Merkezi Eğilim ve Yayılım Ölçüleri nedir?
Matematik Uygulamaları · 11. Sınıf · Konu 9
Tahmini okuma süresi: 7 dk
Kısa cevap
Merkezi eğilim ölçüleri veri kümesini tek sayıyla özetler.
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Aritmetik ortalama, mod ve medyanı hesaplar.
- Veri kümesinde bu üç ölçü arasındaki ilişkiyi yorumlar.
- Açıklık ve karşılaştırmalı ölçüleri hesaplar.
- Veri kümesini özetleyen tek bir sayının neden yeterli olmadığını açıklar.
- Merkezi eğilim ölçüleri veri kümesini tek sayıyla özetler kavramını öğrenir ve uygular.
Anahtar fikirler
- Ortalama aşırı değerlerden etkilenir, medyan etkilenmez.
- Mod kategorik verilerde de kullanılabilir.
- Medyan bulmadan önce veri sıralanmalıdır.
- Açıklık, verinin yayılımını gösterir.
- Veri sayısı çiftse medyan ortadaki iki değerin ortalamasıdır.
- Tek bir özet ölçüsü verinin tüm yönünü göstermez.
Konunun özeti
Ortalama tüm değerlerin toplamının sayıya bölümü, mod en çok tekrar eden değer, medyan sıralı verinin ortasıdır. Açıklık ise en büyük ve en küçük değerin farkıdır. Aşırı değerlerden etkilenmemesi nedeniyle medyan bazen daha temsili bir özet verir.
Çözümlü mini örnek 1
Bir öğrencinin 4 sınav notu 70, 80, 90, 100 ise ortalaması kaçtır?
Ortalama 85 olarak bulunur.
Çözümlü mini örnek 2
5 verinin sıralı hâli 12, 15, 18, 21, 30 ise medyan kaçtır?
Medyan 18 olur; ortalama ise 96 / 5 = 19,2 dir.
Sık yapılan hatalar
- Veriyi sıralamadan medyan bulmak: Medyan sıralı listede aranır; karışık listede yanlış değer seçilir.
- Çift sayıda veride ortadaki iki değeri ayrı ayrı vermek: Veri sayısı çiftse medyan ortadaki iki değerin ortalamasıdır.
- Mod ile medyanı aynı sanmak: Mod en sık tekrar eden, medyan ortadaki değerdir; çoğu zaman farklı çıkarlar.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.2 · QuizQuiz ile pekiştirQuiz için hesap gerekir.3 · DersDersin tüm konularıMatematik Uygulamaları · 11. Sınıf
Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Matematik Uygulamaları · 11. Sınıf için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Hesap açTüm dersleri keşfet
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.