Çözeltilerin Sınıflandırılması nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Çözeltileri fiziksel hâle ve dağılım biçimine göre sınıflandırmak
• Seyreltik ve derişik çözelti kavramlarını çözünürlük sınırıyla ilişkilendirerek açıklamak
• Elektrolit ve elektrolit olmayan çözeltileri elektrik iletkenliği temelinde ayırt etmek
• Elektrolitleri iyonlarına ayrılan, iyonlaşan ve iyonlaşmayan olmak üzere üçe ayırmak
• Gerçek çözelti, süspansiyon ve kolloidleri tanecik boyutuna göre karşılaştırmak

Anahtar fikirler

• Çözeltiyi sınıflandıran ölçütler birbirinin yerine geçmez; aynı çözelti birden çok ölçüte göre farklı gruplara girebilir.
• İyonlarına ayrılan elektrolitler suda tamamen iyonlaşır, iyonlaşan elektrolitler ise kısmi iyonlaşma yapar.
• Şeker, glikoz ve etil alkol gibi maddeler suda moleküller hâlinde dağılır, iyon oluşturmaz ve elektriği iletmez.
• Kolloid tanecikleri 1 nm ile 1000 nm boyut aralığındadır; bu tanecikler gözle görülmez ancak ışığı saçarlar.
• Süspansiyonlarda tanecikler iri olduğu için karışım bulanık görünür ve dinlendirildiğinde dibe çöker.
• Bir elektrolit çözeltinin elektrik iletkenliği, derişim arttıkça artar; seyreltme iletkenliği düşürür.

Konunun özeti

Elektrik iletkenliğine göre elektrolit olan ve olmayan çözeltiler ayrılır; iki elektrot arasına bağlanan ampulün yanıp yanmadığı bunu gösterir. Elektrolitler iyonlarına ayrılan, iyonlaşan ve iyonlaşmayan diye üçe bölünür. Tanecik boyutuna göre gerçek çözeltiler, kolloidler ve süspansiyonlar ayrılır; kolloidler ışığı saçıp Tyndall olayı gösterir. Aynı çözelti birden çok ölçüte göre farklı sınıflara girebilir.

Sık yapılan hatalar

• Elektrolit olmak için yüksek derişim şart olduğunu düşünmek: Seyreltik elektrolit çözeltileri de iletkenlik gösterir; yalnız iletkenliğin derecesi değişir, elektrolit olma niteliği değişmez.
• Kolloid taneciklerini gözle görülebilen parçacıklar sanmak: Kolloid tanecikleri görünmez; yalnız ışığı saçıp Tyndall olayına yol açarlar. Gözle görülebilen iri tanecikler süspansiyona aittir.
• İyonlaşma ile iyonlaşmayı aynı saymak: İyonik bileşikler suda yalnızca ayrışır, moleküler asitler ise suyla tepkimeye girerek iyon oluşturur. İkisi aynı süreç değildir.

İlgili konular

• Koligatif Özellikler
• Çözünme Olayının Sınıflandırılması
• Çözünürlüğe Etki Eden Faktörler (Sıcaklık, Basınç ve Madde Cinsi)
• Derişim Birimleri (Molarite ve ppm)
• Koligatif Özellikler (Kaynama Noktası Yükselmesi ve Donma Noktası Düşmesi)
• Asit ve Baz Kavramları