Sıvılarda Basınç ve Açık Hava Basıncı nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Basıncı kuvvetin birim yüzeye etkisi olarak ifade eder ve birimini belirtir.
• Sıvıların tabana uyguladığı basıncı derinlik ve öz kütle ile ilişkilendirerek açıklar.
• Pascal ilkesi ve kap kuralını günlük hayattaki uygulamalarıyla örnekler.
• Açık hava basıncını gösteren deney ve araçları (barometre, pipet, sünger) yorumlar.
• Manometre ile ölçülen basıncı atmosfer basıncına göre karşılaştırır.

Anahtar fikirler

• Sıvı basıncı yalnız derinlik ve öz kütle ile belirlenir, kabın genişliğiyle ilgisi yoktur.
• Pascal ilkesinde basınç her yöne aynı büyüklükte iletilir; bu yüzden hidrolik sistemler çalışır.
• Açık hava basıncı hava sütununun ağırlığından kaynaklanır ve yükseklikle azalır.
• Manometre sıvı basıncını, barometre atmosfer basıncını ölçer.
• Basınç uygulanan alan küçüldükçe etki artar; aynı kuvvet farklı alanlarda farklı basınç verir.
• Basınç büyüklüğü skalerdir; yönü her noktada yüzeye dik ve içe doğrudur.

Konunun özeti

Katılarda uygulanan kuvvet ve yayılma alanına, sıvılarda ise derinlik ve öz kütle bağlıdır; sıvı basıncı P = h·d·g ile hesaplanır ve Pascal ilkesi ile her yöne eşit iletilir, hidrolik sistemlerin temelini oluşturur. Kap kuralında kabın genişliği etkili değildir. Açık hava basıncı hava sütununun ağırlığından doğar, barometre ile ölçülür ve 101,3 kPa değerindedir; pipet, sünger ve vantuz gibi günlük örneklerle kanıtlanır.

Sık yapılan hatalar

• Sıvı basıncını kaba bağlı sanmak: Basınç yalnız derinlik ve öz kütle ile belirlenir; kabın genişliği veya sıvının miktarı değiştirmez.
• Pascal ilkesini kuvvet eşitliği sanmak: İletilen eşit olan basınçtır, kuvvetler alan oranına göre büyür.
• Atmosfer basıncını 101,3 Pa sanmak: Değer 101,3 kPa dır; 760 mm cıva veya 10,3 m su sütununa karşılık gelir.

İlgili konular

• Elektrik Yükleri ve Elektriklenme
• Elektroskop ve Topraklama
• Elektrik Akımı, Devre ve Direnç
• Kaldırma Kuvveti ve Bernoulli İlkesi
• Yeşil Hidrojen ve Nanoteknoloji