UV-Görünür Bölge nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• UV-görünür bölgede elektron geçişlerini, kromofor kavramını ve kesim dalga boyunu açıklar.
• Beer-Lambert yasasını kullanarak absorbans, transmittans ve derişim ilişkilerini hesaplar.
• Spektrofotometrenin bileşenlerini (kaynak, monokromatör, hüvet, detektör) görevleriyle belirtir.
• En az beş noktalı kalibrasyon eğrisi kurup bilinmeyen numunenin derişimini hesaplar.
• Hüvet seçimi, blank ölçümü ve seyreltme kaynaklı ölçüm hatalarını değerlendirir.

Anahtar fikirler

• Ölçüm öncesinde daima blank ile sıfırlama yapılır; blank numunesi yalnız kullanılan çözücüdür.
• Ölçüm lambda-maks değerinde yapılır; burada duyarlılık en yüksektir ve dalga boyu kayması en az etkiler.
• Absorbans arttıkça transmittans azalır; yüksek A değeri ışığın büyük bölümünün soğurulduğunu gösterir.
• UV bölgesinde (400 nm altında) cam hüvet ışığı emer, bu yüzden kuartz hüvet kullanılır.
• Doğrusal aralık aşılırsa absorbans düşük ve yanlışık çıkar; numune seyreltilerek yeniden ölçülür.
• Hüvet optik yüzeyi parmak yağı ve çiziklerden etkilenir; tutarken mat yüzeyden tutulur.

Konunun özeti

Absorbans A = - log T ile transmittansa, A = epsilon · b · c ile derişime bağlanır. Ölçüm lambda-maks değerinde, blank ile sıfırlanmış, kuartz (UV) veya cam (görünür) hüvetle yapılır; derişim en az beş noktalı kalibrasyon eğrisinden, doğrusallık 0,995 üzerindeki katsayının karesiyle doğrulanır.

Sık yapılan hatalar

• Absorbans ile transmittansı karıştırmak: Yüksek absorbans az ışımaya karşılık gelir; T = 10 üzeri (-A) olduğundan A arttıkça T azalır, ikisi aynı yönde gitmez.
• Blank ölçümünü atlamak: Blank okunmadan yapılan ölçümde çözücü ve hüvet kaynaklı sapma sonuca eklenir, kalibrasyon eğiminin arakesmesi kayar.
• Cam hüvet ile UV bölgesinde ölçüm yapmak: Cam 200-400 nm aralığında ışığı emer; absorbans yapay olarak yüksek çıkar ve sonuç gerçeğin üzerinde bulunur.

İlgili konular

• Atomik Spektroskopi
• Gaz Kromatografisi
• Sıvı Kromatografisi