Masif Ahşap Türleri, Doku ve Kullanım Alanları nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Ağaç gövdesinin anatomik katmanlarını ve her katmanın görevini açıklar.
• Yıllık halka aralığı ile yoğunluk ve sertlik arasındaki ilişkiyi yorumlar.
• Yoğunluk, lif yönü, işlenebilirlik ve dayanıklılık ölçütlerine göre tür seçimi yapar.
• Yaygın masif türleri sertlik ve kullanım alanlarıyla karşılaştırır.
• Budak, kavrama, çatlak, saplantı ve renklenme gibi kusurları tanıyıp etkisini değerlendirir.

Anahtar fikirler

• Gövde dıştan içe kabuk, odun dışı, yıllık halkalar, odun içi ve göbek katmanlarından oluşur; kambiyum büyümeyi sağlar.
• Odun dışı açık renkli ve yumuşaktır; odun içi renklenmiş ve sertleşmiştir, bu yüzden aynı ağacın içi ile dışı farklı işlenebilirliktedir.
• Yıllık halka aralığı dar olan odun daha yoğun ve daha serttir; 4 mm aralıkta birim hacimde 1000 ÷ 4 = 250 halka bulunur.
• Ahşap üç yönde farklı miktarda değişir: nem yüzde 10 puan arttığında boyuna yüzde 0,2, radyal yüzde 1,5, teğetsel yüzde 3.
• Tür seçiminde ilk ölçüt taşınan yüktür; seçim en hafif yeterli tür ilkesiyle yapılır.
• Meşe 700 - 780, kayın 640 - 700, dişbudak 700 - 750, sarıçam 500 - 540, ladin 440 - 780 kg/m³ arasında değil, ladin 440 - 480 kg/m³ aralığındadır.

Konunun özeti

Yıllık halka aralığı dar olan odun daha yoğun ve serttir. Tür seçimi; taşınan yük, lif yönü, ortam koşulu, işlenebilirlik ve görünüm ölçütleriyle yapılır ve en hafif yeterli tür ilkesiyle sonuçlanır. Kuru yoğunluk aralıkları türlere göre ladin ve söğütte 440 - 480, sarıçamda 500 - 540, kayın ve cevizde 640 - 700, dişbudakta 700 - 750, meşe ve kesme okaliptusta 700 - 780 kg/m³ düzeyindedir. Parçanın hacmi en, boy ve kalınlık çarpımıdır; kütlesi hacim ile yoğunluğun çarpımı olarak bulunur. Masif ahşap üç yönde farklı miktarda değişir; nem yüzde 10 puan arttığında boyuna yaklaşık yüzde 0,2, radyal yüzde 1,5, teğetsel yüzde 3 artış beklenir ve kapak payı bu yöne göre verilmelidir. Başlıca…

Sık yapılan hatalar

• En sert türü her parçaya uygulamak: Sertlik gerekmediği yerde sert tür seçmek parçayı gereksiz ağırlaştırır ve işleme süresini uzatır; en hafif yeterli tür seçilmelidir.
• Şişmeyi tek yönde sandığını düşünmek: Ahşap üç yönde farklı miktarda değişir; teğetsel yöndeki artış boyunakinden çok daha büyüktür ve kapak ölçüsü hesabında bu yön esas alınır.
• Budak oranını ölçmemek: Budak bulunan parçada budak çapının 5 katından geniş parça kabul edilmelidir; 85 mm'lik budak için parça en az 85 × 5 = 425 mm geniş olmalıdır.

İlgili konular

• Malzeme Kalınlıkları ve Seçimi
• Dolap ve Çekmece Ölçüleri
• Ahşap Birleştirme ve Bağlantı Yöntemleri
• Ön ve Yan Görünüş
• Kesit ve Detay
• Görünüş Çiziminde Detay