8. SınıfSosyal Bilgiler
Millî Mücadele Döneminde Siyasi ve Askerî Gelişmeler — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Büyük Millet Meclisi'nin görev ve yetkilerini açıklar.
- Saltanatın kaldırılmasıyla hilafetin kaldırılması arasındaki farkı belirtir.
- Cumhuriyetin ilanıyla gelen değişimleri sıralar.
- Lozan Antlaşması'nın siyasi ve hukuki sonuçlarını değerlendirir.
- Siyasi, hukuki, eğitim ve ekonomik alanda yapılan inkılapları temel ilkelerle ilişkilendirir.
Önemli noktalar
- Meclis döneminde yasama ve yürütme kolları birbirinden ayrılmamıştır.
- Saltanat 1 Kasım 1922'de, hilafet 3 Mart 1924'te kaldırılmıştır.
- Cumhuriyet 29 Ekim 1923'te ilan edilmiştir.
- İlk Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal olmuştur.
- Lozan Antlaşması bir barış antlaşmasıdır ve 24 Temmuz 1923'te imzalanmıştır.
- Lozan'da kapitülasyonlar kaldırılmış ve ulusal sınırlar çizilmiştir.
- Medeni Kanun 17 Şubat 1926'da kabul edilmiştir.
- Öğretim Birliği Kanunu ile okullarda laik eğitim esas alınmıştır.
Formüller ve kurallar
- Saltanatın kaldırılması: 1 Kasım 1922
- Cumhuriyetin ilanı: 29 Ekim 1923
- Hilafetin kaldırılması: 3 Mart 1924
- Lozan Antlaşması imza tarihi: 24 Temmuz 1923
- Medeni Kanun kabul tarihi: 17 Şubat 1926
- Öğretim Birliği Kanunu: 1924
- Şapka inkılabı tarihi: 25 Kasım 1925
- Vergi Kanunu düzenlemesi: 1925
Sık yapılan hatalar
- Saltanatın ve hilafetin aynı tarihte kaldırıldığını düşünmek: Saltanat 1 Kasım 1922'de, hilafet ise 3 Mart 1924'te kaldırılmıştır. Bu iki karar arasında yaklaşık bir buçuk yıllık bir fark vardır ve tarihler karıştırılmamalıdır.
- Lozan Antlaşması'nı ateşkes antlaşması sanmak: Lozan, barış antlaşması niteliğindedir. Ateşkes antlaşması ise Mudanya'da imzalanmıştır ve savaşı sona erdirmiştir.
- Cumhuriyet ilanıyla saltanatın aynı tarihte kaldırıldığını düşünmek: Cumhuriyet 29 Ekim 1923'te ilan edilmiştir. Saltanat ise bundan yaklaşık bir yıl önce kaldırılmıştır.
- Lozan'da kapitülasyonların kaldırılmadığını düşünmek: Lozan Antlaşması ile kapitülasyonlar kaldırılmıştır. Bu durum ekonomik bağımsızlığın önemli bir adımı olarak değerlendirilmiştir.
- Meclis döneminde kolların ayrıldığını düşünmek: Meclis döneminde yasama ve yürütme birbirinden ayrılmamıştır. Kolların ayrılması Cumhuriyetin ilanıyla gerçekleşmiştir.
Hızlı tekrar ipuçları
- Tarih sorularında yılı bilmek yetmez, gün ve ayı da birlikte öğrenmeye çalış.
- İnkılap sorularında önce değişikliğin ait olduğu alanı belirle, sonra alanı seçene eşleştir.
- Lozan ile Mondros ve Mudanya belgelerini karşılaştırarak türlerini ayırt et.
- Meclis dönemi ile Cumhuriyet dönemi arasındaki farkı kolların ayrılması üzerinden açıkla.
- Medeni Kanun ve Öğretim Birliği Kanunu'nu hangi alanda kabul edildiklerini eşleştirerek hatırla.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Millî Mücadele Döneminde Siyasi ve Askerî Gelişmeler konusunun çözümlü sorularını çöz.