Klima ve Soğutma Devresi nedir?
Motorlu Araçlar · 11. Sınıf · Konu 23
Tahmini okuma süresi: 6 dk
Kısa cevap
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Soğutma çevrimindeki dört temel elemanı tanıyıp görevlerini açıklar.
- Isıtma ve soğutma çevrimlerinin çalışma farkını ayırt eder.
- Isı pompası ilkesini açıklar ve elektrikli araçlarda kullanım gerekçesini belirtir.
- Klimanın elektrik tüketimini ve menzile etkisini hesaplar.
- Basınç ve sıcaklık ölçümlerinden yararlanarak arıza tespiti yapar.
Anahtar fikirler
- Soğutma çevriminde kompresör, kondenser, genleşme valfi ve evaporatör bulunur.
- Genleşme valfi basıncı düşürür ve akışkanın sıcaklığını azaltır.
- Isı pompası ısıyı dış ortamdan alıp kabine taşır, ısı üretmez.
- Isıtma kipinde klimanın elektrik tüketimi soğutmaya göre çok daha azdır.
- Yaz aylarında kabin soğutma menzili belirgin biçimde düşürür.
- Akışkan kaçağı çalışma basıncını düşürür ve kabin yeterince soğumaz.
Konunun özeti
Kompresör akışkanı yüksek basınca sıkıştırır, genleşme valfi basıncı düşürür, evaporatör kabinden ısı alır ve kondenser dışarıya verir. Isıtma kipinde çevrim tersine döner ve ısı pompası oluşur; ısı pompası ısıyı üretmez, dış ortamdan alıp taşır, bu yüzden 2,5 kW elektrikle 7,5 kW ısı sağlanabilir. Soğutmada ise aynı sistem 3 kW elektrikle 9 kW soğutma verebilir. Klima elektriği yüksek gerilim bataryasından geldiği için tüketimi doğrudan menzile yansır; günde 40 km yol alan bir araçta yaz ayları boyunca ek tüketim önemli ölçüdedir.
Çözümlü mini örnek 1
400 V yüksek gerilim hattında çalışan bir klima kompresörü 12 A çekmektedir. Kompresörün çektiği güç kaç kW'tır?
Adım 3: Sonucu kilovata çevir: 4800 W değeri 4,8 kW olarak bulunur.
Çözümlü mini örnek 2
Bir klima 3 kW elektrik harcarak 9 kW soğutma sağlıyorsa soğutma performans katsayısı kaçtır?
Adım 3: Sonucu yaz: 3 olarak bulunur.
Sık yapılan hatalar
- Isı pompasını ısı üreticisi sanmak: Isı pompası ısıyı üretmez, dış ortamdan alıp kabine taşır; enerji kaynağı elektriktir.
- Genleşme valfini sıkıştırıcı ile karıştırmak: Genleşme valfi akışkanı kısıtıp basıncı düşürür, kompresör ise basıncı yükseltir.
- Klima tüketimini menzilden bağımsız saymak: Klima elektriği yüksek gerilim bataryasından gelir; tüketim doğrudan menzilden düşer.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Motorlu Araçlar · 11. Sınıf için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.