Fiber Optik İletişim Sistemleri nedir?
Elektrik-Elektronik Teknolojisi · 11. Sınıf · Konu 5
Tahmini okuma süresi: 9 dk
Kısa cevap
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Cam ve plastik lif türlerini, tek modlu ve çok modlu yapıları ayırt eder ve hangi uygulamada hangisinin seçildiğini gerekçelendirir.
- Kırılma açısı koşulunu ve toplam iç yansıma olayını açıklayarak ışığın lif içinde iletilmesini yorumlar.
- Sönüm (zayıflama) değerini dB cinsinden hesaplar, iki nokta arasındaki toplam kaybı bulur ve bütçe kontrolü yapar.
- Splice, konnektör ve patch panel gibi bağlantı elemanlarını karşılaştırır; her birinin kayıp ve uygulama kolaylığı yönünden avantajını açıklar.
- Optik güç ölçer ve zaman alanlı reflektometre (OTDR) yöntemleriyle hat arızasını tespit eden bir ölçüm planı hazırlar.
Anahtar fikirler
- Işık lif içinde toplam iç yansıma sayesinde iletilir; bu olay kritik açıdan büyük geliş açılarında gerçekleşir.
- Çekirdek ile kılıf arasındaki kırılma indisi farkı ne kadar büyükse toplam iç yansıma o kadar güçlü olur.
- Tek modlu lifler uzun mesafe ve yüksek hız, çok modlu lifler kısa mesafe ve yüksek güç gereksinimleri için uygundur.
- LED ucuzdur ve çok modlu liflerde, lazer ise uzun mesafeli ve dar bantlı sistemlerde kullanılır.
- APD fotodiyot PIN fotodiyottan çok daha duyarlıdır ve iç gerilim kazancı sağlar.
- Elde splice en düşük kayıplı bağlantı yöntemi, konnektör ise en kolay sökülebilir yöntemdir.
Konunun özeti
Çekirdek ile kılıf arasındaki kırılma indisi farkı toplam iç yansımayı mümkün kılar; ışık yalnızca kritik açıdan büyük geliş açılarıyla yansır. Sönüm üç bileşenden oluşur: soğurma, saçılma ve kirilma kaybı; toplam kayıp α × L bağıntısıyla dB/km cinsinden verilir. Güç bütçesi gönderici gücü ile alıcı eşiği arasındaki farktır ve bağlantı elemanlarının kayıpları bundan düşülür; menzil bütçenin sönüme bölünmesiyle bulunur. Her 3 dB kayıp gücü yarıya indirir. LED çok modlu, lazer ve APD ise uzun mesafeli hatlarda kullanılır. Bağlantı elemanları arasında ek en düşük kayıplı, konnektör en kolay sökülebilir yöntemdir. Arıza tespitinde optik güç ölçer toplam kaybı, OTDR ise olay noktalarının yerini…
Çözümlü mini örnek 1
Bir lifin 2 km uzunluğunda gönderici ucunda ölçülen güç 0,2 mW, alıcı ucunda ise 0,05 mW olarak ölçülmüştür. Lifin sönümü kaç dB/km'dir?
Adım 3: Toplam kayıp iki değerin farkıdır; bu fark 2 km'ye bölünerek sönüm 3,01 dB/km olarak bulunur.
Çözümlü mini örnek 2
Gönderici çıkış gücü 0 dBm olan bir sistemde alıcı eşiği -28 dBm'dir. Lif sönüm katsayısı 0,35 dB/km ve bağlantı elemanı sayısı 6'dır. En fazla kaç km lif kullanılabilir?
Adım 3: Menzil, kalan payın sönüm katsayısına bölünmesiyle hesaplanır ve sonuç 71,4 km olarak elde edilir.
Sık yapılan hatalar
- Lifi kesinlikle burmak ya da örgü içinde sıkıştırmak: Lif burulduğunda veya aşırı büküldüğünde çekirdek-kılıf sınırı bozulur, ışık dışarı sızar ve kayıp hızla artar. Minimum dönme yarıçapı üretici değerine göre korunmalıdır.
- Çıplak lif uçlarına dokunmak: Lifin kesik ucu çok keskindir ve yüzeyindeki tek bir toz zerresi bile bağlantı kaybını belirgin biçimde artırır. Uçlar mutlaka temiz ve koruyucu kapaklı olmalıdır.
- Bütçe hesabında bağlantı kayıplarını unutmak: Yalnızca lifin metre başına sönümü hesaba katılırsa hat sonunda gereken güç eşiğin altında kalabilir. Her bağlantı elemanının kaybı ayrıca düşülmelidir.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Elektrik-Elektronik Teknolojisi · 11. Sınıf için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.