Newton Yasaları nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Newton üç yasasını örneklerle ilişkilendirir ve yorumlar.
• Net kuvvet ile ivme arasındaki bağıntıyı kurar ve hesaplar.
• Ağırlık kuvveti ile yerçekimi kuvvetini ayırt eder.
• Dengede kalan cisimlerde kuvvet koşulunu açıklar.
• Etki-tepki kuvvet çiftlerinin farklı cisimlere etki ettiğini gösterir.

Anahtar fikirler

• Net kuvvet, kuvvetlerin vektörel toplamıdır; tek bir kuvvet değildir.
• Kuvvet denge durumunda sıfır olabilir ama hız sıfır olmak zorunda değildir.
• Kütle iki katına çıkarsa aynı net kuvvet ivmeyi yarıya indirir.
• Ağırlık kuvveti newton cinsinden, kütle kilogram cinsinden ölçülür.
• Etki-tepki kuvvetleri daima farklı cisimlere etki eder.
• Yer üzerindeki cisimlerde yerçekimi kuvveti mutlaka çizilmelidir.

Konunun özeti

Birinci yasa eylemsizliği, ikinci yasa ivmenin kuvvetin kütleye oranı olduğunu, üçüncü yasa ise her etkiye eşit ve zıt bir tepki bulunduğunu söyler. Bir soruyu çözmek için önce serbest cisim diyagramı çizilmeli, bütün kuvvetler vektörel olarak toplanmalı, net kuvvet bulunduktan sonra ivme hesaplanmalıdır. Net kuvvet sıfırsa ivme sıfırdır ve cisim dengededir; bu durum hareketsizlik anlamına gelmez. Kütle skaler bir büyüklükken ağırlık bir kuvvettir ve newton cinsinden ölçülür. Etki-tepki kuvvetleri farklı cisimlerde bulunduğu için tek cismin dengesini göstermez.

Sık yapılan hatalar

• Etki-tepkiyi dengede saymak: Etki-tepki kuvvetleri farklı cisimlere etki ettiği için tek bir cismin kuvvet dengesi sayılamaz. Zemin ve cisim üzerine ayrı ayrı denge kurulur.
• Yerçekimi kuvvetini atlamak: Yer üzerindeki her cisim ağırlık kuvvetine maruz kalır. Bu kuvvet çizilmezse denge ve ivme hesapları yanlış çıkar.
• Net kuvveti tek kuvvet sanmak: Cisme birden çok kuvvet etki edebilir; etkili olan yalnız toplamdır. Kuvvetleri toplamadan ivme hesaplanamaz.

İlgili konular

• SI Birimleri ve Ölçüm
• Vektörler
• Hareket ve Kinetik
• İş, Güç ve Enerji
• Enerji Dönüşümleri
• Maddelerin Yapısı ve Özkütle