Soru 1
Aşağıdaki sözcüklerden hangisi sonucu gösterir?
- A) Çünkü
- B) Öyleyse
- C) Zira
- D) Nedeniyle
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Öyleyse
Öyleyse sonucu gösterir; zira çünkü ve nedeniyle ise dayanağı gösteren sözcüklerdir.
Argümanın Yapısı: Dayanak ve Sonuç Ayrımı Soruları ve Çözümleri
Mantık · 12. Sınıf · 16 soru
Argümanın Yapısı: Dayanak ve Sonuç Ayrımı konusundan seçilmiş 16 çözümlü soru. Şıkları kendin işaretle, sonra "Cevabı göster" ile doğru cevabı ve açıklamayı gör.
Önce konunun anlatımını okumak istersen Argümanın Yapısı: Dayanak ve Sonuç Ayrımı konu anlatımı sayfasına gidebilirsin.
Çözümlü Sorular
Soru 2
Aşağıdaki sözcüklerden hangisi dayanağı gösterir?
- A) Dolayısıyla
- B) Bu nedenle
- C) Çünkü
- D) Öte yandan
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Çünkü
Çünkü dayanağı gösterir; dolayısıyla ve bu nedenle ise sonucu belirten sözcüklerdir.
Soru 3
Bir argümanın ayağında yer alan yer tutan cümleye ne denir?
- A) Örtük öncül
- B) Önerme
- C) Niye sorusu
- D) Sonuç
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Sonuç
Sonuç denir; argümanın ileri sürmeye çalıştığı iddia dayanaklara dayanmak üzere son cümlede ifade edilir.
Soru 4
Hava kapalı. Bu nedenle dışarı çıkınca şemsiye al. Sonuç hangisidir?
- A) Şemsiyeyi alma gereği
- B) Havanın kapalı olduğu
- C) Dışarı çıkma eylemi
- D) Yağmurun yağması
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Şemsiyeyi alma gereği
Şemsiyeyi alma gereği sonuçtur; havanın kapalı olduğu dayanak, bu nedenle sözcüğü de sonucu bağlatır.
Soru 5
Aşağıdaki sözcüklerden hangisi sonucu başlatan belirteçtir?
- A) Zira
- B) Öyleyse
- C) Üstelik
- D) Çünkü
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Öyleyse
Öyleyse sonucu başlatır; zira ve çünkü dayanağı, üstelik ise ek dayanağı gösterir.
Soru 6
Aşağıdaki ifadelerden hangisi bir sonucu bildirir?
- A) Öncelikle söylemeliyim ki
- B) Hava nasıl görünüyor
- C) Pencereyi açabilir misin
- D) Bugün yollar ıslaktır
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Bugün yollar ıslaktır
Bugün yollar ıslaktır bir iddiadır ve sonuç olarak ileri sürülebilir; ötekiler açıklama, soru ve rica cümlesidir.
Soru 7
Argümanı değerlendirmede ilk sorulacak soru hangisidir?
- A) Sonuç hangisi, dayanaklar hangisi
- B) Yapı ne tür bir argüman
- C) Cümleler kaç kelime
- D) Hangi renk yazılmış
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Sonuç hangisi, dayanaklar hangisi
Sonuç hangisi, dayanaklar hangisi ilk sorudur; dayanak-sonuç ayrımı yapılmadan argüman doğru değerlendirilemez.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi bir dayanak değildir?
- A) Bir olgudan söz eden cümle
- B) İleri sürülen iddia cümlesi
- C) Bir kanıt sunan cümle
- D) Bir gerekçe bildiren cümle
Cevabı göster
Doğru cevap: B) İleri sürülen iddia cümlesi
İleri sürülen iddia cümlesi dayanak değil sonuçtur; dayanak sonucu destekleyen gerekçe cümlesidir.
Soru 9
Dayanağı hiç olmayan ve yalnız sonucu olan ifade hakkında ne söylenebilir?
- A) Argüman sayısı en kolay olanıdır
- B) İkisi de aynı anlam taşır
- C) Gerekçelendirilmiş bir argümandır
- D) Kapsamlı bir tartışma sunar
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Gerekçelendirilmiş bir argümandır
Gerekçelendirilmiş bir argümandır denemez; sonucu destekleyen dayanak olmadan argüman ise yaramaz ve gerekçesiz kalır.
Soru 10
Sonuç metinde ilk cümlede gelebilir mi?
- A) Hayır, hep sonda yer alır
- B) Asla, kural gereği sondadır
- C) Sadece uzun argümanlarda olur
- D) Evet, dayanaktan önce de gelebilir
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Evet, dayanaktan önce de gelebilir
Evet, dayanaktan önce de gelebilir; sonucun metindeki yeri değişebilir, belirteçler ve işlev ayrımı belirler.
Soru 11
İki dayanak birlikte verildiğinde sonucu destekliyorsa nasıl bir yapı vardır?
- A) Bağlantılı dayanak yapısı
- B) Bağımsız destek yapısı
- C) Yinelenen dayanak yapısı
- D) Tamamlayıcı sonuç yapısı
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Bağlantılı dayanak yapısı
Bağlantılı dayanak yapısı vardır; iki dayanak bir araya gelip ortak bir sonucu desteklediğinde bağlantılı yapı söz konusudur.
Soru 12
Yukarıda yağmur yağarsa yollar ıslanır; bugün yağmur yağıyor. Burada sonuç nedir?
- A) Yağmur yağarsa ıslanır
- B) Yolların ıslak olması
- C) Bugün hava kapalı
- D) Yağmurun yavaş yağması
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Yolların ıslak olması
Yolların ıslak olması sonuçtur; ilk cümle kural olarak dayanak, ikincisi olgu olarak dayanak, sonuç bunlardan çıkar.
Soru 13
Örtük öncüller hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A) Argümanı anlamsız kılar
- B) Her zaman açıkça yazılır
- C) Sonucu destekler ama açıkça söylenmez
- D) Yalnız zor sorularda çıkar
Cevabı göster
Doğru cevap: C) Sonucu destekler ama açıkça söylenmez
Sonucu destekler ama açıkça söylenmez; örtük öncül varsayılan cümle olup söylenmese bile yapıya katkı verir.
Soru 14
Geçerli bir argümanda sonuç neyi gerektirir?
- A) Yüksek sesle söylenmesini
- B) Gürültülü bir sunumu
- C) Hızlıca kararlaştırılmasını
- D) Yeterli ve dayanağa uygun gerekçeleri
Cevabı göster
Doğru cevap: D) Yeterli ve dayanağa uygun gerekçeleri
Yeterli ve dayanağa uygun gerekçeleri gerektirir; geçerli argümanda sonuç dayanaklarca desteklenir.
Soru 15
Dayanak lar birbirinden bağımsız olarak sonucu destekliyorsa nasıl destek vardır?
- A) Bağımsız destek
- B) Bağlantılı destek
- C) Zincirleme destek
- D) Karşıt destek
Cevabı göster
Doğru cevap: A) Bağımsız destek
Bağımsız destek vardır; her dayanak sonucu ayrı ayrı desteklediğinde bağımsız destekten söz edilir.
Soru 16
İleri seviyede şu konuda en temiz kavramsal ifade hangisidir: Argümanın Yapısı: Dayanak ve Sonuç Ayrımı (öğretim düzeyi 12, soru 1)?
- A) Tanımı örnekten bağımsız ve tikel düzeyde bırakır
- B) Kavramı koşullarıyla ve sınırlarıyla doğru tanımlar
- C) Konuya özgü koşulu görmezden gelir
- D) Sonucu dayanaktan kopuk biçimde sunar
Cevabı göster
Doğru cevap: B) Kavramı koşullarıyla ve sınırlarıyla doğru tanımlar
Kavramı koşullarıyla ve seçeneği ileri düzeyde en uygun ve tutarlı sonucu verir; diğer seçenekler kapsam ya da gereksiz ek içerir.
Bu Konuyu Çalış
Soruları çözdükten sonra konuyu pekiştir: önce anlatımı oku, sonra konunun testini çöz.