Kitaplarla İlgili Kavramlar nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Kitaplarla ilgili temel kavramları tanımlar.
• Kavramları birbirinden ayırt eder.
• Hâfız ile hâfıza arasındaki farkı açıklar.
• Şerh yapmanın metnin anlaşılmasına katkısını belirtir.
• Kavramları günlük hayattan örneklerle ilişkilendirir.

Anahtar fikirler

• Kitâbet yazma işidir, nüsha metnin aslıdır, istinsah çoğaltma işidir.
• Mübeleğ, bir haberi başkalarına ulaştıran kişidir.
• Hâfız metni ezbere bilen kişidir; hâfıza ise bu kişideki yetenektir.
• Şerh, bir metne yapılan açıklamadır ve anlamayı kolaylaştırır.
• Lehçe bir dilin özelliğidir; hikmet ise akıl ve sağduyudur.
• Müteşabih benzer olanı, muayyet sınırı belli olanı, mutlak kısıtı olmayanı belirtir.

Konunun özeti

Kitâbet yazma işidir, nüsha metnin yazılmış aslıdır, istinsah asıldan yeni örnekler alma yani çoğaltma işidir, mübeleğ ise haberi başkalarına ulaştıran kişidir. Hâfız metni ezbere bilen kişi, hâfıza ise o kişideki ezberleme yeteneğidir. Şerh bir metne yapılan açıklamadır ve anlamayı kolaylaştırır. Lehçe bir dilin ya da ağzın özelliğidir, hikmet ise akıl ve sağduyudur. Müteşabih benzer olanı, muayyet sınırı belli olanı, mutlak hiçbir kısıtı olmayanı belirtir. Yüce kitapların yazıyla birlikte ezber yoluyla korunması bu kavramların birlikte çalışmasıyla açıklanır.

Sık yapılan hatalar

• Hâfız ile hâfızayı karıştırmak: Hâfız, metni ezbere bilen bir kişidir. Hâfıza ise o kişide bulunan ezberleme yeteneğidir. Biri insanı, diğeri yeteneği anlatır.
• Kitâbet ile istinsahı aynı iş saymak: Kitâbet metni sıfırdan yazmaktır; istinsah ise var olan asıldan yeni örnekler çıkarmaktır. Biri yazma, diğeri çoğaltma işidir.
• Şerhi yeni bir kitap sanmak: Şerh, var olan bir metne yapılan açıklamadır. Kendi başına yeni bir kitap değildir; amacı metni açıklamaktır.

İlgili konular

• Peygamberlere Kitap Verilmesi
• Kur'an-ı Kerim'in Özellikleri
• Kur'an-ı Kerim'in Ana Konuları
• Kur'an-ı Kerim ve İlim
• Kur'an-ı Kerim'i Okumak ve Anlamak
• İbadetlerin Anlamı ve Çeşitleri