Gerçekçilik nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Gerçekçiliğin temel iddiasını söyler.
• Naif gerçekçilik ile eleştirel gerçekçiliği ayırt eder.
• Gerçekçi benlik anlayışının öteki kavramıyla ilişkisini açıklar.
• Gerçekçilik ile idealizm arasındaki farkı gerekçelendirir.
• Arasıcılık ilkesini bir örnekle uygular.

Anahtar fikirler

• Gerçekçiliğin temel iddiası, varlığın zihinden bağımsız olduğudur.
• Metafizik gerçekçilik varlığı zihinden tamamen ayırırken epistemik gerçekçilik bilginin gerçeği yansıtabileceğini savunur.
• Naif gerçekçilik algıyı nesnenin kendisi sayarken eleştirel gerçekçilik algıyı bir araç sayar.
• Gerçekçi benlik, başkasını benim kadar gerçek ve duyabilir bir varlık olarak kabul eder.
• Öteki kavramı gerçekçi benliğin ayrılmaz parçasıdır; ben, tek başına bir benlik değildir.
• Arasıcılık, sade gerçekçilik ile idealizm arasında ölçüte bağlı bir denge kurar.

Konunun özeti

Gerçekçilik, nesnelerin algıdan ve zihinden bağımsız olarak var olduğunu ileri sürer. Metafizik gerçekçilik bu bağımsızlığı en güçlü biçimde savunurken epistemik gerçekçilik bilginin gerçeği yansıtabileceğini vurgular. Naif gerçekçilik algıyı nesnenin kendisi sayarken eleştirel gerçekçilik algıyı bir araç olarak görür. Gerçekçi benlik, başkasının da benim kadar gerçek ve duyabilir bir varlık olduğunu kabul eder; öteki kavramı burada belirleyicidir. Arasıcılık ise sade gerçekçilik ile idealizm arasında ölçüte bağlı bir denge kurar. Gerçekçilik zihni inkâr etmez, zihnin tanıma işlevini kabul eder.

Sık yapılan hatalar

• Algıyı nesnenin kendisi saymak: Gördüğünüz şey, algı sürecinin bir ürünüdür. Algının aracı olması, nesnenin varlığını gerektirmez; ama algıyla özdeşleştirilmesini de gerektirmez.
• Gerçekçiliği idealizmin tam tersi saymak: Gerçekçilik zihni inkâr etmez, zihnin nesneyi tanıdığını kabul eder. Zihin inkârı idealizmin uç bir yorumudur.
• Ötekini kendim kadar gerçek saymamak: Gerçekçi benlik, başkasının da aynı biçimde duyup düşündüğünü varsayar. Bunu reddetmek benlik anlayışını tek kişiye indirger.

İlgili konular

• Varlık ve Ontoloji
• Bilgi ve Epistemoloji
• Şüphecilik
• İdealizm
• Fenomenoloji
• Ahlak Felsefesi