Elektrik Çarpması ve İlk Yardım nedir?
Elektrik-Elektronik Teknolojisi · 9. Sınıf · Konu 21
Tahmini okuma süresi: 5 dk
Kısa cevap
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Elektrik çarpmasının oluşma koşullarını ve tehlikeli akım yollarını açıklar.
- Kaza yerinde ilk müdahale adımlarını doğru sırayla uygular.
- Enerjinin kesilmesi ile ölçümle doğrulanması arasındaki farkı bilir.
- Yanık yarasına uygulanması gereken ve yasaklanan işlemleri ayırt eder.
- Kazazedenin taşınması ve izlenmesi sırasında güvenli koşulları oluşturur.
Anahtar fikirler
- Elektrik kesilmeden kazazedenin hiçbir noktasına dokunulmaz, çünkü yardımcı da akım yoluna katılır.
- Gözle kapanan bir kesici yeterli sayılmaz; sıfır gerilim ölçüm aracıyla gösterilmelidir.
- Kasların kasılıp gevşememesi, kazazedenin iletkeni iradesiyle bırakamamasının nedenidir.
- Göğüs bölgesinden geçen akım, kalp ritmi bozukluğu ve kalp durması riskini en yüksek taşır.
- Islak zemin ve terli el vücut direncini düşürür, aynı gerilim daha büyük akım geçirir.
- Yere devrilmiş yüksek gerilim hattının çevresinde yaklaşılmaz, bölgeden uzaklaşılır.
Konunun özeti
Akım gerilimin vücut direncine bölünmesiyle belirlendiğinden, ıslak zemin ve terli el gibi direnci düşüren koşullar tehlikeyi artırır. Göğüs bölgesinden geçen akım kalp ritmi açısından en tehlikeli kabul edilir. İlk yardımın sırası bellidir: enerji kaynaktan kesilir, sıfır gerilim ölçümle doğrulanır, kazazedenin bilinci ile solunumu denetlenir, yanık temiz bir örtüyle kapatılır, acil yardım aranır ve olay yazılı olarak kayda geçirilir. Yaraya krem, buz, yağ veya yapışkan madde sürülmez, bilinçsiz kazazeye ağızdan sıvı verilmez. Yere devrilmiş yüksek gerilim hattının çevresinde yaklaşılmaz. Korunma tarafında yalıtkan eldiven, yalıtkan ayakkabı, kaçak akım rölesi ve bakım öncesi kilitleme ile…
Çözümlü mini örnek 1
Bir öğrenci, pano üzerindeki kesilmiş kablo yüzünden iletken uca değmiş ve elini çekememiştir. Yanında iki kişi bulunmaktadır. Kaza yerinde izlenecek adımları yazınız.
Adım 5: Acil yardım aranır, kaza yeri korunur ve olay tutanağı başlatılır.
Çözümlü mini örnek 2
Çarpmış bir kazazede eli iletkeni kavramış durumdadır ve parmaklarını bırakamamaktadır. Kullanılabilecek araçlar arasında demir bir çubuk, ıslak bir bez ve kuru bir ahşap sopa vardır.
Adım 5: Serbest kalan kablo sabitlenir, ardından kazazedenin durumu değerlendirilir.
Sık yapılan hatalar
- Enerji kesildiğini düşünüp ölçüm yapmadan kazazeye dokunmak: kesici kapanmış görünse bile bir başka hattan besleme veya hatalı bağlantı söz konusu olabilir, bu yüzden doğrulama yapılmadan temas kurulmaz.
- Kazazedenin üzerine su dökerek uyandırmaya çalışmak: su iletkenliği artırır ve akım yolunu genişletir, ayrıca bilinçsiz kimsede sıvı akciğere kaçarak solunumu daha da bozabilir.
- Yanık yarasına merhem, krem ya da buz uygulamak: sürülen her madde yarayı bir tabaka ile örter, mikroorganizmaları tutar ve derin dokudaki ısının atılmasını engeller.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Elektrik-Elektronik Teknolojisi · 9. Sınıf için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.