8. SınıfTürkçe
Çocuk ve Gençlik Edebiyatı — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Çocuk ve gençlik edebiyatını tanımlayabilir.
- Türk çocuk edebiyatının ilk örneklerini ve gelişim dönemini belirleyebilir.
- Dönemlere göre çocuk edebiyatı yazarlarını tanıyabilir.
- Yazar ve eser adlarını doğru eşleştirebilir.
- Bir eserin konusunu adı ve yazarıyla anlatabilir.
Önemli noktalar
- Çocuk ve gençlik edebiyatı edebiyatın bir koludur; çocukluk ve gençlik çağına ait eserleri kapsar.
- Türk çocuk edebiyatının ilk örnekleri âşık hikâyeleridir.
- Çocuk edebiyatı ayrı bir dal olarak Tanzimat Dönemi'nde gelişmiştir.
- Recaizade Mahmut Ekrem'in üç eseri de masal türündedir ve Servet-i Fünun Dönemi'ne aittir.
- Yeni Lisan tartışması Millî Edebiyat Dönemi çocuk edebiyatında yapılmıştır.
- Haluk Bayur çocuk edebiyatı ve ansiklopedik çalışmalarıyla anılır.
Formüller ve kurallar
- Çocuk ve gençlik edebiyatı = edebiyatın çocukluk ve gençlik çağına ait kolu
- Türk çocuk edebiyatının ilk örnekleri: âşık hikâyeleri
- Çocuk edebiyatı ayrı bir dal olarak Tanzimat Dönemi'nde gelişmiştir
- Tanzimat: Şinasi — Şair Evlenmesi (tiyatro); Tevfik Fikret — Hocam; Namık Kemal — Vatan Yahut Silistre
- Tanzimat sonrası çocuk edebiyatında adı geçen: Abdülhak Şinasi Hisar
- Servet-i Fünun: Hüseyin Su — İstanbul Sözleşmesi; Recaizade Mahmut Ekrem — Çinili, Arabi, Sahte Gelen (masallar)
- Millî Edebiyat: Ömer Seyfettin — Beyaz Lale, İlk Mektep; Müfide Ferit Tek — Abdülhamid Han Masalları; Ali Ulvi Elöve
- Millî Edebiyat çocuk edebiyatında Yeni Lisan tartışması yapılmıştır
- Cumhuriyet: Cahit Sıtkı Tarancı — Öğle; Fazıl Hüsnü Dağlarca — 30 Ağustos; Yaşar Nabi Nayır — Keloğlan; Nazım Hikmet — Çocuğa
- Haluk Bayur: çocuk edebiyatı ve ansiklopedik çalışmalar
Sık yapılan hatalar
- Türk çocuk edebiyatının ilk örneklerinin masallar olduğunu düşünmek: ilk örnekler âşık hikâyeleridir.
- Çocuk edebiyatının ayrı bir dal olarak Servet-i Fünun Dönemi'nde geliştiğini söylemek: Tanzimat Dönemi'nde gelişmiştir.
- Hocam eserini Şinasi'ye atamak: Hocam Tevfik Fikret'e aittir.
- Yeni Lisan tartışmasının dönemini karıştırmak: Millî Edebiyat Dönemi'ne aittir.
- Keloğlan eserini Millî Edebiyat Dönemi'ne atmak: Keloğlan Yaşar Nabi Nayır'a ait olup Cumhuriyet Dönemi'nde yer alır.
Hızlı tekrar ipuçları
- Dönemleri tek tek tabloda gör; yazar ile dönemi karıştırmamak en hızlı yöntemdir.
- Eski harf yazılan yazar adlarını dikkatli oku; özellikle İbrahim Hakkı, Husrev, Ziya gibi adlar karışabilir.
- Aynı yazarın birden çok eseri varsa (Ömer Seyfettin: Beyaz Lale, İlk Mektep) ikisini birlikte ezberle.
- Masal türü ile geçen eserleri (Çinili, Arabi, Sahte Gelen) Servet-i Fünun Dönemi'ne bağla.
- Bu konuda yalnızca ad, yazar ve konu düzeyinde bilgi verildiğini unutma; alıntı yapma.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.