9. Sınıfİnşaat Teknolojisi
Metraj ve Miktar Hesabı — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Metraj ve miktarlama kavramlarını tanımlar, metrajın işlevini açıklar.
- Alan, uzunluk, hacim ve adet bazlı miktarları resimden doğru çıkarır.
- Fire, zayi ve karışım oranlarının miktar hesabına etkisini hesaplar.
- Metraj cetvelini düzenli ve denetlenebilir biçimde hazırlar.
- Metraj verisini resim, mahal listesi ve iş programı ile ilişkilendirir.
Önemli noktalar
- Metraj, iş kalemi tanımıyla birlikte hazırlanmalıdır.
- Miktarların birimi metraj cetvelinde mutlaka yazılır.
- Açıklık alanları net miktardan düşülür.
- Fire oranı malzeme türüne ve uygulama koşullarına göre belirlenir.
- Aynı yüzey iki iş kaleminde sayılıyorsa mükerrerlik kontrol edilir.
- Metraj toplamları resimden yeniden okunarak denetlenmelidir.
Formüller ve kurallar
- Düzlemsel alan = kenar çarpımı yapılarak bulunur.
- Hacim = taban alanı × yükseklik çarpımı ile hesaplanır.
- Net miktar = brüt miktar − açıklıkların toplam alanı.
- Gerçek tüketim = net miktar × (1 + fire oranı) olarak hesaplanır.
- Toplam değer = miktar × birim fiyat çarpımı ile bulunur.
- Metraj cetvelinde her satır bir iş kalemini gösterir ve birimi yazılır.
Sık yapılan hatalar
- Açıklık alanlarını düşmeden brüt alanı net gibi kullanmak: Kapı ve pencere açıklıkları net miktarda yer almaz; düşülmeden yapılan hesap maliyeti şişirir.
- Birim tutarsızlığı bırakmak: Metre ile santimetre karıştırıldığında miktar on kat sapar; hesaba başlamadan önce tüm ölçüler aynı birime getirilmelidir.
- Fire eklemeyi unutmak: Net miktar üzerinden tedarik yapılırsa uygulama sırasında malzeme yetersiz kalır ve iş aksar.
- Miktarın resimle ilişkisini göstermemek: Cetvelde dayanak gösterilmeyen miktar denetlenemez; her satırda resim ve ölçü kaynağı belirtilmelidir.
- Aynı yüzeyi iki iş kaleminde saymak: Mükerrer kayıt, toplam miktarları gerçekte olmayan biçimde artırır ve bütçeyi şaşırır.
Hızlı tekrar ipuçları
- Metrajı iş kalemi tanımlarıyla birlikte okuyarak çıkar.
- Her satıra resim numarası ve ölçü kaynağı notu ekle.
- Toplamları resimden bağımsız biçimde yeniden hesaplayarak karşılaştır.
- Açıklıkları çıkarırken resimdeki sembollere uy ve sayımı iki kez tekrarla.
- Metrajı güncel tut; proje değişikliklerinde cetveli yeniden düzenle.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.