Türk Modernleşmesi Çerçevesinde Siyasi Alanda Yapılan İnkılaplar nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Türk modernleşmesinin siyasi alandaki karşılığını açıklar.
• Tanzimat ve Islahat hareketleriyle Cumhuriyet inkılaplarını karşılaştırır.
• Cumhuriyetin anayasallaşma sürecinde yasama, yürütme ve yargının görevlerini ayırt eder.
• Atatürk ilkelerinin siyasi alandaki karşılıklarını yorumlar.
• Siyasi alanda yapılan inkılapların gerekçelerini değerlendirir.

Anahtar fikirler

• Siyasi alanda yapılan inkılapların temel amacı, halkın yönetimde söz sahibi olmasını sağlamaktır.
• Tanzimat ve Islahat'ın ortak yanı devleti ayakta tutma amacı, ortak eksiği ise değişimin yukarıdan aşağıya yapılmasıdır.
• Cumhuriyetin ilanıyla egemenlik halka geçmiş, yönetilenin yönettiği anlayış geçerli olmuştur.
• 1924 tarihli Anayasa egemenliğin gerçek sahibi olarak TBMM'yi göstermiştir.
• Yargıtay 1921'de, Danıştay 1933'te kurulmuş; yargının bağımsız ve tarafsız olması esastır.
• İnkılaplar birbirini tamamlayan ilkeler üzerinde yürütülmüş, hiçbiri tek başına yeterli görülmemiştir.

Konunun özeti

Tanzimat ve Islahat, devleti ayakta tutma amacı taşısa da değişimi yukarıdan aşağıya yürüttükleri için sonuç vermemiştir. Cumhuriyetle egemenlik halka geçmiş, anayasa yenilenmiş, yasama yürütme yargı ayrılmış, yargı bağımsızlaşmıştır. Bu dönüşüm Cumhuriyetçilik, Laiklik, Halkçılık, Milliyetçilik, Devletçilik ve İnkılapçılık ilkeleriyle açıklanır.

Sık yapılan hatalar

• Islahat ile inkılap arasındaki farkı görmezden gelmek: Islahat mevcut kurumları düzeltmeye, inkılap ise kurumları değiştirmeye yönelmiştir.
• Tüm değişikliklerin yukarıdan aşağıya yapıldığını sanmak: Osmanlı'da değişim yukarıdan aşağıya, Cumhuriyet döneminde ise halkın iradesine dayanarak yürütülmüştür.
• Egemenliğin kaynağını saltanatta aramak: Cumhuriyette egemenliğin kaynağı halkın iradesidir.

İlgili konular

• Millî Mücadele Muharebeleri ve Diplomatik Zaferler
• Atatürk Dönemi'ndeki İç Siyasi Gelişmeler
• Atatürk Dönemi'ndeki Dış Siyasi Gelişmeler
• Toplumsal Alan ile Hukuk ve Sağlıkta Yapılan İnkılaplar
• Türk Modernleşmesi Çerçevesinde Ekonomi Alanında Yapılan İnkılaplar
• Türk Modernleşmesi Çerçevesinde Eğitim Alanında Yapılan İnkılaplar