tyt. SınıfMatematik
Analitik Geometri — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Noktanın koordinatlarını okur ve noktalar arası uzaklığı hesaplar.
- İki noktanın orta noktasını bulur.
- Doğrunun eğimini iki nokta ya da denklem yardımıyla belirler.
- Bir doğrunun denklemini yazlar ve eksenlerle kesiştiği noktaları bulur.
- Paralel doğruların eğimlerinin, dik doğruların eğimlerinin çarpımının eşit olduğunu uygular.
- Öteleme ve yansıma dönüşümlerini koordinatlarda uygular.
- Çember denkleminden merkezi ve yarıçapı belirler.
Önemli noktalar
- Noktanın koordinatı önce x sonra y yazılır; sıra ters çevrilirse başka bir nokta elde edilir.
- Uzaklık hesabında koordinatların farkı alınır, toplamı alınmaz.
- Yatay doğrunun eğimi sıfırdır; düşey doğrunun eğimi tanımlı değildir.
- Bir ekseni kesen noktada o eksenin koordinatı sıfırdır ve bu, denklem çözümünü kolaylaştırır.
- Dik doğruların eğimlerinin çarpımı eksi bire eşittir.
- Çember denkleminde parantez içindeki değerler merkezin koordinatlarıdır.
Formüller ve kurallar
- Nokta tanımı: noktanın koordinatı (x, y) sırasıyla yatay ve düşey uzaklığı verir.
- İki nokta arası uzaklık: yatay farkın karesi artı düşey farkın karesi toplanır ve karekökü alınır.
- Orta nokta: iki koordinatın toplamının ikiye bölünmesiyle bulunur.
- Doğrunun eğimi: düşey koordinat değişimi bölü yatay koordinat değişimi.
- Doğru denklemi: y eşittir eğim çarpı x artı sabit terim.
- Paralel doğruların eğimleri birbirine eşittir.
- Dik doğruların eğimlerinin çarpımı eksi bire eşittir.
- Öteleme: sağa ve yukarı öteleme koordinatlara ekler, sola ve aşağı öteleme çıkarır.
- Yansıma: y eksenine göre yansımada x koordinatının işareti, x eksenine göre yansımada y koordinatının işareti değişir.
- Çember denklemi: parantez içindeki değerler merkezin koordinatları, sağ taraf yarıçapın karesidir.
Sık yapılan hatalar
- Koordinat sırasını ters almak: Nokta yazılırken önce x koordinatı sonra y koordinatı gelir; ikisini ters yazmak noktayı başka bir noktaya taşır.
- Uzaklıkta fark yerine toplam kullanmak: Uzaklık hesabında koordinatların farkı alınır, toplamı alınmaz.
- Eğimde pay ile paydayı ters çevirmek: Eğimde düşey değişim pay, yatay değişim paydadır; ters çevrilirse eğimin mutlak değeri değişir.
- Ekseni keserken sıfırı yanlış yazmak: x eksenini kesen noktada y koordinatı sıfırdır; y eksenini kesen noktada x koordinatı sıfırdır.
- Dik doğruların eğim çarpımını 1 saymak: Dik doğruların eğimlerinin çarpımı eksi birdir; bir saymak yanlış sonuç verir.
- Yansımada her iki koordinatı değiştirmek: Eksene göre yansımada yalnız o eksene dik koordinatın işareti değişir.
Hızlı tekrar ipuçları
- Uzaklık sorusunda önce koordinat farklarını yaz, sonra kareleri topla.
- Eğim sorusunda düşey değişimi pay, yatay değişimi payda olarak yaz.
- Eksen kesişimi sorusunda hangi eksen için kesişim istendiğine bak; sıfır o koordinattır.
- Doğrunun denklemi veriliyorsa eksene göre yerine koyma yerine doğrudan çözüm yap.
- Dik doğru sorusunda eğim çarpımı kuralını hatırla; işareti atlamak en sık hatadır.
- Yansıma sorularında yalnız eksene dik olan koordinatın işareti değişir.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Analitik Geometri konusunun çözümlü sorularını çöz.