12. SınıfMotorlu Araçlar Teknolojisi
Motor Devreye Alma ve Ayarlama — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Silindir basınç testini uygular ve basınç farkını yorumlar.
- Kompresyon oranını hesaplar ve sıkıştırma değerlerini karşılaştırır.
- Ateşleme zamanlamasının ve supap açıklığının doğru ayarlandığını ölçerek doğrular.
- Rölanti, egzoz gazı ve devreye alma testlerini uygulayarak motoru teslime hazırlar.
- Devreye alma bulgularını iş emrine belirti-ölçüm-sonuç biçiminde kaydeder.
Önemli noktalar
- Silindir basınç testi, kıvılcım sistemi devre dışı bırakılarak ve motor kompresyona alınarak uygulanır.
- Kompresyon oranı arttıkça verim artar ancak vuruntu riski de yükselir.
- Ateşleme avansının fazla olması vuruntuya, az olması güç kaybına yol açar.
- Supap açıklığında emme ve atma supapları arasındaki fark kılavuzda belirtilir.
- Egzoz gazında karbon monoksit artışı karışımın zenginleştiğini gösterir.
- Sökülmüş motorlarda ilk çalıştırmada yağlanma ve yakıt dolaşımı doğrulanmalıdır.
- Devreye alma sonu test sürüşü ve kayıt ile tamamlanır.
Formüller ve kurallar
- Kompresyon oranı = toplam hacim / sıkıştırma hacmi
- Toplam hacim = sıkıştırma hacmi + silindir hacmi
- Basınç farkı yüzdesi = (en yüksek basınç - en düşük basınç) / en yüksek basınç × 100
- Birim silindir hacmi = blok hacmi / silindir sayısı
- Tork = 9550 × güç (kW) / devir (rpm)
- Bir dönüş süresi = 60 / dakikadaki dönüş sayısı (saniye)
- Avansın zaman karşılığı = avans derecesi / (360 / bir dönüş süresi)
- Supap açıklığı dönüşümü: 1 mm = 1000 mikron
Sık yapılan hatalar
- Basınç testini kompresyonsuz yapmak: Test motor kompresyona alınmadan yapılırsa ölçüm tam tersine düşük çıkar; kompresyon sırasında ölçüm yapılmalıdır.
- Ateşleme avansını silindirler arasında farklı bırakmak: Aynı avansın bütün silindirlerde geçerli olması gerekir; sapma ciddi arızaya yol açar.
- Ölçüm sonucunu kılavuzla karşılaştırmamak: Sayısal bir değer tek başına yeterli değildir, kılavuz aralığına göre değerlendirilmelidir.
- İlk çalıştırmada marşı uzatmak: Uzun marş süresi yağlanmanın tamamlanmadan sürtünmeye yol açar ve yanma riski doğurur.
- Yaygın hata 5: Motor Devreye Alma ve Ayarlama konusunda dikkat edilmesi gereken nokta 5.
Hızlı tekrar ipuçları
- Ölçüm cihazlarının kalibrasyonunu devreye almadan önce mutlaka kontrol et.
- Rölanti ve gaz ayarını motor tam ısındıktan sonra ikinci kez gözden geçir.
- Her ayarın öncesi ve sonrası değeri yaz; yalnızca son değeri kaydetme.
- Devreye alma kaydını staj ve çalışma defterine de aynı gün aktar.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.