Elektrik ve Manyetizma nedir?
Fizik · AYT · Konu 4
Tahmini okuma süresi: 6 dk
Kısa cevap
Bu konuda neler öğreneceksin?
- Coulomb yasası ile yükler arasındaki kuvveti hesaplar.
- Elektrik alan ve elektriksel potansiyeli açıklar.
- Seri ve paralel dirençli devrelerde eşdeğer direnci ve akımı bulur.
- Manyetik alan içindeki yükün ve telin kuvvetini hesaplar.
- İndüksiyon ve transformatör bağıntılarını uygular.
Anahtar fikirler
- Coulomb kuvveti mesafenin karesiyle ters orantılıdır, mesafe iki katına çıkarsa kuvvet dörtte bire iner.
- Seri devrede akım sabittir, paralel devrede gerilim sabittir.
- Paralel devrenin eşdeğer direnci en küçük daldan bile küçüktür.
- Manyetik kuvvet her zaman hız ve alana dik olduğu için iş yapmaz.
- Transformatör yalnızca değişen manyetik akı ile çalışır, doğru akımda etkisizdir.
- İdeal transformöratta güç korunur: gerilim yükselirse akım aynı oranda düşer.
Konunun özeti
Ohm yasası akım, gerilim ve direnci bağlar; seri bağlantıda akım, paralel bağlantıda gerilim sabittir. Manyetik alan içindeki yük ve tel kuvvet alır, fakat bu kuvvet iş yapmaz. Değişen manyetik akı indüksiyon oluşturur ve transformatör sarım oranı ile gerilimi değiştirir.
Çözümlü mini örnek 1
6 Ω'luk bir dirençten 2 A akım geçmektedir. Direnç üzerindeki gerilim farkı kaç volt'tur?
Adım 3: Sonuç 12 V bulunur.
Çözümlü mini örnek 2
6 Ω ve 3 Ω'luk iki direnç paralel, bu ikili 4 Ω'luk dirençle seri bağlanmıştır. 12 V gerilimli kaynaktan çekilen akım kaç amper'dir?
Adım 3: I = V/R = 12/6 = 2 A hesaplanır.
Sık yapılan hatalar
- Coulomb yasasında mesafeyi karelememek: Kuvvet 1/d² ile ters orantılıdır; mesafenin kendisi değil karesi kullanılır.
- Seri ve paralel direnç kurallarını ters uygulamak: Seride dirençler toplanır, paralelde tersleri toplanır; akım ile gerilim paylaşımı da bu kuralla eşleşmelidir.
- Devrede önce akımı aramak yerine gerilimi sabit sanmak: Seri kolda gerilim değil akım sabittir; paralel kolda durum tersidir.
İlgili konular
Sıradaki adım
Tam anlatımKonuyu tam anlatımıyla okuKonu anlatımı, kazanımlar ve örnekler tek sayfada.Konu anlatımları hesapsız okunur. Quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.
DersTeders ile devam et
Fizik · AYT için çalışma yolu
- OkuKonu anlatımını bu sayfada bitir.
- Soru çözÖrnekleri çöz, cevabı açıklamayla karşılaştır.
- Quiz ile pekiştirHesapla kendini ölç.
Konu anlatımları hesapsız okunur; quiz, slayt ve deneme için hesap gerekir.