5. SınıfSosyal Bilgiler
Sosyal Bilgiler · 5. Sınıf · BİRLİKTE YAŞAMAK
Bir kişinin başkasına gönüllü olarak ve karşılık beklemeden verdiği desteğe yardımlaşma denir. Toplumun bir bölümünün aynı amaç etrafında sürekli biçimde dayanışması ise dayanışmadır. Yardımlaşma tek seferlik olabilir, dayanışma ise düzenli ve süreklidir. Komşusunun taşınmasına yardım etmek bir yardımlaşma; her yıl aynı gün bir yardım etkinliği düzenlemek ise dayanışmadır.
Dayanışma kişiler arası ilişkilerin yakınlığına göre ikiye ayrılır. Gönüllü dayanışma, kişilerin kendi istekleriyle bir araya gelip karşılıklı yardım ettiği ilişkidir. Kurumsal dayanışma ise dernek, vakıf, belediye, kızılay ve benzeri kurumların kendi görevleri kapsamında yürüttüğü yardımlardır. İkisi birbirinin yerine geçmez, birlikte işe yarar.
| Özellik | Gönüllü dayanışma | Kurumsal dayanışma |
|---|---|---|
| Katılım | Kendi isteğiyle katılır | Kurumun görevlileri yürütür |
| Ölçek | Dar ve yereldir | Daha geniş ve düzenlidir |
| Örnek | Mahallede kütüphane düzenlemek | Belediyenin yardım kampanyası |
| Sonuç | Komşuluk ilişkilerini güçlendirir | Çok sayıda kişiye ulaşır |
Yardımlaşma maddi ya da maddi olmayan biçimde olabilir. Maddi yardım para, yiyecek, giysi ve barınma sağlamaktır. Maddi olmayan yardım ise bilgi vermek, bir işi birlikte yapmak, moral vermek ve zaman ayırmaktır. Kütüphaneye kitap bağışlamak, bir arkadaşına sınav çalışmasında yardım etmek ya da afet bölgesinde çadır kurmak farklı biçimlerde yardımlaşmadır.
Yardımlaşma ve dayanışma, toplumun birbirine bağlanmasını sağlar. Ortak bir sorunu birlikte çözen topluluklarda güven artar, yalnız kalma düşüncesi zayıflar. Güçlü dayanışma, doğal afet ve zor dönemlerde kayıpların daha az yaşanmasını sağlar. Ayrıca yardımlaşma, ihtiyaç sahibi kişilerin topluma uyumunu kolaylaştırır ve toplumsal barışın korunmasına katkı sunar.
Yardımlaşma, karşılık beklemeden verilen destektir; dayanışma ise toplumun bir bölümünün sürekli biçimde birlikte çalışmasıdır. Dayanışma gönüllü ve kurumsal olmak üzere iki biçimde gerçekleşir. Yardım maddi olabileceği gibi bilgi, zaman ve moral desteği şeklinde de olabilir. Dayanışma toplumda güveni artırır, ortak sorunların çözülmesini kolaylaştırır ve afetlerde kayıpları azaltır.
Birinci hata, yardımı yalnızca para vermekle sınırlı görmektir; zaman ve bilgi vermek de yardımdır. İkinci hata, yardım edilen kişiyi küçümsemektir; yardım karşılıklı saygı çerçevesinde yapılmalıdır. Üçüncü hata, geçici bir yardımın kalıcı sorunu çözdüğünü sanmaktır. Kalıcı çözüm, kişinin kendi kendine yetişebilmesi için destek vermektir.
Komşuluk, gönüllülük, sivil toplum kuruluşları ve yardımlaşma faaliyetlerinin toplumsal birliği nasıl güçlendirdiği, dayanışmanın sonuçları ele alınır. Bu konuda ögrenme çıktıları:
Bu konuya başlamadan önce temel kavram ve ön koşulları kavramanız yardımcı olacaktır. Konunun çerçevesinde şu kavramlar dikkat ister:
Günlük yaşamda ve mesleki bağlamda bir uygulama:
Soru: Bir mahallede oturanlar, her ay bir araya gelerek sahiplenilen ailelerin alışveriş ihtiyacını karşılıyor. Bu faaliyet nasıl adlandırılır?
Sonuç/cevap: Kendiliğinden ve sürekli yürütülen bu faaliyet yardımlaşmadan çok dayanışma örneğidir.
Daha ileri bir uygulama:
Soru: Okuldaki yeni öğrenciye sınıf arkadaşlarının defterini hazırlaması, ona sınav çalışmasında yardım etmesi ve sınıfa dahil etmesi nasıl bir sonuç doğurur?
Sonuç/cevap: Bireye zaman ve bilgi verilmesi, onun topluma uyumunu kolaylaştırır ve toplumsal birliğe katkı sağlar.
Örnek 1: Yardımlaşma ile Dayanışmayı Ayrırma konusunun adımları:
| Kavram | Açıklama |
|---|---|
| Yardımlaşma tek seferlik olabilir, dayan | Yardımlaşma tek seferlik olabilir, dayanışma ise düzenli ve süreklilik arz eden bir ilişkidir. |
| Gönüllü dayanışma dar ve yerel, kurumsal | Gönüllü dayanışma dar ve yerel, kurumsal dayanışma ise daha geniş ve düzenli bir ölçekte olur. |
| Yardım yalnızca maddi değildir; bilgi, z | Yardım yalnızca maddi değildir; bilgi, zaman ve moral desteği de yardım sayılır. |
| Dayanışma arttığı bölgelerde güven güçle | Dayanışma arttığı bölgelerde güven güçlenir, yalnız kalma düşüncesi zayıflar. |
| Yardım edilen kişiye saygı gösterilmeden | Yardım edilen kişiye saygı gösterilmeden yapılan yardım, bireyin onurunu zedeleyebilir. |
| Aynı sorunu birlikte çözen topluluklar, | Aynı sorunu birlikte çözen topluluklar, felaket ve kriz durumlarında daha az zarar görür. |
Soru: Yasadığınız mahallede ortak bir ihtiyaç belirleyip bu ihtiyacı karşılayacak gönüllü bir dayanışma faaliyeti planlayınız.
Örnek cevap: Puanlama anahtarı: Gerçekçi bir ihtiyacın belirlenmesi 4 puan; faaliyetin gönüllü ve toplulukça yürütülecek biçimde tasarlanması 5 puan; faaliyetin hangi kişilere ne zaman ulaşacağının yazılması 4 puan; toplumsal birlik üzerindeki beklenen etkinin açıklanması 5 puan; düzen ve anlaşılırlık 2 puan.
Bir kişinin başkasına gönüllü olarak ve karşılık beklemeden verdiği desteğe yardımlaşma denir. Toplumun bir bölümünün aynı amaç etrafında sürekli biçimde dayanışması ise dayanışmadır. Yardımlaşma tek seferlik olabilir, dayanışma ise düzenli ve süreklidir. Komşusunun taşınmasına yardım etmek bir yardımlaşma; her yıl…
Bir kişinin başkasına gönüllü olarak ve karşılık beklemeden verdiği desteğe yardımlaşma denir. Toplumun bir bölümünün aynı amaç etrafında sürekli biçimde dayanışması ise dayanışmadır. Yardımlaşma tek seferlik olabilir, dayanışma ise düzenli ve süreklidir. Komşusunun taşınmasına yardım etmek bir yardımlaşma; her yıl…
Yardımlaşma tek seferlik olabilir, dayanışma ise düzenli ve süreklilik arz eden bir ilişkidir.
Yardımı yalnızca para vermekle sınırlı görmek: Zaman, bilgi ve moral desteği de yardım türleridir ve bazen daha kalıcı sonuç verir. Yardım edilen kişiyi küçümsemek: Yardım, ihtiyaç sahibinin onurunu koruyacak biçimde ve karşılıklı saygı çerçevesinde yapılmalıdır.
Yardımlaşma: kişinin başkasına gönüllü ve karşılıksız verdiği destektir. · Dayanışma: toplumun bir bölümünün ortak amaç için sürekli biçimde birlikte çalışmasıdır. · Gönüllü dayanışma: kişilerin kendi istekleriyle kurduğu dayanışmadır. · Kurumsal dayanışma: dernek, vakıf, belediye gibi kurumların yürüttüğü yardımdır.
Bir kişinin başkasına gönüllü olarak ve karşılık beklemeden verdiği desteğe ne denir?
Doğru cevap: A) Yardımlaşma
Karşılık beklemeden ve kendi isteğiyle verilen destek yardımlaşma olarak adlandırılır; bu davranış toplumsal bağları güçlendirir.
Dayanışma ile yardımlaşma arasındaki temel fark hangisidir?
Doğru cevap: B) Dayanışma sürekli ve düzenli, yardımlaşma tek seferlik olabilir
Yardımlaşma bir kez yapılabilen bir destekken dayanışma topluluğun düzenli ve sürekli biçimde birlikte çalışmasını ifade eder.
Dayanışmanın toplumda yalnız kalma düşüncesini zayıflatmasının nedeni nedir?
Doğru cevap: C) Çünkü kurumlar her şeyi tek başına yaptığı için
Çünkü kurumlar her kavramı Yardımlaşma ve Dayanışma Faaliyetlerinin Toplumsal Birliğe Etkisi konusunun temel bir kavramıdır. Detaylar konu anlatımında verilmiştir.
Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
Sosyal Bilgiler için çalışma yolu
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
Bu sayfa Yardımlaşma ve Dayanışma Faaliyetlerinin Toplumsal Birliğe Etkisi konusunun anlatımını, kazanımlarını ve örnek sorularını içerir. Konuyla ilgili tüm sorular için testi çöz, diğer konular için DersTeders ana sayfasına geçebilirsin.
Bu konuyu çalış: hesap aç, ilerlemen kaydedilsin.
Hesap aç