Kısayol Tuşları

Konu Anlatımı

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Klavyenin Bölgeleri konusunu bilmen gerekir. Klavye tuşları düzenli bölgelere ayrılarak yerleştirilmiştir.

• Klavyedeki dört ana bölgeyi adıyla tanır.
• Yön tuşlarının yazı içinde nasıl kullanıldığını anlatır.
• Fonksiyon tuşlarını tanır ve kısayollarla birlikte çalıştığını söyler.

Bu konuda ne öğreneceğiz? kısayolun ne olduğunu, kontrol tuşunun görevini, kopyala yapıştır ve geri alma gibi işlerin nasıl yapıldığını öğreneceğiz. Her bölüm, konunun bir parçasını açıklar; sonunda kısa bir özet ile sık yapılan hataları gösterir.

Kısayol Nedir?

Kısayol, birden çok tuşa birlikte basılarak tek bir işin yapılmasıdır; işi hızlandırır.

Kısayol, birden çok tuşa birlikte basılarak tek bir işin yapılmasıdır. Yemek tarifinde her adımı uzun uzun anlatmak yerine kısaca yazıldığı gibi, kısayol da bir işi kısa bir yolla yaptırır. Bilgisayarda bir düğmeye tıklamak, menülerde arama yapmak ve komutu baştan sona yapmak zaman alır. Kısayol ise aynı işi iki tuşla birkaç saniyede yapar. Kısayollarda neredeyse her zaman kontrol tuşu bulunur. Kontrol tuşu tek başına hiçbir iş yapmaz; ikinci bir tuşla birlikte basıldığında o işi başlatır. Bu yüzden kısayollarda ilk tuş kontrol, ikinci tuş ise yapılacak işin adıdır. Görünen harfler bize hangi işin yapılacağını hatırlatır.

Sık Kullanılan Kısayollar

En sık kullanılan kısayollardan biri kopyalamaktır. Kopyalama ile bir yazı, bir resim ya da başka bir nesne panoya alınır. Panodaki içerik sonra yapıştırılarak istenen yere konur. Kesme işi de kopyalamaya benzer; farkı, kesilen içerik kaynağından kaldırılır. Yazdığımız bir yerde hata yaptıysak geri alma kısayolu son işlemi iptal eder. Yinelemek ise geri alınan işi yeniden yapar. Yazdığımız işi kaydetmek de kısayolla yapılır. Tümünü seçmek bütün metni tek seferde seçmeyi sağlar; bul kısayolu ise uzun metin içinde aradığımız kelimeye hızlıca gider. Kısayol zaman kazandırır ama yanlış kullanılırsa işi bozabilir; bu yüzden hangi kısayolun ne yaptığını bilmek gerekir.

• Kısayol: birden çok tuşa birlikte basılarak tek bir işin yapılmasıdır.
• Kontrol tuşu: kısayollarda ilk basılan ve işi başlatan yardımcı tuştur.
• Kopyalama: seçili nesneyi panoya alan kısayoldur.
• Yapıştırma: panodaki nesneyi istenen yere koyan kısayoldur.
• Kesme: nesneyi panoya alır ve kaynaktan kaldırır.
• Geri alma ve yineleme: son işlemi iptal eder ya da yeniden yapar.

Günlük Hayattan Örnek

Zeynep, yazı programına bir paragraf yazdıktan sonra cümlesini beğenmedi. Metnin bir bölümünü fareyle seçti ve kopyalama kısayolunu kullandı. Sonra o bölümü sildi ve yapıştırma kısayoluyla yerine koydu. Ders saatinin yarısı geçtikten sonra öğretmen dosyayı istedi. Zeynep kaydetme kısayoluyla dosyasını hemen kaydetti.

Emir, uzun bir yazının içinde bir kelime arıyordu. Metnin baştan sona okuması çok uzun sürerdi. Öğretmeni bul kısayolunu gösterdi. Emir aradığı kelimeyi yazdı ve kısayolu çalıştırdı; yazı o kelimenin olduğu yere gitti. Bir süre sonra yanlış bir yaptığını fark eden Emir geri alma kısayolunu kullandı ve eski hâline döndü.

Basit Örnek

Önce kolay bir örnekle başlayalım.

Örnek 1: Kısayol Nedir?

Kısayol bize ne kazandırır?

1. Menülerde arama yerine iki tuş kullanılır.
2. Aynı iş daha kısa sürede yapılır.
3. Zaman kazanılmış olur.

Cevap: Kısayol, bir işi iki tuşla kısa sürede yaptırarak zaman kazandırır ve tekrarlı işleri kolaylaştırır.

İleri Örnek

Şimdi daha zor bir örneği birlikte çözelim.

Örnek 4: Geri Alma

Yanlış yaptığımız bir işi nasıl düzeltiriz?

1. Hatanın fark edilmesiyle geri alma kısayoluna geçilir.
2. Son işlem iptal edilir.
3. Doğru yazı yerine gelir.

Cevap: Geri alma kısayolu son yapılan işlemi iptal eder; böylece yanlış değişiklik eski hâline döner.

Adım Adım Çözülmüş Örnekler

İki örneği birlikte adım adım çözelim.

Örnek 1: Kısayol Nedir?

Kısayol bize ne kazandırır?

1. Menülerde arama yerine iki tuş kullanılır.
2. Aynı iş daha kısa sürede yapılır.
3. Zaman kazanılmış olur.

Cevap: Kısayol, bir işi iki tuşla kısa sürede yaptırarak zaman kazandırır ve tekrarlı işleri kolaylaştırır.

Örnek 2: Kopyala Yapıştır

Bir cümleyi başka yere taşımak için ne yapılır?

1. Cümlenin üzeri fareyle seçilir.
2. Kopyalama kısayolu ile panoya alınır.
3. Yapıştırma kısayolu ile yeni yere konur.

Cevap: Seçilen cümle kopyalama kısayoluyla panoya alınır, sonra yapıştırma kısayoluyla istenen yere yerleştirilir.

Dersten Öğrendiklerimizi Gözden Geçirelim

Bu derste öğrendiklerimizi ve yaşamdan karşılıklarını birlikte görelim.

Özet

• Kısayol, birden çok tuşla tek iş yapmaktır.
• Kısayollarda genellikle kontrol tuşu ilk basılır.
• Kopyalama ve yapıştırma ile aynı içerik bir yere taşınır.
• Kesme, içeriği alır ve kaynağından kaldırır.
• Geri alma son işlemi iptal eder, yineleme onu yeniden yapar.
• Bul kısayolu uzun metin içinde arama yapmayı kolaylaştırır.

Sık Yapılan Hatalar

• Kontrol tuşunu yanlışlıkla basılı tutup bırakmak Yanlış, çünkü basılı kalan tuş sonraki harflerin yanlış çıkmasına yol açar; tuştan parmağı kaldırmak gerekir.
• Yapıştırırken nereye yapıştırılacağını seçmemek Yanlış, çünkü imleç yanlış yerdeyse içerik yanlış satıra yapışar; yapıştırmadan önce yer kontrol edilmelidir.
• Geri almayı bilinçsizce art arda kullanmak Yanlış, çünkü her geri alma bir önceki işlemi iptal eder; fazla kullanılırsa yaptığımız iyi işler de geri gider.

Karşılaştırma Tablosu

Kendini Dene

Aşağıdaki üç cümleyi incele ve her birinin doğru olup olmadığını belirle.

1. Kısayol, birden çok tuşla tek bir iş yapmaktır. — doğru mu?
2. Kısayollarda ilk basılan tuş genellikle kontrol tuşudur. — doğru mu?
3. Kopyalama içeriği alır, yapıştırma içeriği yerine koyar. — doğru mu?

Cevap anahtarı: 1) Doğru. Kısayol = iki tuş + tek iş 2) Doğru. Kısayol sırası = kontrol tuşu, sonra iş tuşu 3) Doğru. Kopyalama = panoya al

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.

İlgili Konular

Bu konuyu daha sağlam öğrenmek için şu konularla birlikte çalışabilirsin:

• Klavyeyle Doğru ve Hızlı Yazmak Doğru yazma için iki elle yazmak ve parmakları doğru yerde tutmak gerekir.
• Klavyenin Bölgeleri Klavye tuşları düzenli bölgelere ayrılarak yerleştirilmiştir.
• Yazı Programında İlk Çalışma Yazı programında ödev, mektup, hikâye ve liste yazılır.