Türkiye Dış Politikası nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Savaş sırasındaki tarafsız kalma tutumunun gerekçesini açıklar.
• Türkiye'nin NATO ve Birleşmiş Milletler üyeliğinin sonuçlarını değerlendirir.
• İki blok arasında denge arayışının nasıl uygulandığını örneklerle gösterir.
• Kıbrıs meselesinin uluslararası ilişkiler üzerindeki etkisini irdeler.
• Savaş sonrası ekonomik ihtiyaçların dış politika tercihlerine etkisini tartışır.

Anahtar fikirler

• Türkiye, İkinci Dünya Savaşı boyunca tarafsız kalmayı ve savaşa girmemeyi tercih etmiştir.
• Marshall Planı kapsamındaki yardım, ekonomik kalkınma amacı taşıyan bir programdır.
• NATO üyeliği, ülkenin güvenlik ihtiyacına cevap olarak gerçekleşmiştir.
• Birleşmiş Milletler üyeliği, Türkiye'nin uluslararası alanda görünürlüğünü artırmıştır.
• Türkiye, komşu ülkelerle ilişkilerini geliştirmeye ve bölgesel iş birliğine yönelmiştir.
• Kıbrıs meselesi, uluslararası kurumsalarla ikili ilişkilerin birlikte yürütülmesini gerektirmiştir.

Konunun özeti

Savaş sonrasında güvenlik kaygıları NATO üyeliğini gündeme getirmiş, ekonomik ihtiyaçlar ise Marshall Planı yardımına başvurmayı gerektirmiştir. Türkiye aynı dönemde Birleşmiş Milletler'e üye olarak uluslararası arenada yer almıştır. İki blok arasında denge arayan dış politika çizgisi, bölgesel paktların kurulmasıyla birlikte daha belirgin bir hâle gelmiş ve Kıbrıs meselesi bu dengenin en zorlu sınav alanı olmuştur. Bu dönemde ülke, farklı devletlerle iyi ilişkiler kurmayı bir ilke olarak benimsemiştir.

Sık yapılan hatalar

• Türkiye'nin savaş boyunca tarafsız kaldığını ve devletler arası ilişkiler kurmadığını düşünmek: Tarafsızlık, tüm devletlerle ilişki kurmamayı değil hiçbir tarafta savaşa girmemeyi ifade eder; bu çerçevede diplomatik temaslar sürdürülmüştür.
• Marshall Planı yardımının yalnızca askerî bir amaçla verildiğini düşünmek: Programın amacı, ekonomik kalkınmayı desteklemek ve böylece istikrarı sağlamaktır; askerî destek ayrı bir başlık olarak yürütülmüştür.
• Kıbrıs meselesinin yalnızca iki taraf arasındaki ikili bir anlaşmazlık olduğunu sanmak: Mesele uluslararası kurumsalara taşınmış ve uluslararası hukuk çerçevesinde ele alınmaya çalışılmıştır.

İlgili konular

• Eğitim, Kültür ve Spor
• Uluslararası Örgütler
• Silahlanma ve Uzay
• Atatürk Dış Politikası
• Küresel Problemler ve Türkiye
• Nüfus ve Göçler