelişmezlik yasasına

Çelişmezlik yasasına aykırıdır; bu iki önerme aynı anda ve aynı anlamda doğru olamaz.

Soru 4

Bir şeyin değerini bilmiyor olmak üçüncü çıkarımı ihlal eder mi?

  1. A) Hayır doğruluk değeri bilinmese de vardır
  2. B) Evet arada üçüncü bir durum vardır
  3. C) Evet belirsizlik bir değerdir
  4. D) Hayır çünkü hiçbir önerme doğru değildir
Cevabı göster

Doğru cevap: A) Hayır doğruluk değeri bilinmese de vardır

Hayır doğruluk değeri bilinmese de vardır; bilmemek değerin olmadığını değil onu bilmediğimizi gösterir.

Soru 5

Çelişen iki önermeden biri doğruysa diğeri hakkında ne söylenir?

  1. A) Diğeri de doğrudur
  2. B) Diğeri belirsizdir
  3. C) Diğeri yanlıştır
  4. D) Diğeri anlamsızdır
Cevabı göster

Doğru cevap: C) Diğeri yanlıştır

Diğeri yanlıştır; çelisen önermeler birbirini dışladığı için biri doğruysa ötekisi yanlış olmak zorundadır.

Soru 6

Aynı tartışmada iki zıt görüşü savunmak hangi yasayı ihlal eder?

  1. A) Özdeşliği
  2. B) Boyut kuralını
  3. C) Kimlik dışı bir kuralı
  4. D) Çelişmezliği
Cevabı göster

Doğru cevap: D) Çelişmezliği

Çelişmezliği ihlal eder; aynı konuda biri doğruyken diğerini de savunmak tutarlılıktan yoksun kalır.

Soru 7

Üç temel akıl yasası arasında olmayan aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A) Hız yasası
  2. B) Özdeşlik yasası
  3. C) Çelişmezlik yasası
  4. D) Üçüncü çıkarım yasası
Cevabı göster

Doğru cevap: A) Hız yasası

Hız yasası fizik yasasıdır ve üç temel akıl yasasından biri sayılmaz; ötekilerinin üçü de mantığa aittir.

Soru 8

Bir kapının ya açık ya kapalı olması hangi yasaya örnektir?

  1. A) Özdeşlik yasasına
  2. B) Üçüncü çıkarım yasasına
  3. C) Çelişmezlik yasasına
  4. D) Hiçbir yasaya
Cevabı göster

Doğru cevap: B) Üçüncü çıkarım yasasına

Üçüncü çıkarım yasasına örnektir; açık ile kapalı dışında bir üçüncü durum düşünülmez.

Soru 9

Çelişmezlik ile üçüncü çıkarım arasındaki fark nedir?

  1. A) İkisi tamamen aynı şeydir
  2. B) İkisi de aynı zamanı tanımlar
  3. C) Biri birlikte olmayışı verir diğeri ara yol olmadığını söyler
  4. D) Biri yalnız matematiğe aittir
Cevabı göster

Doğru cevap: C) Biri birlikte olmayışı verir diğeri ara yol olmadığını söyler

Biri birlikte olmayışı verir diğeri ara yol olmadığını söyler; çelişmezlik hem doğru hem yanlışı, üçüncü çıkarım üçüncü değeri dışlar.

Soru 10

Özdeşlik yasasının mantıktaki temel işlevi nedir?

  1. A) Tanım ve anlamın tutarlılığını sağlamak
  2. B) Sayısal hesabı hızlandırmak
  3. C) Görseli güzelleştirmek
  4. D) Sonucu gizlemek
Cevabı göster

Doğru cevap: A) Tanım ve anlamın tutarlılığını sağlamak

Tanım ve anlamın tutarlılığını sağlamak asıl işlevidir; aynı kavramı her yerde aynı anlamda kullanmamızı mümkün kılar.

Soru 11

Bir düşünce sistemi içinde çelişki bulunması neyi gösterir?

  1. A) Sistemin çok zengin olduğunu
  2. B) En az bir iddianın doğru olamayacağını
  3. C) Sistemin kusursuz olduğunu
  4. D) Hiçbir şeyi çünkü ilgisizdir
Cevabı göster

Doğru cevap: B) En az bir iddianın doğru olamayacağını

En az bir iddianın doğru olamayacağını gösterir; sistemde çelişki varsa tutarlılık bozulmuş demektir.

Soru 12

Aynı anda hem bir önerme doğru hem de yanlış diyen iddiaya ne denir?

  1. A) Tutarlı açıklama
  2. B) Eksik tanım
  3. C) Çelişki
  4. D) Güçlü argüman
Cevabı göster

Doğru cevap: C) Çelişki

Çelişki denir; bir önermenin aynı anda hem doğru hem yanlış tutulması çelişmezlik yasasını ihlal eder.

Soru 13

Klasik mantıkta üçüncü çıkarımın sınırı nasıl açıklanır?

  1. A) Her önerme doğrudur
  2. B) Hiçbir önerme doğru değildir
  3. C) Üçüncü değer her zaman vardır
  4. D) Değer bilinmese bile önerme ya doğru ya yanlıştır
Cevabı göster

Doğru cevap: D) Değer bilinmese bile önerme ya doğru ya yanlıştır

Değer bilinmese bile önerme ya doğru ya yanlıştır; klasik mantık bu zorunluluğu kabul eder ve üçüncü değeri reddeder.

Soru 14

Çelişmezlik yasası olmasaydı ne ortaya çıkardı?

  1. A) Aynı anda her iddia doğru sayılabilirdi
  2. B) Mantık daha güçlü olurdu
  3. C) Dil zenginleşirdi
  4. D) Sonuçlar daha kesinleşirdi
Cevabı göster

Doğru cevap: A) Aynı anda her iddia doğru sayılabilirdi

Aynı anda her iddia doğru sayılabilirdi; bu yasa olmadan zıt iddiaların ikisi de doğru kabul edilerek tutarlılık tamamen yitirilirdi.

Soru 15

İleri seviyede şu konuda en temiz kavramsal ifade hangisidir: Üç Temel Akıl Yasası (öğretim düzeyi 12, soru 1)?

  1. A) Tanımı örnekten bağımsız ve tikel düzeyde bırakır
  2. B) Kavramı koşullarıyla ve sınırlarıyla doğru tanımlar
  3. C) Konuya özgü koşulu görmezden gelir
  4. D) Sonucu dayanaktan kopuk biçimde sunar
Cevabı göster

Doğru cevap: B) Kavramı koşullarıyla ve sınırlarıyla doğru tanımlar

Kavramı koşullarıyla ve seçeneği ileri düzeyde en uygun ve tutarlı sonucu verir; diğer seçenekler kapsam ya da gereksiz ek içerir.

Soru 16

Kısa bir durum betimlemesi verildiğinde Üç Temel Akıl Yasası konusunda en akılcı yargı hangisidir (12. sınıf, soru 4)?

  1. A) Açıkça desteklenen yargı geçerli sayılır
  2. B) Doğrudan gözlenmeyen iddia olgu kabul edilir
  3. C) Çelişen kanıtlar tek kanıt sayılır
  4. D) Öznel impression nesnel hüküm yerine geçer
Cevabı göster

Doğru cevap: A) Açıkça desteklenen yargı geçerli sayılır

Açıkça desteklenen yargı seçeneği ileri düzeyde en uygun ve tutarlı sonucu verir; diğer seçenekler kapsam ya da gereksiz ek içerir.

Bu Konuyu Çalış

Soruları çözdükten sonra konuyu pekiştir: önce anlatımı oku, sonra konunun testini çöz.

İlgili Konular