Konu Anlatımı
Ön Bilgi
Bu konuyu kavrayabilmek için önce şunları bilmen gerekir:
- Yazı bölgesi = alfabetik harfler
- Rakam bölgesi = rakamlar ve noktalama
Bu konuda ne öğreneceğiz? klavyenin bölgelerini, yön tuşlarını, fonksiyon tuşlarını ve yardımcı tuşların görevlerini öğreneceğiz. Her bölüm, konunun bir parçasını açıklar; sonunda kısa bir özet ile sık yapılan hataları gösterir.
Klavyenin Bölgeleri
Fonksiyon tuşu, klavyenin üst ince sırasında bulunan ve kısayollarla birlikte kullanılan yardımcı tuşlardır.
Klavye, yazı yazmak için kullanılan tuşların düzenli biçimde dizildiği bir tahtadır. Bu diziliş rastgele değildir; tuşlar bölgelere ayrılarak yerleştirilmiştir. Klavyenin ortasında bulunan yazı bölgesinde alfabetik harfler vardır ve metin yazarken en çok bu bölge kullanılır. Yazı bölgesinin hemen üstünde rakam sırası bulunur; bu sırada rakamların yanında noktalama işaretleri de vardır. Klavyenin en üstünde ise ince bir sıra bulunur. F harfiyle başlayan fonksiyon tuşları burada yer alır. Bu tuşların kendi görevleri vardır ve çoğunlukla programların menüsündeki bazı işlere tek tuşla ulaşmak için kullanılır. Klavyenin sağ alt köşesinde ise sağ, sol, yukarı ve aşağı oklarından oluşan yön tuşları bulunur.
Yön Tuşları ve Yardımcı Tuşlar
Yön tuşları, yazının içinde dolaşmamızı sağlar. Yazdığımız bir kelimenin sonuna ya da başına gitmek, yanlış yazılan bir yeri düzeltmek için bu tuşları kullanırız. Klavyenin alt sırasının ortasında ise en geniş tuş olan boşluk tuşu vardır. Bu tuş iki başparmağa yer verecek kadar geniştir ve kelimeleri birbirinden ayırmak için kullanılır. Klavyenin sol alt tarafında kontrol tuşu, sağ alt tarafında ise seçenek tuşu yer alır. Kontrol tuşu Ctrl, seçenek tuşu ise Alt kısaltmalarıyla anılır. Bunlar tek başına bir iş yapmazlar; başka bir tuşla birlikte basıldıklarında kısayolları başlatırlar. Ayrıca klavyenin sağ tarafında yan rakamlar bölümü vardır. Buradaki rakam ve hesap işaretleri, sayı yazarken ve hesap yaparken hızlı çalışmayı sağlar.
- Yazı bölgesi: alfabetik harflerin bulunduğu, metin yazarken en çok kullanılan bölgedir.
- Rakam bölgesi: rakamların ve noktalama işaretlerinin bulunduğu üst sıradır.
- Yan rakamlar: klavyenin sağında ayrı duran rakam ve hesap işaretleri takımıdır.
- Yön tuşları: sağ, sol, yukarı ve aşağı oklarıdır; yazı içinde gezinmeyi sağlar.
- Fonksiyon tuşları: üst ince sıradaki F harfli yardımcı tuşlardır; kısayollarla birlikte çalışır.
- Boşluk tuşu: alt sıranın ortasındaki en geniş tuştur; kelimeleri birbirinden ayırır.
Günlük Hayattan Örnek
Kerem, yazı programına kendi adını yazacaktı. Önce klavyeyi inceledi ve yazının yazılacağı yazı bölgesini buldu. Sonra rakam bölgesinden doğum yılını yazdı. Yazarken bir kelimeyi yanlış yazdığını fark edince sol yön tuşuna basarak imleci geri götürdü ve harfi düzeltti. İşi bitince boşluk tuşuyla kelimeleri birbirinden ayırdı.
Sınıftaki öğretmen, çocuklara klavyenin bölgelerini gösterdi. Önce en üstteki ince sırayı gösterdi ve fonksiyon tuşlarını tanıttı. Sonra sağ alt köşedeki yön tuşlarını gösterdi. Çocuklar deneme yazısı yazarken yön tuşlarını kullanarak yanlışlarını düzelttiklerini gördü. Dersin sonunda her çocuk klavyedeki dört bölgeyi adıyla birlikte saydı.
Basit Örnek
Önce kolay bir örnekle başlayalım.
Örnek 1: Bölgeyi Bulma
Rakam yazacağız. Klavyede hangi bölgeye bakmalıyız?
- Yazı bölgesi harflerin bulunduğu ortadaki bölgedir.
- Rakam sırası bu bölgenin hemen üstündedir.
- Doğum yılı rakam sırasından yazılır.
Cevap: Rakamlar yazı bölgesinin hemen üstündeki rakam sırasında bulunur; bu bölgeye bakarak rakamları yazarız.
İleri Örnek
Şimdi daha zor bir örneği birlikte çözelim.
Örnek 4: Yön Tuşlarının İşine Yararı
Yazının başına dönmemiz gerekiyor. Ne yaparız?
- Klavye sağ alt köşedeki yön tuşlarına bakılır.
- Sol ok tuşuna art arda basılır.
- İmleç yazının başına taşınır.
Cevap: Yön tuşları yazı içinde konum değiştirmeyi sağlar; sol ok tuşuna art arda basarak yazının başına döneriz.
Adım Adım Çözülmüş Örnekler
İki örneği birlikte adım adım çözelim.
Örnek 1: Bölgeyi Bulma
Rakam yazacağız. Klavyede hangi bölgeye bakmalıyız?
- Yazı bölgesi harflerin bulunduğu ortadaki bölgedir.
- Rakam sırası bu bölgenin hemen üstündedir.
- Doğum yılı rakam sırasından yazılır.
Cevap: Rakamlar yazı bölgesinin hemen üstündeki rakam sırasında bulunur; bu bölgeye bakarak rakamları yazarız.
Örnek 2: Düzeltme
Yazdığımız kelimenin bir harfi yanlıştır. Ne yaparız?
- Yanlış harfin yanına sol yön tuşuyla gidilir.
- Yanlış harf seçilir ve düzgün harf yazılır.
- Kalan yazı kontrol edilir.
Cevap: Yön tuşlarıyla yanlış harfin yanına gider, harfi seçip doğrusunu yazarak yazımı düzeltiriz.
Öğrendiklerimizi Yaşamla Bağlayalım
Her öğrendiğimiz bilgiyi günlük yaşamdan bir durumla eşleştirelim.
| Öğrendiğimiz bilgi | Günlük hayattan örneği |
|---|
| Klavye tuşları bölgelere ayrılarak düzenli biçimde yerleştirilmiştir. | Rakam yazacağız. Klavyede hangi bölgeye bakmalıyız? |
| Yön tuşları yazı yazmaz, yazı içinde gezinmeyi sağlar. | Yazdığımız kelimenin bir harfi yanlıştır. Ne yaparız? |
| Fonksiyon tuşları F harfiyle başlar ve üst ince sırada bulunur. | Fonksiyon tuşları nerede ve ne işe yarar? |
| Kontrol ve seçenek tuşları tek başına iş yapmaz. | Yazının başına dönmemiz gerekiyor. Ne yaparız? |
Özet
- Klavye tuşları düzenli bölgelere ayrılarak yerleştirilmiştir.
- Yazı bölgesinde alfabetik harfler, rakam bölgesinde rakamlar bulunur.
- Yön tuşları yazının içinde gezinmeyi ve düzeltmeyi sağlar.
- Fonksiyon tuşları üst ince sırada bulunan yardımcı tuşlardır.
- Boşluk tuşu iki başparmakla basılabilecek kadar geniştir.
Sık Yapılan Hatalar
- Bölgeleri öğrenmeden rastgele tuş aramak Yanlış, çünkü bölge düzeni öğrenilmeden yazılırsa her harf aranır ve yazım yavaşlar.
- Yön tuşlarını yazı yazmak için kullanmak Yanlış, çünkü yön tuşları harf yazdırmaz; yazı içinde konum değiştirmek içindir.
- Fonksiyon tuşlarını harf tuşu sanmak Yanlış, çünkü fonksiyon tuşları harf yazmaz; programlardaki kısayollarla birlikte çalışır.
Karşılaştırma Tablosu
| Bölge | Nerede bulunur | Ne işe yarar |
|---|
| Yazı bölgesi | Klavyenin ortasında | Alfabetik harflerle metin yazılır |
| Rakam bölgesi | Yazı bölgesinin üstünde | Rakamlar ve noktalama işaretleri yazılır |
| Fonksiyon sırası | Klavyenin en üstünde | Program kısayollarına ulaşılır |
| Yön tuşları | Klavyenin sağ altında | Yazı içinde konum değiştirilir |
Kendini Dene
Aşağıdaki üç cümleyi incele ve her birinin doğru olup olmadığını belirle.
- Klavye tuşları bölgelere ayrılarak düzenli biçimde yerleştirilmiştir. — doğru mu?
- Yön tuşları yazı yazmaz, yazı içinde gezinmeyi sağlar. — doğru mu?
- Fonksiyon tuşları F harfiyle başlar ve üst ince sırada bulunur. — doğru mu?
Cevap anahtarı: 1) Doğru. Yazı bölgesi = alfabetik harfler 2) Doğru. Rakam bölgesi = rakamlar ve noktalama 3) Doğru. Yön tuşları = sağ, sol, yukarı, aşağı
Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.
İlgili Konular
Bu konuyu daha sağlam öğrenmek için şu konularla birlikte çalışabilirsin:
- Kısayol Tuşları Kısayol, birden çok tuşla tek iş yapmaktır.
- Klavyeyle Doğru ve Hızlı Yazmak Doğru yazma için iki elle yazmak ve parmakları doğru yerde tutmak gerekir.