Bilgisayarla Günlük İşler

Konu Anlatımı

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Gözlerimizi ve Ellerimizi Korumak konusunu bilmen gerekir. Ekrana bakma mesafesi, gözleri zorlamayacak uzaklıktır.

• Ekrana bakma mesafesini doğru ayarlarız.
• Karanlıkta çalışmanın neden yanlış olduğunu söyleriz.
• Gözlerimizi dinlendirmek için ara veririz.

Bu konuda ne öğreneceğiz? bilgisayarla günlük hayatta hangi işleri yaptığımızı ve her iş için hangi programı kullandığımızı öğreneceğiz. Her bölüm, konunun bir parçasını açıklar; sonunda kısa bir özet ile sık yapılan hataları gösterir.

Bilgisayarla Günlük İşler

Program, bilgisayarda bizi bir iş yapmaya yarayan, kendi adıyla açılan yazılımdır.

Her gün bilgisayarı kullanan çocuklar aslında küçük küçük işler yapar. Sabah okulda ödevini yazar, öğle arası sevdiği müziği dinler, akşam da bir resim çizer. Bu işlerin her birinin kendi programı vardır. Yani bir işi yapmak için program gerekir ve doğru program seçilince iş kolaylaşır. Yanlış program açılırsa ya da gerekli program açılmazsa iş gecikir. Bu yüzden önce yapılacak işi tanımak, sonra uygun programı açmak en doğru sıradır.

Program ile Cihaz Arasındaki Fark

Program ile cihaz karıştırılmamalıdır. Cihaz elle tutulan, elektrikle çalışan parçadır; klavyeye tuşlarıyla basılır, fareye el ile dokunulur. Program ise yazılımdır; elimizde tutamayız ama bilgisayara yüklenir ve kendi adıyla açılır. Aynı cihazda farklı programlar çalışabilir; yazı programını kapatıp çizim programı açabiliriz. Bir iş yapamıyorsak önce programı değiştirmeyi, program değişmiyorsa büyüğümüzden yardım istemeyi düşünürüz.

• Ödev yazmak: yazı programı ile ödevi yazar ve kaydederiz.
• Resim yapmak: çizim programı ile renkli resim çizeriz.
• Müzik dinlemek: müzik programı ile şarkı dinleriz.
• Video izlemek: video programı ile hareketli görüntü izleriz.
• Sunum hazırlamak: sunum programı ile sayfaları hazırlarız.
• Yazıyı saklamak: yazıyı dosya olarak kaydedip sonra tekrar açarız.

Günlük Hayattan Örnek

Elif, annesiyle birlikte bilgisayarı açtı. Öğretmeni sınıfa bir sunum hazırlamasını söylemişti. Elif önce yapılacak işi düşündü, sonra bilgisayarda sunum programını aradı ve açtı. İlk sayfaya başlığı yazdı, ikinci sayfaya resim ekledi. Aynı anda müzik programı açık kaldı, ona da dokunmadı. İşini bitirince dosyayı kaydetti ve bilgisayarı düzgünce kapattı.

Sınıfta öğretmen bütün çocuklara resim yapma etkinliği düzenledi. Herkesin önünde bir bilgisayar vardı. Çocuklar önce resmin konusunu düşündü, sonra çizim programını açtı ve kalem ile renk seçti. Öğretmen, işin sırasını bozmamalarını ve çalışmalarını kaydetmelerini söyledi. Ders sonunda herkes resmini ekrana yansıttı ve hangisinin daha çok beğenildiğini birlikte konuştu.

Basit Örnek

Önce basit bir örneğe bakalım.

Örnek 1: İş ve Program

Ödev yazmak için hangi program açılır?

1. Ödevin yazı işi olduğunu biliriz.
2. Yazı programını ararız ve açarız.
3. Ödevi yazar ve kaydederiz.

Cevap: Ödev yazma işi için yazı programı açılır; çünkü o program metin yazmaya yarar.

İleri Örnek

Şimdi biraz daha zor bir örneği çözelim.

Örnek 4: Program mı Cihaz mı?

Klavye program mı cihaz mıdır?

1. Klavyenin tuşları vardır.
2. Tuşlara basılır.
3. Tuşlar yazılım değil parçadır.

Cevap: Klavye bir cihazdır; program ise yazılımdır ve klavyeyi kullanarak bize yardım eder.

Adım Adım Çözülmüş Örnekler

Bu örneği birlikte adım adım çözelim.

Örnek 2: Doğru Program

Resim yaparken hangi program kullanılmalı?

1. Yapılacak iş resim yapmaktır.
2. Resim yapan program aranır.
3. Çizim programı açılır ve çalışılır.

Cevap: Resim yapmak için çizim programı kullanılır; çünkü o programda kalem ve renk seçilebilir.

Öğrendiklerimizi Yaşamda Uygulayalım

Öğrendiklerimizi günlük yaşamda nasıl kullanacağımızı birlikte görelim.

Özet

• Her işin kendi programı vardır ve doğru program seçilir.
• Program, bilgisayarda işimizi yaptıran yazılımdır.
• Cihaz elektrikle çalışan parçadır, program ise yazılımdır.
• İş bitince dosya kaydedilir, program düzgünce kapatılır.

Sık Yapılan Hatalar

• İşi yapmayan programı açmak Yanlış, çünkü gereksiz program zaman kaybettirir ve iş doğru sonuçlanmaz.
• Program ile cihazı karıştırmak Yanlış, çünkü klavye cihazdır ama yazı programı yazılımdır; ikisi farklıdır.
• Yazdığı yazıyı kaydetmemek Yanlış, çünkü kaydedilmeyen yazı bilgisayar kapanınca kaybolabilir.

Karşılaştırma Tablosu

Kendini Dene

Aşağıdaki üç cümle doğru mu, yanlış mı? Önce sen karar ver.

1. Her işin kendi programı vardır ve doğru olan seçilir. — doğru mu?
2. Program yazılımdır, cihaz elektrikle çalışan parçadır. — doğru mu?
3. Yazılan yazı kaydedilmezse kaybolabilir. — doğru mu?

Cevap anahtarı: 1) Doğru. Ödev = yazı programı 2) Doğru. Resim = çizim programı 3) Doğru. Müzik = müzik programı

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.

İlgili Konular

Bu konuyu daha iyi öğrenmek için şu konulara da bakabilirsin:

• Bilgisayar Oyun ve Eğlence Her oyunun kendi kuralları vardır ve kurallar okunmalıdır.
• Gözlerimizi ve Ellerimizi Korumak Ekrana bakma mesafesi, gözleri zorlamayacak uzaklıktır.
• Sırayla Yapmak: Adımlar Her büyük iş, adımlar hâlinde küçük parçalara bölünür.