Gözlerimizi ve Ellerimizi Korumak

Konu Anlatımı

Ön Bilgi

Bu konuyu anlamak için önce Fare ile Çalışmak konusunu bilmen gerekir. Fareyi kaydırdığımızda ekrandaki imleç de hareket eder.

• Fareyi kaydırınca ekrandaki imlecin hareket ettiğini görürüz.
• Tıklama ile çift tıklama arasındaki farkı söyleriz.
• Sürükleyerek bir nesneyi yer değiştirmesini yaparız.

Bu konuda ne öğreneceğiz? bilgisayarı kullanırken gözlerimizi ve ellerimizi nasıl koruyacağımızı öğreneceğiz. Her bölüm, konunun bir parçasını açıklar; sonunda kısa bir özet ile sık yapılan hataları gösterir.

Gözlerimizi Nasıl Koruruz?

Ekrana bakma mesafesi, gözleri zorlamadan okuyabilmek için ekranla aramızda bırakılması gereken yaklaşık uzaklıktır.

Bilgisayarı kullanırken en çok gözlerimiz yorulur. Ekrana çok yaklaşırsak gözlerimiz kızarır ve başımız ağrır. Bu uzaklığı koruyalım. Odamız yeterli ışıklı olmalı; ışık tamamen kapalıyken ya da çok parlakken çalışmamalıyız. Karanlıkta çalışmak gözlerimizi zorlar. Çalışırken ara sıra bakışımızı ekrandan uzaklaştırıp gözlerimizi dinlendirelim. Başımızı yana eğmek yerine dik oturmalıyız. Uzun süre aynı ekrana bakmak göz yorgunluğu yapar.

Ellerimizi ve Cihazı Nasıl Koruruz?

Ellerimizi ve cihazı da korumalıyız. Kabloyu kendimiz düzeltmeyiz; takılı ya da kopmuşsa öğretmenimize ya da büyüğümüze söyleriz. Farenin üstüne vurmak, fareyi sallamak cihazı bozar. Cihaza ıslak elle dokunmayız; ellerimizi önce kuruturuz. Bilgisayarın üstüne oturmak, sarsmak ya da yemek bulundurmak yanlıştır. Ekranda titreşim varsa ya da cihaz kırılmışsa kullanmayı bırakıp haber veririz. Ekranı silerken cihazı kapatır ve yumuşak kuru bir bezle, bastırmadan sileriz. Bu kurallara uyarsak gözlerimiz, ellerimiz ve cihaz uzun süre birlikte çalışır.

• Doğru uzaklık: gözleri zorlamayacak mesafede otururuz.
• Yeterli ışık: oda aydınlık olmalı, karanlıkta çalışmamalıyız.
• Ara verme: bakışımızı ekrandan uzaklaştırıp gözlerimizi dinlendiririz.
• Temizlik: ekranı cihaz kapalıyken yumuşak bezle sileriz.
• Islak el: ellerimizi kuruladıktan sonra cihaza dokunuruz.
• Bildirme: kırık ya da titreşen cihazı kullanmayı bırakıp söyleriz.

Günlük Hayattan Örnek

Elif, bilgisayar karşısına oturduktan sonra gözlerini kıstı. Annesi, "Gözlerimizi zorlamayacak kadar geriye otur" dedi. Elif sandalyeyi biraz geri çekti. Annesi odayı aydınlatıp perdeleri açtı. "Karanlıkta çalışmak gözlerimizi yorar" dedi. Birlikte çalışırken Elif arada pencereden dışarı baktı ve gözlerini dinlendirdi. İşi bitince annesi bilgisayarı düzgünce kapattı.

Sınıfta öğretmen, fare ile oyun oynayan Kerem'in faresinin takılı olduğunu fark etti. Kerem faresine vurmak üzereydi. Öğretmen, "Bir cihazdır; vurulmaz. Takılıyorsa bana söyle" dedi. Kerem fareyi yerine koyup öğretmene yardım istedi. Öğretmen fareyi kontrol etti ve yerine yerleştirdi. Kerem, "Cihaza vurmak yerine söylemek daha doğruymuş" dedi. Sınıftaki herkes bu kuralı birlikte tekrarladı.

Basit Örnek

Önce basit bir örneğe bakalım.

Örnek 1: Bakma Mesafesi

Ekrana ne kadar uzaklıkta oturmalıyız?

1. Gözlerimizi ekrana yaklaştırırız.
2. Yazıyı okumaya çalışırız.
3. Mesafeyi gözü zorlamayacak şekilde ayarlarız.

Cevap: Ekrana bakma mesafesi, gözleri zorlamadan okuyabilmek için bırakılması gereken yaklaşık uzaklıktır.

İleri Örnek

Şimdi biraz daha zor bir örneği çözelim.

Örnek 4: Cihaz Arızası

Fare takılı kalırsa ne yaparız?

1. Fareye vurmak yerine dururuz.
2. Sorunu öğretmene söyleriz.
3. Onay alınca yeniden yerine konur.

Cevap: Bir cihazı vurmak yerine sorunu bildirmek gerekir; kırık ya da titreşen cihaz kullanılmaz.

Adım Adım Çözülmüş Örnekler

Bu örneği birlikte adım adım çözelim.

Örnek 2: Işık

Odamızda ışık nasıl olmalıdır?

1. Odanın ışığına bakarız.
2. Çok karanlıksa lambayı yakarız.
3. Ekrana zorlamayacak kadar aydınlık çalışırız.

Cevap: Oda yeterli ve gözü yormayacak kadar aydınlık olmalı; karanlıkta çalışılmamalıdır.

Dersten Öğrendiklerimizi Gözden Geçirelim

Bu derste öğrendiklerimizi ve yaşamdan karşılıklarını birlikte görelim.

Özet

• Ekrana bakma mesafesi, gözleri zorlamayacak uzaklıktır.
• Oda yeterli ışıklı olmalı, karanlıkta çalışmamalıyız.
• Zaman zaman bakışımızı ekrandan uzaklaştırıp ara veririz.
• Cihaza ıslak elle dokunmaz, fareye vurmaz, kabloyu düzeltmeyiz.
• Kırık ya da titreşen cihazı kullanmayı bırakıp haber veririz.

Sık Yapılan Hatalar

• Ekrana çok yaklaşmak Yanlış, çünkü çok yakından bakmak gözleri zorlar; doğru uzaklıkta oturulmalıdır.
• Karanlık odada bilgisayar kullanmak Yanlış, çünkü karanlıkta çalışmak göz yorgunluğu yapar; oda yeterli ışıklı olmalıdır.
• Kabloyu kendimiz düzeltmek Yanlış, çünkü kabloya dokunmak tehlikeli olabilir; takılı ya da kopmuşsa büyüğe ve öğretmene söylenir.

Karşılaştırma Tablosu

Kendini Dene

Aşağıdaki üç cümle doğru mu, yanlış mı? Önce sen karar ver.

1. Ekrana bakma mesafesi, gözleri zorlamamak için vardır. — doğru mu?
2. Karanlıkta bilgisayar kullanmak göz yorgunluğu yapar. — doğru mu?
3. Çalışırken ara vermek gözlerimizi dinlendirir. — doğru mu?

Cevap anahtarı: 1) Doğru. Bakma mesafesi = gözü zorlamayacak uzaklık 2) Doğru. Çalışma yeri = yeterli ışıklı oda 3) Doğru. Göz molası = bakışı ekrandan uzaklaştırmak

Sonra dene: bu konudaki açık uçlu görevi çöz ve puanlama anahtarıyla karşılaştır.

İlgili Konular

Bu konuyu daha iyi öğrenmek için şu konulara da bakabilirsin:

• Bilgisayarla Günlük İşler Her işin kendi programı vardır ve doğru program seçilir.
• Fare ile Çalışmak Fareyi kaydırdığımızda ekrandaki imleç de hareket eder.
• Bilgisayar Oyun ve Eğlence Her oyunun kendi kuralları vardır ve kurallar okunmalıdır.