Konu Anlatımı
Okul Dersleri ve Kelime Dağarcığı
Yurt dışında eğitim almayı düşünen bir öğrencinin öncelikle ders adlarını, okul terimlerini ve eğitim ortamına ait kelimeleri bilmesi gerekir. Ders adları çoğu zaman İngilizcede büyük harfle yazılmaz: mathematics (ABD'de math), physics, chemistry, biology, geography, history, literature, music, art, physical education (PE), information technology (IT). Bir ders adı cümlede isim görevinde olduğu için önünde artikel kullanılabilir: I have maths on Monday. ancak I am good at maths derken artikel gerekmez.
Okul ortamında sık kullanılan diğer kelimeler şunlardır: lesson (ders), break (teneffüs), canteen (kantin), homework (ödev), exam (sınav), timetable (ders programı), classroom (sınıf), teacher (öğretmen), classmate (sınıf arkadaşı), library (kütüphane), laboratory (laboratuvar). Telaffuz konusunda dikkat edilmesi gereken örnekler: chemistry /ˈkemɪstri/ (kemistri), biology /baɪˈɒlədʒi/ (bay-olaci), geography /dʒiˈɒɡrəfi/ (ci-ografi), timetable /ˈtaɪmteɪbəl/ (taym-teybel), cafeteria /ˌkæfəˈtɪəriə/ (kafeterya).
Günlük Alışkanlıklar: Daily Routine Fiilleri
Günlük programı anlatırken eylemler genellikle gerçekleşme sırasına göre dizilir ve çoğunlukla Present Simple kullanılır. Uyanmak için wake up (I wake up at seven.), yataktan kalkmak için get up (I get up immediately after waking up.) kullanılır; bu iki fiilin ayrımı sınavlarda sık sorulur. Diş fırçlamak brush one's teeth, kahvaltı etmek have breakfast, okula gitmek go to school, servise binmek catch the school bus, derse girmek attend a lesson, eve dönmek go home, ödev yapmak do homework, yatmak go to bed biçimindedir.
Dikkat edilmesi gereken diğer bir nokta, bazı eylemlerle have fiilinin kullanılmasıdır: have breakfast, have lunch, have a shower, have a rest. Bunlarda play ve do fiilleri değiştirilemez; do homework ve do the washing-up doğru iken play homework asla söylenmez. Ayrıca günlük fiiller sıklıkla saat ifadeleriyle pekiştirilir: I get up at 6:30, I have breakfast at 7:00 and I catch the bus at 7:20.
Saat ve Zaman İfadelerinde Edatlar
İngilizcede zamanı belirten ifadelerde edat seçimi belli kurallara bağlanır. at yalnızca saat ve saat noktaları için kullanılır: at seven o'clock, at half past six, at noon, at midnight. in ay, yıl, mevsim ve günün bölümleri için gelir: in January, in 2025, in summer, in the morning, in the afternoon, in the evening. on ise günler, tarihler ve özel günler için kullanılır: on Monday, on 15 May, on my birthday, on Friday morning.
Bir günün hem sabahı hem de belirli bir günü belirtmek gerektiğinde sıralama değişmez: on Tuesday morning. Çünkü on, güne aittir; in ise yalnızca günün bölümüne aittir. Karıştırılan bir başka durum ise gece yarısından sonraki ilk saatlerdir: at night genel gece zamanını, in the morning ise sabahı ifade eder. Saat soruları ise What time does... start? kalıbıyla kurulur: What time does the first lesson start? It starts at eight o'clock.
Ders Programını Okuma
Yurt dışı programlarıyla ilgili sorularda adaylara bir ders çizelgesi verilir ve saat ya da ders eşleştirmesi istenir. Tablo okunurken önce satırın gün, sütunun saat bilgisi verdiği unutulmamalıdır. Örneğin Pazartesi 09:00 hücresinde English varsa, o derse ait cümle We have English at nine on Monday. biçiminde kurulur. Çoğunlukla derslerin başlangıç saati ve süresi sorulduğunda, Present Simple'da he/she/it için -s eki unutulmamalıdır.
| Gün | 09:00 | 10:00 | 11:00 |
|---|
| Monday | English | Maths | Biology |
| Tuesday | Physics | History | Art |
| Wednesday | Chemistry | English | PE |
Sınav Odaklı: Soru Kalıpları
Ders ve program sorularında en sık kullanılan kalıplar şunlardır: What time does the lesson start? When do you have maths? How many lessons do you have today? What is your favourite subject? Why do you like it? Bu sorulara cevap verirken ders adını değil, zamanı veya nedeni sorduğuna dikkat etmek gerekir. When sorusuna saatle değil günle cevap verilir; What time sorusuna ise saatle cevap verilir.
Favori dersi anlatırken subjunctive değil, basit tercih yapıları kullanılır: I like history best. / My favourite subject is history. / I am keen on biology. Neden bildirilirken because bağlacından sonra tam cümle kurulur: because it is interesting. veya because I want to be a doctor. Şıklarda because sonrası yalnızca isimden oluşan eksik cevaplar tuzaklıdır, çünkü bağlacın ardından özne ve yüklem bulunmalıdır.
Ne Öğreneceğiz
Okul dersleri, ders programı, günlük alışkanlıklar ve zaman ifadelerinde edatların kullanımı Bu konuda ögrenme çıktıları:
- Okul derslerini ve eğitim ile ilgili temel kavramları telaffuzlarıyla birlikte kullanır.
- Günlük alışkanlıkları anlatan fiil ve ifadeleri doğru sırayla cümlede kullanır.
- Saat, gün ve ay ifadelerinde at, in, on edatlarını doğru biçimde uygular.
- Ders programını okuyup sorulara Present Simple kurallarıyla cevap verir.
- Favori ders ve okul hayatıyla ilgili soru-cevap kalıplarını kullanır.
Ön Bilgi
Bu konuya başlamadan önce temel kavram ve ön koşulları kavramanız yardımcı olacaktır. Konunun çerçevesinde şu kavramlar dikkat ister:
- Ders adları cümlenin başında değilse genellikle küçük harfle yazılır: mathematics yerine maths.
- at saat, in ay ve günün bölümleri, on gün ve tarihler için kullanılır.
- on Tuesday morning kalıbında günün bölümüne in eklenmez, on günün kendisini belirtir.
- wake up uyanmayı, get up ise yataktan kalkmayı anlatır; ikisi aynı anlamda kullanılmaz.
- Soru kelimesi cevabın türünü belirler: When güne, What time saate karşılık gelir.
- ders adı isim görevindeyken I have maths on Mondays şeklinde çoğul gün eki kullanılabilir.
Basit Örnek ve Günlük Yaşam
Günlük yaşamda ve mesleki bağlamda bir uygulama:
Soru: Boşlukları doldurun: We have English ___ Monday ___ 09:00 ___ the morning.
- Monday bir gün olduğu için on edatı kullanılır: on Monday.
- 09:00 bir saat noktasıdır; saatlerde at edatı gelir: at 09:00.
- the morning günün bölümüdür ve in ile birlikte kullanılır: in the morning.
Sonuç/cevap: on / at / in
Adım Adım Çözülmüş Örnek
Örnek 1: Edat Seçimi konusunun adımları:
- Monday bir gün olduğu için on edatı kullanılır: on Monday.
- 09:00 bir saat noktasıdır; saatlerde at edatı gelir: at 09:00.
- the morning günün bölümüdür ve in ile birlikte kullanılır: in the morning.
Karşılaştırma Tablosu
| Kavram | Açıklama |
|---|
| Ders adları cümlenin başında değilse gen | Ders adları cümlenin başında değilse genellikle küçük harfle yazılır: mathematics yerine maths. |
| at saat, in ay ve günün bölümleri, on gü | at saat, in ay ve günün bölümleri, on gün ve tarihler için kullanılır. |
| on Tuesday morning kalıbında günün bölüm | on Tuesday morning kalıbında günün bölümüne in eklenmez, on günün kendisini belirtir. |
| wake up uyanmayı, get up ise yataktan ka | wake up uyanmayı, get up ise yataktan kalkmayı anlatır; ikisi aynı anlamda kullanılmaz. |
| Soru kelimesi cevabın türünü belirler: W | Soru kelimesi cevabın türünü belirler: When güne, What time saate karşılık gelir. |
| ders adı isim görevindeyken I have maths | ders adı isim görevindeyken I have maths on Mondays şeklinde çoğul gün eki kullanılabilir. |
Sık Yapılan Hatalar
Saat edatını gün edatıyla karıştırmak: in Monday ve on 09:00 yanlıştır; günler on, saatler at ile birlikte kullanılır.
on Tuesday morning yerine in Tuesday morning demek: gün belirtiliyorsa on edatı korunur, in yalnızca günün bölümüne aittir.
wake up ile get up'ı eş anlamlı sanmak: I wake up at seven but I get up at seven fifteen mümkündür; wake up uyanmak, get up kalkmaktır.
have breakfast yerine make breakfast demek: Öğünler have ile söylenir; make yalnızca yemek üretimi anlamında kullanılır.
Because sonrası eksik cümle kurmak: Because it is fun. yerine tam anlam için Because it is fun for me. veya nesne-fiil birlikteliği aranmalıdır.
Özet
Okul dersleri ve günlük alışkanlıklar Present Simple ile anlatılır; saat, gün ve ay ifadelerinde at, on ve in edatları ayrı ayrı kullanılır. Öğün ifadelerinde have, ödev ifadelerinde do kullanılır. Ders programı okunurken gün ile saat ayrımı yapılmalı, When ve What time sorularının cevap türleri karıştırılmamalıdır.
Kendini Dene
Soru: Haftalık ders programını örnek bir tabloyla oluştur ve bu programı Present Simple kullanarak anlatan bir metin yaz.
Örnek cevap: Puanlama anahtarı: En az beş ders ve saat bilgisi içeren tablo 4 puan; Present Simple ile en az beş cümle 6 puan; 'on Monday', 'at 09.20' gibi edatların doğru kullanımı 3 puan; metnin anlaşılır ve tutarlı olması 2 puan. Toplam 15 puan.