DC-DC Dönüştürücü ve Yardımcı Güç nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• DC-DC dönüştürücünün görevini açıklar ve yüksek gerilim ile 12 V arasındaki bağlantıyı kurar.
• Dönüştürücüde çekilen ve verilen gücü hesaplayarak verimi hesaplar.
• Yardımcı aküyü şarj eden net akımı yük çekiminden ayırarak bulur.
• Yüksek gerilim tarafındaki sigorta, kablo ve temas sıralamasını denetler.
• Bir dönüştürücü arıza tablosunu okuyup olası hata noktasını gerekçesiyle belirler.

Anahtar fikirler

• DC-DC dönüştürücü, yüksek gerilim bataryasını 12 V yardımcı sisteme bağlayan temel köprüdür.
• Gerilim düştükçe akım artar; bu yüzden 12 V hattının kablo kesiti yüksek seçilir.
• Dönüştürücüde kayıp enerji ısı olarak ortama yayılır ve soğutma ihtiyacı doğurur.
• Yardımcı akü tam dolduğunda dönüştürücü akımı sınırlar; bu durum koruma amaçlıdır.
• Yüksek gerilim sigortası batarya ile dönüştürücü arasında, 12 V sigortası çıkış tarafında yer alır.
• Hat akımı ile aküye giden akım aynı değildir; aradaki fark yardımcı yüklerin çekiminden kaynaklanır.

Konunun özeti

Giriş tarafında P = U x I ile güç bulunur; 400 V'tan 25 A çekilen bir hatta P = 400 x 25 = 10000 W, yani 10 kW çekilir. Verim = çıkış / giriş olduğundan yüzde 95 verimli dönüştürücüde 10 kW girişten 9,5 kW çıkış alınır ve 0,5 kW ısı olarak kaybolur. 12 V tarafındaki akım, çıkış gücünün 12 V'a bölünmesiyle bulunur. Aküye giden net akım ise çıkış gücünden yük çekimi çıkarılıp kalan değer 12 V'a bölünerek hesaplanır; 340 W çıkışta 180 W yük varsa akü 13,3 A akımla şarj olur. Yüksek gerilim sigortası batarya ile dönüştürücü arasında, 12 V sigortası çıkış tarafında yer alır. Akü dolduğunda dönüştürücü akımı sınırlar; bu koruma davranışı arıza değildir.

Sık yapılan hatalar

• Yüksek gerilim bataryayı doğrudan 12 V aküye bağlamak: Akü, yüksek gerilim hattına doğrudan bağlanmaz; aradaki dönüştürücü olmadan akü hızla bozulur ve yangın riski doğar.
• Dönüştürücü verimini yüzde 100 kabul etmek: Her dönüştürücüde kayıp vardır; 12 V tarafına verilen güç, yüksek gerilim tarafından çekilenden küçüktür.
• Hat akımını doğrudan akü şarj akımı sanmak: 12 V hattındaki akım yardımcı yükleri de kapsar; net akım için yük çekimi çıkarılmalıdır.

İlgili konular

• Otomotiv Malzeme Seçimi
• Batarya
• Elektrik Motoru
• İnvertör ve Traksiyon Sürücüsü
• BMS
• Şarj Türleri