Genleşme Kabı ve Denge Tankı Hesabı nedir?
Tesisat Teknolojisi · 10. Sınıf · Konu 11
Tahmini okuma süresi: 7 dk
Kısa cevap
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Açıklar, kapalı ısıtma sisteminde suyun neden genleştiğini ve bu genleşmenin sistemde oluşturduğu basınç etkisini belirtir.
- Hesaplar, boru, radyatör ve kazan suyu hacimlerini toplayarak sistemin toplam su hacmini bulur.
- Hesaplar, suyun genleşme katsayısı ve sıcaklık artışını kullanarak genleşme hacmini litre cinsinden hesaplar.
- Uygular, hesaplanan genleşme hacmine göre genleşme kabının anma hacmini seçer ve bağlantısını doğru noktada yapar.
- Denetler, denge tankının gereklilik koşulunu açıklar, kabın çalışma basıncı ve emniyet valfi ayarını kontrol eder.
Anahtar fikirler
- Kapalı sistemde su ısıtıldıkça hacmi artar ve genleşen suyun gidecek yeri yoktur; fazla hacim sisteme basınç olarak yansır.
- Suyun genleşme katsayısı ısıtma bölgesinde yaklaşık 0,0004 /K alınır; katsayı yanlış seçilirse kabın hacmi yanlış boyutlanır.
- Sıcaklık artışı gidiş ve dönüş sıcaklıkları arasındaki farktır; ΔT 50 K kabulüyle hesap yapılır.
- Sistem su hacmi yalnız boru hacmi değildir; radyatörler ve kazan içindeki su da toplama dâhildir.
- Genleşme kabının anma hacmi hesaplanan genleşme hacminin en az iki katı olacak şekilde standart ölçülerden seçilir.
- Membranlı kapta hava ile su birbirine temas etmez; genleşen su membranı iterek basıncı emer.
Konunun özeti
Genleşme hacmi, sistem su hacmi ile suyun genleşme katsayısının ve sıcaklık artışının çarpımı olarak bulunur; ısıtma bölgesinde katsayı yaklaşık 0,0004 /K alınır. Sistem su hacmi yalnız borulardan değil, radyatörlerden ve kazan içindeki sudan da oluşur; üçü toplanır. Sıcaklık artışı, gidiş ve dönüş sıcaklıkları arasındaki farktır. Hesaplanan genleşme hacminin en az iki katı olacak şekilde standart bir genleşme kabı seçilir. Membranlı kaplarda hava ile su temas etmez; kab soğuk su tarafına yakın ve dönüş hattından uzak bağlanır. Emniyet valfi kazan çalışma basıncına yakın değere ayarlanır ve kabın altında bulunur. Denge tankı, kazan devre dışı kaldığında sistemdeki suyu toplayarak ısıyı…
Çözümlü mini örnek 1
Kesit alanı 0,000314 m² olan DN20 borudan toplam 60 m boru bulunmaktadır. Bu boruların içindeki su hacmi kaç litredir?
Adım 3: Boru içi suyun radyatör ve kazan suyundan ayrı olduğunu not et.
Çözümlü mini örnek 2
Boru suyu 18,84 L, sekiz radyatörün suyu 9,6 L ve kazan suyu 20 L'dir. Sıcaklık artışı 50 K ve suyun genleşme katsayısı 0,0004 /K alınırsa genleşme hacmi kaç litredir?
Adım 4: Sonucu yuvarla ve yaklaşık değer olarak yaz: yaklaşık 0,97 L.
Sık yapılan hatalar
- Sistem su hacmine yalnız boru hacmini almak: Radyatörler ve kazan içindeki su da genleşir; bunlar eklenmezse kabın hacmi küçük hesaplanır.
- Genleşme katsayısını çok yüksek almak: Katsayı 0,0004 /K yerine çok büyük seçilirse genleşme hacmi gereksiz büyür ve kapasite kaybı oluşur.
- Sıcaklık artışını mutlak sıcaklık sanmak: ΔT, gidiş ve dönüş arasındaki farktır; mutlak sıcaklık kullanılırsa hacim çok büyük çıkar.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Tesisat Teknolojisi · 10. Sınıf için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.