Yazı Programında İlk Çalışma

Konu Anlatımı

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Klavyeyle Doğru ve Hızlı Yazmak konusunu bilmen gerekir. Doğru yazma için iki elle yazmak ve parmakları doğru yerde tutmak gerekir.

• İki elle yazmanın neden önemli olduğunu açıklar.
• Parmak yüzünün ne olduğunu tanır ve neden önemli olduğunu söyler.
• On parmağın görev paylaşımını kısaca anlatır.

Bu konuda ne öğreneceğiz? yazı programının ne işe yaradığını, belgede yazı yazmayı ve yazdığımız işi denetlemeyi öğreneceğiz. Her bölüm, konunun bir parçasını açıklar; sonunda kısa bir özet ile sık yapılan hataları gösterir.

Yazı Programı ve Belge Nedir?

Belge, yazı programında açılan, içine yazı yazdığımız ve kaydedebildiğimiz sayfadır.

Yazı programı, bilgisayarda yazı yazmamızı sağlayan bir programdır. Ödevimizi, arkadaşımıza mektubu, bir hikâyeyi ya da alışveriş listesini bu programla hazırlarız. Yazı programını açtığımızda karşımıza boş bir sayfa gelir; bu sayfaya belge denir. Belgenin içindeki yazdığımız yere yazı alanı adı verilir. Belgeyi istediğimiz zaman kaydedebilir, sonra yeniden açıp üzerinde çalışabiliriz. Bu yüzden yazı programı, ekran üzerinde çalışan bir defter gibi düşünülebilir. Yazmaya başlamadan önce belgeyi açmak, belgeye ad vermek ve nereye kaydedeceğimizi bilmek gerekir. Yazının sonunda kimin yaptığını anlatmak için yazarın adını da yazmayı unutmamalıyız.

İmleç, Çubuklar ve Yazma Kuralları

Ekranda yanıp sönen ince bir çizgi vardır; buna imleç denir. İmleç, yazının şu anda nereye geleceğini gösterir ve bu yüzden yanıp söner, yani dikkatimizi çeker. Yazı yazarken imleç yazdığımız yere göre sağa doğru ilerler. Yazının bittiği satırdan sonra Enter tuşu ile yeni bir satır açılır; satır başında girintili olarak başlayan yeni bölüm ise paragraftır. Yazı programının ekranında menü çubuğu, araç çubuğu ve görev çubuğu bulunur; bu üç şerit programı kullanmamızı kolaylaştırır. İşimizi bitirdikten sonra yazıyı baştan sona denetlemek, yanlış yazılan kelimeleri düzeltmek ve eksik noktalama işaretlerini tamamlamak gerekir.

• Yazı programı: ödev, mektup, hikâye ve liste yazdığımız programdır.
• Belge: yazı programında açılan, içine yazı yazdığımız sayfadır.
• İmleç: yazının geleceği yeri gösteren, yanıp sönen ince çizgidir.
• Paragraf: satır başında girintili başlayan yeni bir yazı bölümüdür.
• Araç çubuğu: yeni aç, kaydet gibi düğmelerin durduğu şerittir.
• Menü çubuğu: dosya, düzen ve biçim seçeneklerinin listelendiği satırdır.

Günlük Hayattan Örnek

Zehra, sınıf ödevini yazı programında hazırlamak istedi. Önce programı açtı, karşısına gelen boş belgeye «ödevim» adını verdi. İmlecin yanıp söndüğünü gördü ve yazmaya başladı. Cümlelerini bitirdikçe Enter tuşuna basarak alt satıra geçti. Son paragrafı yazınca sayfa neredeyse dolduğunu fark etti ve yeni bir sayfa açtı. İşini bitirdikten sonra yazıyı baştan sona okuyup eksik noktaları tamamladı.

Mert, yazı programına ilk kez çalışıyordu. Ekranda menü çubuğunu ve araç çubuğunu öğretmeniyle birlikte inceledi. Yazmaya başlamadan önce nereye kaydedeceğini sordu. Yazdığı satırların birbirine girmesini istemediği için her yeni bölümü Enter tuşuyla açtı. Yazıyı bitirdiğinde kaydetmeyi unutmuştu; öğretmeni «önce kaydet, sonra kapat» kuralını hatırlattı.

Basit Örnek

Önce kolay bir örnekle başlayalım.

Örnek 1: Belge Nedir?

Yazı programında açılan boş sayfaya ne denir?

1. Programı açınca karşınıza bir sayfa gelir.
2. Bu sayfaya belge denir.
3. Belgeye ad vererek kaydedebiliriz.

Cevap: Programda açılan ve içine yazı yazdığımız sayfaya belge denir; belge kaydedilerek sonra yeniden açılabilir.

İleri Örnek

Şimdi daha zor bir örneği birlikte çözelim.

Örnek 4: Denetleme

Yazılan işi denetlemek ne demektir?

1. Yazı baştan sona okunur.
2. Yanlış yazılan kelimeler düzeltilir.
3. Eksik noktalama işaretleri tamamlanır.

Cevap: Denetlemek, yazdığımız işi baştan sona okuyup yazım hatalarını düzeltmektir; böylece iş teslim edilebilir hâle gelir.

Adım Adım Çözülmüş Örnekler

İki örneği birlikte adım adım çözelim.

Örnek 1: Belge Nedir?

1. Programı açınca karşınıza bir sayfa gelir.
2. Bu sayfaya belge denir.
3. Belgeye ad vererek kaydedebiliriz.

Cevap: Programda açılan ve içine yazı yazdığımız sayfaya belge denir; belge kaydedilerek sonra yeniden açılabilir.

Örnek 2: İmleç

İmleç ekranda ne işe yarar?

1. İmleç ince bir çizgi olarak görünür.
2. Yazının geleceği yeri gösterir.
3. Bu yüzden yanıp sönerek dikkat çeker.

Cevap: İmleç yazının şu anda nereye gireceğini gösterir ve yanıp sönerek bize yazma yerini hatırlatır.

Öğrendiklerimizi Pekiştirelim

Öğrendiğimiz her bilgiyi bir durumla ilişkilendirerek pekiştirelim.

Özet

• Yazı programında ödev, mektup, hikâye ve liste yazılır.
• Yazı programında açılan sayfaya belge denir.
• İmleç yazının geleceği yeri gösterir ve yanıp söner.
• Enter yeni satır açar, girintili başlangıç paragraftır.
• Yazı bitince denetlenir ve kaydedilir.

Sık Yapılan Hatalar

• Yazıyı yazdıktan sonra programı hemen kapatmak Yanlış, çünkü yazılan iş kaydedilmeden kapanırsa kaybolabilir; önce kaydetmek gerekir.
• Her kelimenin başına boşluk tuşu basarak yazmak Yanlış, çünkü gereksiz boşluklar yazının okunmasını zorlaştırır; kelimeler arasında bir boşluk yeterlidir.
• Bütün cümleleri tek satıra sığdırmaya çalışmak Yanlış, çünkü çok uzun satırlar okunmasını zorlaştırır; uygun yerden satır başı yapılmalıdır.

Karşılaştırma Tablosu

Kendini Dene

Aşağıdaki üç cümleyi incele ve her birinin doğru olup olmadığını belirle.

1. Belge, yazı programında açılan sayfadır. — doğru mu?
2. İmleç yanıp sönerek yazma yerini gösterir. — doğru mu?
3. Menü, araç ve görev çubuğu programı kolaylaştırır. — doğru mu?

Cevap anahtarı: 1) Doğru. Yazı programı = ekranda yazı yazdığımız program 2) Doğru. Belge = açılan sayfa 3) Doğru. İmleç = yazının geleceği yeri

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.

İlgili Konular

Bu konuyu daha sağlam öğrenmek için şu konularla birlikte çalışabilirsin:

• Metni Biçimlendirmek Biçimlendirme yazının görünüşünü ve düzenini değiştirir.
• Klavyeyle Doğru ve Hızlı Yazmak Doğru yazma için iki elle yazmak ve parmakları doğru yerde tutmak gerekir.
• Metni Kaydetmek ve Dosyayı Düzenlemek Kaydetmek, yazıyı kalıcı bir dosyaya yazmaktır.