Ekosistem ve Biyoçeşitlilik nedir?

Bu konuda neler öğreneceksin?

• Ekosistemin biyotik ve abiyotik bileşenlerini açıklar.
• Enerji akışının tek yönlü, maddelerin döngüsel hareket ettiğini kanıtlar.
• Karbon, azot ve su döngülerinin aşamalarını sıralar.
• Biyoçeşitliliğin üç düzeyini ve tehditlerini değerlendirir.
• Biyom–iklim ilişgisini tablo üzerinden yorumlar.

Anahtar fikirler

• Enerji her basamakta ısıya dönüştüğü için geri dömez; döngüsel olan maddedir.
• Enerji geçişinin tipik verimliliği yaklaşık %10'dur; zincir bu yüzden kısadır.
• Rhizobium gibi azot bağlayıcı bakteriler serbest azotu bitkiye kullanılabilir biçimde getirir.
• Biyoçeşitlilik gen, tür ve ekosistem olmak üzere üç düzeyde ölçülür.
• Habitat parçalanması biyoçeşitlilik kaybının en önemli nedenlerinden biridir.
• Yabancı türler yerel türleri besin ve alan bakımından sıkıştırarak azalmalarına yol açar.

Konunun özeti

Trofik basamaklarda enerjinin yaklaşık onda biri aktarıldığı için besin zincirleri kısa kalır. Karbon, azot ve su döngüleri yaşamı sürdürür. Biyoçeşitlilik gen, tür ve ekosistem düzeylerinde ele alınır; biyom dağılımını ise sıcaklık ve yağış belirler.

Sık yapılan hatalar

• Enerjiyi de döngüsel sanmak: Enerji her basamakta ısıya kaybolduğu için sisteme geri dönemez; döngüsel olan maddedir, enerji tek yönlü akar.
• Fotosentezin karbon ürettiğini sanmak: Fotosentez atmosferdeki karbondioksidi alıp organik bileşiklere bağlar; karbonu yoktan var etmez.
• Üreticiyi ikinci basamak saymak: Besin zincirinde birinci basamak daima üreticidir; %10 hesabında basamak sayısı bu yüzden bir eksik sayılır.

İlgili konular

• Nüfus, Göç ve Ekonomik Faaliyetler
• Küresel Ticaret ve Bölgesel Kalkınma
• Çevre Sorunları ve Sürdürülebilirlik