Edebiyat ve Toplum İlişkisi nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Edebiyatın tanımını yapar ve edebî metni ayırt edici özelliklerle açıklar.
• Edebiyatın güzel sanatlar arasındaki yerini malzeme ölçütüyle belirler.
• Edebiyatın toplumla olan çift yönlü ilişkisini örneklerle yorumlar.
• Edebiyatın diğer bilimlerle kurduğu ilişkiye açıklık getirir.
• Edebiyatın temel işlevlerini (yansıtma, etkileme, eğitme, eğlendirme) örneklendirir.

Anahtar fikirler

• Edebî eserde estetik kaygı vardır; amaç yalnızca bilgi aktarmak değildir.
• Edebiyat toplumun aynasıdır; dönemine ait düşünce, ahlak ve yaşam biçimini yansıtır.
• Toplumları şekillendiren unsurlar arasında dil, din, örf ve âdetlerin yanında edebiyat da yer alır.
• Bir eser bazı dönemlerde toplumu eleştirir, bazı dönemlerde mevcut düzeni savunur.
• Edebiyatın sübjektif olması onu değersiz kılmaz; edebî yargı ölçütlere göre yapılır.
• Sözlü edebiyat, yazılı edebiyattan önce gelişmiştir ve halkın ortak ürünüdür.

Konunun özeti

Toplumu yansıtır ve aynı zamanda toplumu etkiler. Tarih, sosyoloji, psikoloji ve felsefeyle ilişki içinde gelişir. Güzel sanatların bir kolu olan edebiyatın temel işlevleri yansıtma, etkileme, eğitme ve eğlendirmedir.

Sık yapılan hatalar

• Edebiyatı yalnızca kişisel duygu boşanması sanmak: Edebiyat toplumsal değerler taşır ve toplumu da etkiler.
• Her metni edebî eser saymak: Fatura, dilekçe ve haber metinleri estetik kaygı taşımadığı için edebî değildir.
• Edebiyatı tarih ya da sosyolojiyle aynı sanmak: Bu bilimler olayı belgeyle kanıtlar, edebiyat olayı duyguyla yaşatır.

İlgili konular

• Metin Türleri ve Edebî Metin
• Edebiyatın Temel Kavramları: Sanat, Edebiyat ve Eser
• Edebiyatta Dil ve Üslup