Levha İşleme ve Sac Şekillendirme nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Sac ve levha malzemesinin temel tiplerini ve haddeleme yollarını tanır.
• Kesim payının neden gerektiğini açıklar ve gelişme boyunu doğru hesaplar.
• Kesim yöntemlerini karşılaştırır ve yönteme göre hız ayarını değerlendirir.
• Soğuk ve sıcak şekillendirme farklarını uygulama sonuçlarıyla açıklar.
• Nesting yerleşim planının fire üzerindeki etkisini hesapla karşılaştırır.

Anahtar fikirler

• Kesim payı, parça ölçüsüne eklenen ve her kenar için ayrı ayrı hesaplanan miktardır.
• Gelişme boyu, bükme ve kıvrma işlemlerinde parçanın düzlem üzerindeki toplam ölçüsüdür.
• Bükme yarıçapı malzeme kalınlığıyla sınırlıdır; küçük yarıçap dış yüzeyde çatlamaya yol açar.
• Soğuk şekillendirmede malzeme sertleşir, sıcak şekillendirmede malzeme akışkanlaşır.
• Düz levhanın birim alan ağırlığı, kalınlığı ile yoğunluğunun çarpımına eşittir.
• Kesim hızı malzeme cinsine ve kalınlığına göre ayarlanır; fazla hız kenarda sertleşme yaratır.

Konunun özeti

Sac, haddelenerek ince ve düz yüzeyli hâle getirilen yarı üründür; levha ise daha kalın ebatta üretilir. Kesim sırasında oluşan malzeme ve ısı kaybını karşılamak için parça ölçüsüne kesim payı eklenir, iki kenar için iki ayrı pay hesaba katılır. Parçanın düzlem üzerindeki toplam en boy ölçüsü gelişme boyudur; bükme ve kıvrma işlemlerinde bu ölçü esas alınır. Kesim yöntemi; makas, zıvana, plasma ve lazer seçenekleri arasında üretim adedi ile istenen hassasiyet dengesi kurularak belirlenir. Kesim hızı malzeme cinsine ve kalınlığına göre ayarlanır, hız yanlış ayarlandığında kenarda sertleşme ve mikro çatlak oluşur. Soğuk şekillendirmede malzeme sertleşip geri dönüş eğilimi güçlenirken, sıcak…

Sık yapılan hatalar

• Kesim payını yalnızca bir kenar için hesaplamak: Parça dört kenar boyunca kesileceği için gelişme ölçüsüne her kenar için ayrı pay eklenmesi gerekir; tek pay eklemek parçayı kısa üretir.
• Gelişme boyunu işlem sonrası biçimden ölçmek: Gelişme boyu düzlem üzerindeki açılmış ölçüdür; bükülmüş parçadan alınan ölçü gelişme boyunu vermez ve malzeme yetersiz kalır.
• Kesim payını hiç bırakmamak: Kesici uç malzeme tükettiği ve kesilen kenarda ısı biriktiği için pay bırakılmazsa son ölçü istenen değerin altında kalır ve parça kabul edilemez.

İlgili konular

• Taşlama ve Şaplama İşlemleri
• Kaynak Tekniği ve Kaynak Yöntemleri
• Kaynak Hataları ve Dikiş Kontrolü
• Profil ve Boru İşleme
• Tolerans ve Ölçülendirme
• Kalıp ve Fikstür Tasarımı