İlk Türk Devletleri nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• İlk Türk devletlerini tarihsel sıraya dizer.
• Her devletin ayırt edici özelliğini doğru belirler.
• Orhun Yazıtları'nın hangi devlete ait olduğunu açıklar.
• Türk devlet geleneğinin temel kurumlarını tanır.
• Devletlerin kuruluş ve yıkılış nedenlerini yorumlar.

Anahtar fikirler

• Asya Hun Devleti tarihte bilinen ilk büyük Türk devletidir.
• Mete Han zamanı Asya Hun Devleti'nin en güçlü dönemidir.
• Göktürkler 'Türk' adını devlet adı olarak kullanarak millî kimliği güçlendirmiştir.
• Orhun Yazıtları, Eski Türkçe ile yazılmış ilk yazılı eserlerdendir.
• Uygurlar yerleşik hayata geçen ilk Türk devlettir; şehir kurulumu, tarım ve ticaret bu dönemde gelişmiştir.
• Kurultay, ikili teşkilat ve kut anlayışı Türk devlet geleneğinin temel unsurlarıdır.

Konunun özeti

Asya Hun bilinen ilk büyük Türk devleti ve Mete Han döneminde en güçlü hâlindedir. Göktürkler 'Türk' adını devlet adı olarak kullanmış ve Orhun Yazıtları'nı bırakmıştır. Uygurlar yerleşik hayata geçen ilk Türk devlettir. Kurultay, ikili teşkilat ve kut anlayışı Türk devlet geleneğinin temelini oluşturur.

Sık yapılan hatalar

• Asya Hun'u yerleşik sanmak: Asya Hun ve Göktürk dönemleri göçebe düzende geçmiştir.
• Orhun Yazıtlarını Uygurlara vermek: Yazıtlar Göktürk Dönemi'ne aittir.
• 'Türk' adını ilk kullanan devleti yanlış bilmek: Bu ayrıcalık Göktürk Devleti'ne aittir.

İlgili konular

• Türklerde Konargöçer Yaşam
• Eski Çağ Medeniyetlerinin Karşılaştırması
• Eski Çağ’da Günlük Hayat, Toplum ve Ekonomi
• Türk Kültür ve Medeniyeti
• Orta Çağ’daki Ticaret Yolları
• Orta Çağ’da Yaşanan Kitlesel Göçler