Konu Anlatımı
Bu derste ne öğreneceğiz
Bu konuda telefon ve anten tesisatında kullanılan kabloları, priz ve terminal kutularını, montaj kurallarını ve sinyal kalitesini etkileyen faktörleri öğreneceksiniz. Zayıf akım sistemleriyle güç kablolarının ayrılmasının nedenini kavrayacaksınız.
Ön bilgi
Binanın içindeki belirli iletkenlerin uzun mesafe akışta bilgisayar ve televizyon hattına hizmet ettiğini bilmek yeterlidir. Temel tesisat bölümündeki priz aygıt bardak farkını duymuş olmak konuyu kolaylaştırır.
- Telefon ve anten kablosu küçük gerilim taşır.
- Prizler, terminal yerleri ve kutular özel aksesuarlardır.
- Elektromanyetik etkileşim sinyale verim düşürür.
Telefon tesisatı
Bina giriş hattı; telefon şebekesinden binaya giren ana hattır. Dolap kutusu; hattın dağıtıldığı kutudur. Priz; telefona uygun priz başlatılarak hatta bağlanır. Terminal kutusu; içindeki terminal blokları kablo uçlarını sıkıştırarak bağlantı sağlar. Kablo türü; genellikle bakır iletkenli, ekranlı veya ekransız seçilir.
Anten tesisatı
Anten hattı; TV sinyalini anten veya uydurudan binaya taşır. Koaksiyel kablo; iç iletkeni braid ekran ile çevrili, sinyali komşu parazitlere karşı korumak için uyumlu ve düşük kayıplıdır. Anten prizi; TV kanallarının bağlandığı çıkıştır. Dağıtım amplifikatörü; zayıflamış sinyali güçlendirerek dağıtım yapar.
Basit örnek ve günlük yaşam
Bir evde televizyon sinyalinin zayıf olduğu görülür. Teknisyen kablonun büküldüğü ve priz bağlantısının temassız olduğunu tespit eder. Yeni bir düzgün koaksiyel kablo ve sıkı priz bağlantısı yerleştirilince sinyal düzgün hâle gelir.
Adım adım çözülmüş örnek
Soru: Bir apartman dairesında TV sinyali çok zayıf. Kurulumda nelere bakılmalıdır?
Adım 1: Kanal sinyalini apartman merkezinde ölçün.
Adım 2: Daireye kadar olan koaksiyel kablonun bükülmediğini ve doğru tip olduğunu kontrol edin.
Adım 3: Priz bağlantılarının güvenli olduğunu inceleyin.
Adım 4: Eğer sinyal yeterliyse güç kablosu ayrımını kontrol edin.
Adım 5: Amplifikatör gerekiyorsa ölçüm sonrası yüklenmesini ayarlayın.
İleri örnek
Bir villada çok noktada TV çıkışı kurulacaktır. Dağıtım panosundan her odaya ayrı koaksiyel kablo çekilir. Daire bağlantısında çoklu prizler kullanılır. Burada dikkat edilmesi gereken nokta, kablo uzunluğunun uzaması nedeniyle sinyal kaybı olduğunu hesaba katmak; gerektiğinde bir dağıtım amplifikatörü yerleştirmek. Ayrıca anten hattı ile elektrik güç hattı arasında en az 30 cm mesafe bırakılmalı; aksi durumda güç hattının oluşturduğu manyetik alan TV sinyaline bozulmaya neden olur.
Kavram karşılaştırma tablosu
| Özellik | Telefon | Anten |
|---|
| İletilen sinyal | Ses | TV görüntüsü |
| Kablo tipi | Bakır eşli çift | Koaksiyel |
| Bağlantı parçası | Priz | Anten přiz(plug) |
| Dağıtım aletinin adı | Terminal kutusu | Dağıtım amplifikatörü |
| Ekran koruması | Kimi kablo ekranlı | Braid ile çevrili |
| Güç hattı mesafesi | En az 20 cm | En az 30 cm |
| Zorluk arayıcı değer | Ses kalitesi | Görüntü netliği |
Sık yapılan hatalar
Sinyal kablosunu güç kablosuyla aynı yola düşürmek yaygın hatadır. Bu durum parazite ve sinyal bozulmasına yol açar. İkincil hatada ekranlı koaksiyel kablo yerine düz bakır kablo kullanmak sinyaldan kayba neden olur. Üçüncü hata priz bağlantısını bant yapıp temassız bırakmak sürekli tekrarlayan arıza oluşturur.
Özet
Telefon ve anten tesisatları zayıf akım sistemleri olarak tabir edilir. Kablolar, priz ve terminal elemanları sinyali zararlı etkilere karşı korumalı olmalı. Koaksiyel kablo ekranı paraziti önler. Güç kablolarından en az 20 ile 30 cm mesafe bırakılmalı ve bağlantılar sıkı olmalıdır.
Kendini dene
1. Evinizde TV ve telefon hattının girdiği kutuları belirleyin. 2. Koaksiyel kablonun ekranının nasıl bir koruma sağladığını açıkla. 3. Güç hattı ile sinyal hattının neden ayrı olması gerektiğini kendi cümlelerinle yaz. 4. Sinyal zayıfsa hangi ölçümler yapılması gerekir.
Temrin ve Uygulama Notları
4.1 Telefon Kablosunun Sağlamlık Testi ve 4.3 Terminal Bağlantısı
Telefon kablosunun iki ucu yaklaşık 1 cm soyularak RJ-45 konnektörler takılır ve kablo test cihazıyla kontrol edilir. Terminal kutusunda iletkenler renk kodlarına göre krone bıçağıyla regletlere bağlanır. Kablo 8 renkli iletkenlerle çalışır; renk kodları karışırsa bağlantılar hatalı olur. Reglet bağlantı noktaları metal raylar üzerine yerleştirilir.
4.4 Telefon Tesisatı Bağlantısı
Bina içi telefon tesisatında BTK, KTK ve DTK terminal kutuları birbirine bağlanır. Terminal kutuları kuvvetli akım tesisatından uzak yerlere konur. Telefon prizleri RJ11 tiptedir ve tesisatta toplam altı adet öngörülür.
4.6 Koaksiyel Kabloya F Konnektör Bağlantısı
RG6 koaksiyel kablonun katmanları yalıtkanına zarar vermeden soyulur, iç bakır tel F konnektörün boyuna göre kesilir. Bakır örgü kısa devre oluşturmayacak şekilde konnektörün gövdesine sarılır. Kablo empedansı 75 ohmdur.
4.9 Multiswitchli Merkezi Anten TV Tesisatı
Multiswitch, birden fazla antenin sinyalini tek kabloda toplayıp birden fazla TV prizine dağıtır. Tesisatta yaklaşık 13 metre RG59 kablo, 44 adet F konnektör ve sekiz uçlu bir dağıtım kullanılır. Enerji verilmeden önce tüm bağlantılar kontrol edilir.
Sınavda: BTK-KTK-DTK kutularının görevleri, multiswitch'in tesisat avantajı ve krone bağlantısında renk kodlarının önemi sorulabilir.