Afet Öncesi Yapılacaklar

Konu Anlatımı

Bu Derste Ne Öğreneceğiz?

Bu derste şunları öğreneceksin:

• Afet öncesi alınması gereken önlemleri listeler
• Afet çantasının içine neler konacağını söyler
• Eşyaların sarsıntıda düşmemesi için nasıl yerleştirileceğini açıklar
• Sakin toplanma yerinin önemini ve 112'yi nasıl arayacağını bilir
• Okul afet tatbikatının amacını açıklar ve komşulara yardım etmeyi önerir

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Kroki ve Konum konusunu bilmen gerekir. Kroki, bir yerin kuşbakışı görünüşünü çizerek gösteren bir çizimdir.

• Krokide bulunması gereken bilgileri açıklar
• Krokinin ne işe yaradığını gerçek hayattan örnek verir
• Kuzey, güney, doğu ve batı yönlerini krokide doğru gösterir

Deprem, taşkın, sel ve yangın gibi afetlerden önce evimizi, okulümüzü ve kendimizi korumak için neler yapabileceğimizi öğrenir; afet çantası hazırlar, sakin toplanma yerini bilir ve 112'yi aramayı doğru bilir.

Konu Nedir?

Afet öncesi alınması gereken önlemleri listeler Ağır eşyalar alçak raflara konmalıdır

Hedefler

• Afet öncesi alınması gereken önlemleri listeler
• Afet çantasının içine neler konacağını söyler
• Eşyaların sarsıntıda düşmemesi için nasıl yerleştirileceğini açıklar
• Sakin toplanma yerinin önemini ve 112'yi nasıl arayacağını bilir
• Okul afet tatbikatının amacını açıklar ve komşulara yardım etmeyi önerir

Önemli Noktalar

Ağır eşyalar alçak raflara konmalıdır

Yüksek mobilyalar duvara sabitlenmelidir

Afet çantası yatağın yanında hazır bulunmalıdır

Sakin toplanma yerleri enerji hattı ve ağaçtan uzak olmalıdır

Acil durumda 112 aranır ve adres açıkça bildirilir

Okul afet tatbikatı öğrencileri hazırlıklı yapar

Kurallar ve Örüntüler

Örnekler

1. Örnek 1: Afet çantası hazırlayalım Ailece afet çantası hazırlamaya karar verdik. İçine su, kuru gıda, fener, ilk yardım kiti, kimlik kopyası ve ıslak mendil koyacağız. Bu eşyaları sayalıp 3 gruba ayıralım, sonra kutulara yerleştirelim.

   Adım 1: İçecek ve besin grubunu belirleyelim: su ve kuru gıda.

   Adım 2: Sağlık grubunu belirleyelim: ilk yardım kiti ve reçete kopyası.

   Adım 3: Aydınlatma ve iletişim grubunu belirleyelim: fener, powerbank ve ıslak mendil.

   Adım 4: Üç grubu çantaya yerleştirip kutusunu kapatalım.

   Sonuç: Afet çantası su, besin, sağlık, aydınlatma ve iletişim ihtiyaçlarını karşılar. Bu çanta yatağın yanında hazır tutulmalıdır.

2. Örnek 2: Aile toplanma süresi Afetten sonra aile bireylerinin 3 gün içinde birbiriyle haberleşmesini ve bir toplanma yerinde buluşmasını planlıyoruz. Aile 4 kişiden oluşuyor. Her kişi için 1 günde 2 litre su gerekliyor. 3 günlük su ihtiyacı kaç litredir?

   Adım 1: Aile büyüklüğünü bulalım: 4 kişi.

   Adım 2: Bir kişinin günlük su ihtiyacını yazalım: 2 litre.

   Adım 3: 4 kişi için 2 × 4 = 8 litre bulunur.

   Adım 4: 3 gün için 8 × 3 = 24 litre hesaplayalım.

   Sonuç: 3 günlük su ihtiyacı 24 litredir. Bu su afetzede ailelere ve sakin toplanma yerlerinde ihtiyaç duyanlara dağıtılabilir.

3. Örnek 3: Toplanma yeri seçelim Okul bahçesinde dört yer düşünelim: elektrik direğinin altı, devrilmiş bir ağacın yanı, bahçe duvarının dışındaki geniş açık alan ve camlı penceresi olan ek bina kıyısı. Sakin toplanma yerine en uygun olan hangisidir?

   Adım 1: Elektrik direğinin altını eleyelim, hat düşme tehlikesi vardır.

   Adım 2: Devrilmiş ağacın yanını eleyelim, ağaç devrilip ezilme riski taşır.

   Adım 3: Camlı ek bina kıyısını eleyelim, cam kırılması tehlikelidir.

   Adım 4: Bahçe duvarının dışındaki geniş açık alanı seçelim.

   Sonuç: Bahçe duvarının dışındaki geniş açık alan sakin toplanma yeri olarak uygundur. Enerji hattı, ağaç, cam ve tabela altından uzak durulmalıdır.

4. Örnek 4: 112'yi arayalım Apartmanın üçüncü katında yangın çıktı, duman kat koridoruna yayılıyor. Merdivenle iniyoruz. 112'yi ararken hangi bilgileri söylemeliyiz?

   Adım 1: Güvenli bir yere çekilip 112'yi arayalım.

   Adım 2: Adımızı ve adresimizi açıkça söyleyelim: sokak, bina ve daire bilgisi.

   Adım 3: Olayı kısaca anlatalım: yangın var, kaç katta ve kaç kişi var.

   Adım 4: Yetkililer bizi dinlerken telefonu açık tutalım ve verilen yönergeye uyalım.

   Sonuç: 112'ye ad, adres ve olay bilgisi bildirilir. Envanter bilgisi verilemiyorsa bulunulan yerin adı, bina adresi ve yakın bilinen nokta söylenmelidir.

5. Örnek 5: Komşulara yardım edelim Komşumuz yaşlı bir amca, evinde yeterli yemek ve su kalmadığını söyledi. Sınıfça destek olmak için kırk kişilik su ve yirmi kişilik yemek götürmeyi planladık. Kaç kişilik yemek götürmemiz gerektiğini hesaplayalım ve ne yapacağımızı yazalım.

   Adım 1: Sınıfın mevcut kişi sayısını kabul edelim: 20 kişi.

   Adım 2: Su ihtiyacını hesaplayalım: her kişi için 2 kutu su düşünelim, 20 × 2 = 40 kutu.

   Adım 3: Yemek miktarını belirleyelim: 20 kişilik yemek, yani 20 kişiye birer porsiyon.

   Adım 4: Amcanın evine birlikte gidip kapıda yalnız bırakmayacağımızı söyleyelim.

   Sonuç: 40 kutu su ve 20 porsiyon yemek götürürüz. Afet sonrası komşuluk yardımlaşması, ihtiyaç sahiplerine moral ve destek verir.

Basit Örnek

Önce kolay bir örnekle başlayalım.

Örnek 1: Afet çantası hazırlayalım

Ailece afet çantası hazırlamaya karar verdik. İçine su, kuru gıda, fener, ilk yardım kiti, kimlik kopyası ve ıslak mendil koyacağız. Bu eşyaları sayalıp 3 gruba ayıralım, sonra kutulara yerleştirelim.

1. Adım 1: İçecek ve besin grubunu belirleyelim: su ve kuru gıda.
2. Adım 2: Sağlık grubunu belirleyelim: ilk yardım kiti ve reçete kopyası.
3. Adım 3: Aydınlatma ve iletişim grubunu belirleyelim: fener, powerbank ve ıslak mendil.
4. Adım 4: Üç grubu çantaya yerleştirip kutusunu kapatalım.

Cevap: Afet çantası su, besin, sağlık, aydınlatma ve iletişim ihtiyaçlarıCevap anahtarı: 1) Doğru. Acil çağrı numarası: 112 2) Doğru. İki afet arası: 1 büyük deprem - 3 küçük deprem 3) Doğru. Aile toplanma süresi: 1 hafta içinde

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.

İlgili Konular

Bu konuyu öğrenirken şu başlıkları da aklında tut. Sorulara geçerken bunlara bakman işine yarar.

• Afet öncesi alınması gereken önlemleri listeler
• Afet çantasının içine neler konacağını söyler
• Eşyaların sarsıntıda düşmemesi için nasıl yerleştirileceğini açıklar

İleri Örnek

Şimdi daha zor bir örneği birlikte çözelim.

Örnek 5: Komşulara yardım edelim

Komşumuz yaşlı bir amca, evinde yeterli yemek ve su kalmadığını söyledi. Sınıfça destek olmak için kırk kişilidik. İçine su, kuru gıda, fener, rı sayalıp 3 gruba ayıralım, sonra kutulara yerleştirelim.

1. Adım 1: İçecek ve besin grubunu belirleyelim: su ve kuru gıda.
2. Adım 2: Sağlık grubunu belirleyelim: ilk yardım kiti ve reçete kopyası.
3. Adım 3: Aydınlatma ve iletişim grubunu belirleyelim: fener, powerbank ve ıslak mendil.
4. Adım 4: Üç grubu çantaya yerleştirip kutusunu kapatalım.

Cevap: Afet çantası su, besin, sağlık, aydınlatma ve iletişim ihtiyaçlarını karşılar. Bu çanta yatağın yanında hazır tutulmalıdır.

Örnek 2: Aile toplanma süresi

Afetten sonra aile bireylerinin 3 gün içinde birbiriyle haberleşmesini ve bir toplanma yerinde buluşmasını planlıyoruz. Aile 4 kişiden oluşuyor. Her kişi için 1 günde 2 litre su gerekliyor. 3 günlük su ihtiyacı kaç litredir?

1. Adım 1: Aile büyüklüğünü bulalım: 4 kişi.
2. Adım 2: Bir kişinin günlük su ihtiyacını yazalım: 2 litre.
3. Adım 3: 4 kişi için 2 × 4 = 8 litre bulunur.
4. Adım 4: 3 gün için 8 × 3 = 24 litre hesaplayalım.

Cevap: 3 günlük su ihtiyacı 24 litredir. Bu su afetzede ailelere ve sakin toplanma yerlerinde ihtiyaç duyanlara dağıtılabilir.

Kavram Karşılaştırma Tablosu

Aynı derste geçen kavramları yan yana koyup karşılaştıralım.

Dersten Öğrendiklerimizi Gözden Geçirelim

Bu derste öğrendiklerimizi ve yaşamdan karşılıklarını birlikte görelim.

Adım Adım Çözülmüş Örnekler

İki örneği birlikte adım adım çözelim.

Cevap anahtarı: 1) Doğru. Acil çağrı numarası: 112 2) Doğru.

Özet

• Deprem, taşkın, sel ve yangın gibi afetlerden önce hazırlık yapmak hayat kurtarır.
• Depremde en sık yaralanma nedeni düşen eşyalardır; bu yüzden ağır ve sivri eşyalar alçak raflara konmalı, yüksek kitaplık ve vitrinler duvara sabitlenmeli, yatağın baş ucuna ayna ve raf asılmamalıdır.
• Sarsıntı sırasında masanın altına girilir, sütunlara tutunulur, sarsıntı bittikten sonra merdivenle çıkılır, asansör kullanılmaz.
• Evde su, kuru gıda, ilk yardım kiti, düzenli kullanılan ilaçların yedeği, fener, powerbank, ıslak mendil, kimlik kopyası, sargı bezi ve naylon torba içeren bir afet çantası yatağın yanında hazır tutulmalıdır.
• Afetten sonra sakin toplanma yerine gidilir; enerji hattı, ağaç, cam, tabela ve su deposu bulunmayan açık alanlar seçilir.

Sık Yapılan Hatalar

Bu derste en sık yapılan hataları bulacaksın. Her satırda üç şey var: hata ne, neden yanlış, doğrusu ne.

• Hata — neden yanlış: Ağır eşyaları dolabın üst raflarına koymak daha kolaydır. Neden yanlış: Depremde yukarıdaki eşyalar düşerek kafa yaralanmalarına ve ağır yaralara yol açar. Bu yüzden ağır eşyalar zemine yakın raflara konmalıdır. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.
• Hata — neden yanlış: Sarsıntı sırasında asansörle inmek daha hızlıdır. Neden yanlış: Elektrik kesildiğinde asansör hareket edemez ve kabin içinde mahsur kalınır. Bu nedenle afet anında her zaman merdiven kullanılır. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.
• Hata — neden yanlış: Afet çantası dolabın üstünde dursun, gerektiğinde alınır. Neden yanlış: Afet anında eşyalar devrilmiş, kapılar açılmıyor olabilir; ulaşılması zor yerlerdeki çanta işe yaramaz. Çanta yatağın yanında durmalıdır. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.
• Hata — neden yanlış: Afet anında herkesi arayıp haber vermek yardımcı olur. Neden yanlış: Çok sayıda arama hatları meşgul eder ve yardım ekipleri geç kalır. Doğru olan yalnızca 112'yi arayıp kısa, anlaşılır bilgi vermektir. Doğrusu için yukarıdaki kuralı uygula ve sonucu tekrar kontrol et.

Kendini Dene

Aşağıdaki üç cümleyi incele ve her birinin doğru olup olmadığını belirle.

1. Ağır eşyalar alçak raflara konmalıdır — doğru mu?
2. Yüksek mobilyalar duvara sabitlenmelidir — doğru mu?
3. Afet çantası yatağın yanında hazır bulunmalıdır — doğru mu?

Cevap anahtarı: 1) Doğru. Acil çağrı numarası: 112 2) Doğru. İki afet arası: 1 büyük deprem - 3 küçük deprem 3) Doğru. Aile toplanma süresi: 1 hafta içinde

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.