Çözünme ve Derişim nedir?
Kimya · 11. Sınıf · Konu 5
Tahmini okuma süresi: 6 dk
Kısa cevap
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Çözünen, çözücü ve çözelti kavramlarını moleküler düzeyde açıklar.
- Çözünürlüğü etkileyen sıcaklık, basınç ve molekül yapısı faktörlerini değerlendirir.
- Molarite ve kütlece derişim bağıntılarını kullanarak derişim hesaplar.
- Seyreltme formülüyle hazırlanan çözeltinin derişimini bulur.
- Kütle, mol, hacim ve derişim arasında birim dönüşümleriyle geçiş yapar.
Anahtar fikirler
- Çözelti her zaman homojendir; homojen olmayan karışımlara karışım denir, çözelti değil.
- Yüzde derişimde payda çözeltinin toplam kütlesidir, yalnızca çözücü değil.
- Sıcaklık arttıkça katı ve sıvıların çözünürlüğü artar, gazların çözünürlüğü azalır.
- Basınç arttıkça gazların çözünürlüğü artar; gazlı içecekler bu yüzden basınç altında şişelenir.
- Seyreltmede çözünenin mol sayısı sabittir; yalnızca hacim artar.
- Hacim hesaplarında mililitre litreye çevrilmeden c = n / V formülüne girilmez.
Konunun özeti
Çözünürlük sıcaklığa, basınca ve molekül yapısına bağlıdır: katı ve sıvılar ısıyla daha çok, gazlar daha az çözünür. Derişim hesaplarında molarite c = n / V, kütlece derişim çözünenin çözeltiye oranıdır. Seyreltmede C₁V₁ = C₂V₂ ile çözünenin mol sayısı korunur. Sınavda birim dönüşümleri ve paydanın doğru seçilmesi başarıyı belirler.
Çözümlü mini örnek 1
5 gram sodyum hidroksit (NaOH = 40 g/mol) 500 mL suda tamamen çözünürse çözeltinin molaritesi kaç M olur?
Adım 3: Molarite hesaplanır: c = n / V = 0,125 / 0,5 = 0,25 M.
Çözümlü mini örnek 2
25 gram sodyum klorür, 75 gram suda çözünürse çözeltinin kütlece derişimi kaçtır?
Adım 3: % = 25 / 100 × 100 = 25 hesaplanır.
Sık yapılan hatalar
- Yüzde derişimde paydaya yalnızca suyu yazmak: Payda çözeltinin toplam kütlesidir: 25 g tuz + 75 g su = 100 g olduğundan derişim 25 / 100 = %25'tir; payaya yalnızca su yazılırsa %33 gibi yanlış bir değer çıkar.
- Hacimde litre kullanmamak: c = n / V formülünde V litredir; 500 mL ile doğrudan bölme yapılırsa sonuç 1000 kat sapar.
- Seyreltmede küçültücü ile büyütmeyi karıştırmak: C₁V₁ = C₂V₂ iki tarafı da eşitler; seyreltmede V büyürse C mutlaka azalmalıdır, aksi sonuç fiziksel olarak imkânsızdır.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Kimya · 11. Sınıf için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.