Sayıları Çözümleme

Konu Anlatımı

Bu Derste Ne Öğreneceğiz?

Bu derste şunları öğreneceğiz:

• «Sayıları Çözümleme» konusunda doğru bilgiyi yanlış bilgiden ayırt eder.
• «Sayıları Çözümleme» konusunda verilen bilgileri sıralar ve özetler.
• «Sayıları Çözümleme» konusuna ait kavramları çalışma kâğıdında uygular.
• «Sayıları Çözümleme» konusuyla ilgili bir problemi çözerek sonuca ulaşır.

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Kütle Ölçme ve Tartma konusunu bilmen gerekir. Kütle, bir nesnenin ne kadar madde içerdiğini gösterir ve terazi ya da baskülle ölçülür.

• Kütle kavramını günlük hayattan örneklerle açıklar.
• Kütle ölçme birimleri gram ve kilogramı kullanır.
• 1 kilogram ile 1000 gram arasındaki ilişkiyi kurar.

Sayıları Çözümleme Nedir?

Üç basamaklı sayıları yüzler, onlar ve birler basamağına ayırarak incelemektir. Çözümleme, sayının hangi değerlerden oluştuğunu açıkça göstermeyi sağlar.

Temel bilgi: Üç basamaklı sayılar yüzler, onlar ve birler basamaklarından oluşur.

Bu konuyu öğrenirken şu noktalara dikkat ederiz: 245 sayısı 2 yüzler, 4 onlar ve 5 birlerden oluşur. Yüzler basamağındaki rakamın değeri o rakamın yüz katıdır.

Öğrenmemiz Gerekenler

• Üç basamaklı sayılar yüzler, onlar ve birler basamaklarından oluşur.
• 245 sayısı 2 yüzler, 4 onlar ve 5 birlerden oluşur.
• Yüzler basamağındaki rakamın değeri o rakamın yüz katıdır.
• Onlar basamağındaki rakamın değeri o rakamın on katıdır.
• Birler basamağındaki rakamın değeri kendisine eşittir.
• 300 sayısı 3 yüzlerden oluşur, onlar ve birler basamağı boştur.
• Çözümlemede önce yüzler, sonra onlar ve en son birler incelenir.
• Basamaklı yazımda rakam yerine o basamağın değeri yazılır.
• Basamaklı yazımda en büyük değer solda, en küçük değer sağda yazılır.
• 102 sayısında 0 rakamı bir basamağı tutar ama o basamağa değer katmaz.
• Yüzler basamağı 0 olan sayılar iki basamaklı sayılardır.
• Çözümleme toplama işlemiyle de gösterilebilir.

Bu maddeleri örneklerle pekiştirelim. Onlar basamağındaki rakamın değeri o rakamın on katıdır. Bu yüzden konuyu bir bütün olarak görmek gerekir.

Bir konuyu öğrenirken önce tanımı bilmek, sonra örnekleri incelemek ve en son kendi cümlenle anlatmayı denemek en doğru yoldur. Böylece bilgi kalıcı hâle gelir.

Örnekler

364 sayısını basamaklarına ayırarak yaz. Çözüm: Sayının rakamlarını soldan sağa oku. → Her rakamı basamağının değerine çevir. → Değerleri büyükten küçüğe sırayla yaz. Sonuç: 364 sayısı 3 yüzler, 6 onlar ve 4 birlerden oluşur.

7 yüzler ve 5 onluktan oluşan sayı kaçtır? Çözüm: Yüzler basamağına 7 rakamını yaz. → Onlar basamağına 5 rakamını yaz. → Birler basamağını boş bırak. Sonuç: 7 yüzler ve 5 onluktan oluşan sayı 750'dir.

5 onluk kaç birime eşittir? Çözüm: Onluk ile birim arasındaki ilişkiyi hatırla. → Onluk sayısını 10 ile çarp. → Sonucu söyle. Sonuç: Her onluk 10 birime eşit olduğu için 5 onluk 50 birime eşittir.

463 ve 434 sayılarından hangisi büyüktür? Çözüm: Yüzler basamaklarını karşılaştır. → Yüzleri eşitse onluklara bak. → Sonucu belirt. Sonuç: İkisinin de yüzler basamağı 4'tür. Onluklara bakıldığında 6 onluk 3 onluktan büyük olduğu için 463 daha büyüktür.

Basamaklı yazımda rakam yerine o basamağın değeri yazılır. Konuyu pekiştirmek için her gün birkaç dakika çalışmak ve örnekleri tekrar çözmek yararlı olur. Zorlandığımız yerde konuyu baştan okumak da öğrenmeyi hızlandırır.

Yüzler basamağı 0 olan sayılar iki basamaklı sayılardır. Böylece konu hem anlaşılır hem de kalıcı olur.

Basit Örnek

Önce basit bir örneğe bakalım.

Örnek 1: 364 sayısını basamaklarına ayırarak yaz.

364 sayısını basamaklarına ayırarak yaz.

1. Sayının rakamlarını soldan sağa oku.
2. Her rakamı basamağının değerine çevir.
3. Değerleri büyükten küçüğe sırayla yaz.

Cevap: 364 sayısı 3 yüzler, 6 onlar ve 4 birlerden oluşur.

İleri Örnek

Şimdi biraz daha zor bir örneği çözelim.

Örnek 4: 463 ve 434 sayılarından hangisi büyüktür?

463 ve 434 sayılarından hangisi büyüktür?

1. Yüzler basamakl

Cevap: İkisinin de yüzler basamağı 4'tür. Onluklara bakıldığında 6 onluk 3 onluktan büyük olduğu için 463 daha büyBu örneği birlikte adım adım çözelim.

Örnek 1: 364 sayısını basamaklarına ayırarak yaz.

364 sayısını basamaklarına ayırarak yaz.

1. Sayının rakamlarını soldan sağa oku.
2. Her rakamı basamağının değerine çevir.
3. Değerleri büyükten küçüğe sırayla yaz.

Cevap: 364 sayısı 3 yüzler, 6 onlar ve 4 birlerden oluşur.

Örnek 2:?

1. Yüzler basamağına 7 rakamını yaz.
2. Onlar basamağına 5 rakamını yaz.
3. Birler basamağını boş bırak.

Cevap: 7 yüzler ve 5 onluktan oluşan sayı 750'dir.

Kavram Karşılaştırma Tablosu

Aynı konudaki kavramları yan yana koyup karşılaştıralım.

Ölçü ve Birimler

Bu derste geçen sayıları ve birimleri görelim.

Özet

• incelemektir.
• basamaklarından
• basamağındaki
• basamağındaki
• basamağındaki

Sık Yapılan Hatalar

• Rakamla değeri karıştırmak: 364 sayısında 6 rakamı onlar basamağındadır ama değeri 6 değil 60'tır; her basamak kendi değeriyle yazılır.
• Sıfır basamağını atlamak: 405 sayısının onlar basamağı 0'dır ama bu basamak yine de sayının bir parçasıdır ve atlanmaz.
• Basamaklı yazımda sırayı ters almak: 268 sayısı 2 yüz 6 on 8 bir şeklinde yazılır; 8 bir 2 yüz biçiminde yazılmaz.
• Yüzler ile onları takas etmek: 364 sayısında 3 yüzler ve 6 onlar vardır; 6 yüzler 3 onlar anlamına gelmez.

Kendini Dene

Aşağıdaki üç cümle doğru mu, yanlış mı? Önce sen karar ver.

1. Üç basamaklı sayılar yüzler, onlar ve birler basamaklarından oluşur. — doğru mu?
2. 245 sayısı 2 yüzler, 4 onlar ve 5 birlerden oluşur. — doğru mu?
3. Yüzler basamağındaki rakamın değeri o rakamın yüz katıdır. — doğru mu?

Cevap anahtarı: 1) Doğru. Üç basamaklı sayılar yüzler, onlar ve birler basamaklarından oluşur. 2) Doğru. 245 sayısı 2 yüzler, 4 onlar ve 5 birlerden oluşur. 3) Doğru.

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.

İlgili Konular

Bu konuyu daha iyi öğrenmek için şu konulara da bakabilirsin:

• Ritmik Sayma Ritmik Sayma konusunu özetleyelim.
• Kütle Ölçme ve Tartma Kütle, bir nesnenin ne kadar madde içerdiğini gösterir ve terazi ya da baskülle ölçülür.
• Uzunluk ve Kütle Ölçme Araç ve Birimleri Uzunluk ve Kütle Ölçme Araç ve Birimleri konusunu özetleyelim.