tyt. SınıfTarih

İlk Çağ Roma — Çalışma Sayfası

Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.

Bu konuda öğrenecekleriniz

Roma'nın kuruluş tarihini ve kuruluşunun İtalyanın coğrafi koşullarıyla ilişkisini açıklar.
Patricius ve plebeius ayrımının siyasal sonuçlarını değerlendirir.
Senato, meclis ve magistralık kurumlarının işlevlerini karşılaştırır.
Dış savaşlar (Pyden, Zama) ile iç savaşların Roma'ya etkisini ayırt eder.
Sulla ve Caesar'in diktatörlüğü ile Augustus'un principatus'ını karşılaştırır.
Roma İmparatorluğu'nun ikiye ayrılma ve yok olma sürecini kronolojik olarak kurar.

Roma Devleti M.Ö. 753'te kurulmuştur.
Roma İtalya yarımadasının ortasında kurulmuş, sonradan bütün yarımadayı ve Akdeniz'i almıştır.
Roma'da senato yasa öneren, meclis halkı temsil eden, magistralık ise yürüten kurumlardır.
Patricius ve plebeius ayrımı başlangıçta hukuki olup plebeiuslar zamanla siyasal haklarını kazanmıştır.
Pyden Savaşı M.Ö. 218'de başlamış, Zama'daki zafer M.Ö. 202'de kazanılmıştır.
Caesar M.Ö. 44'te öldürülmüş, düzenin kalıcı hâle gelmesi Augustus döneminde olmuştur.
M.S. 27'de Augustus düzeni kurmuş, sonraki döneme barış karakterini kazandırmıştır.
Roma İmparatorluğu M.S. 395'te ikiye ayrılmıştır.
Batı Roma M.S. 476'da, Doğu Roma (Bizans) M.S. 1453'te yıkılmıştır.

Roma kronolojisi = M.Ö. 753 kuruluş → M.Ö. 44 Caesar'ın öldürülmesi → M.S. 27 Augustus düzeni → M.S. 395 ikiye ayrılma → M.S. 476 Batı Roma'nın yıkılışı → M.S. 1453 Bizans'ın yıkılışı
Cumhuriyet düzeni = seçilmiş magistratlar + senato + halk meclisi
Principatus düzeni = imparatorun resmen sınırlı ve kurumlarca denetlenen yetkisi
Patricius–plebeius ayrımı = başlangıçta hukuki ayrım; plebeiusların hak kazanmasıyla siyasal eşitliğe dönüşmüş ayrımdır
Senato = yasa önerisi + dış politika; meclis = halk temsili; magistrat = yürütme ve adalet
İkiye ayrılma = M.S. 395; Batı parça M.S. 476'da, Doğu parça M.S. 1453'te sona ermiştir

Roma'nın kuruluşunu M.Ö. 509 olarak almak: Roma Devleti'nin kuruluşu M.Ö. 753'te kabul edilir. M.Ö. 509, cumhuriyet düzenine geçişle ilişkilendirilen bir tarihtir ve kuruluşla karıştırılmamalıdır.
Batı Roma'nın yıkılış yılını 1453 almak: M.S. 476'da yıkılan Batı Roma İmparatorluğu'dur. M.S. 1453'te yıkılan Doğu Roma'dır ve bu parçaya Bizans denir.
İmparatorluk düzenini cumhuriyet düzeniyle karıştırmak: Cumhuriyet döneminde yönetim seçilmiş magistratlara, imparatorluk döneminde ise bir imparatora bağlıdır. İki düzenin kurumları farklıdır.
Senatoyu yasaları tek başına yapan kurum sanmak: Senato yasa önerir; yasaların yürürlüğe girmesi halk meclisinin kararına bağlıdır. Bu yüzden "yasayı kim yapar" sorusuna kurumları ayırarak cevap verilir.
Caesar'ı imparatorluk döneminin başlangıcı saymak: Caesar istisnai yetkilerle diktatör olmuş ve M.Ö. 44'te öldürülmüştür. Düzenin kalıcı hâle gelmesi Augustus döneminde gerçekleşmiştir.
Roma'nın yenilmez olduğunu düşünmek: Roma savaş kayıpları yaşamıştır. Ancak siyasal kurumlarını yenileyebildiği için ağır yenilgilere rağmen varlığını sürdürmüştür. "Yenilmez" burada doğru bir ifade değildir.

"Doğu Roma neden Bizans adıyla anılır" sorusunu görünce iki ayrı bilgiyi birleştirin: Doğu parça daha uzun süre yaşamış ve Bizans olarak adlandırılmıştır.
Cumhuriyet dönemi sorularında "seçilmiş" ifadesi önemlidir; imparatorluk döneminde makamlar seçimle değil atamayla gelir.
"Yasayı kim yapar" tipi sorularda iki kurumu birlikte değerlendirin: senato önerir, meclis onaylar.
Patricius–plebeius sorularında "başlangıçta" ifadesini arayın; ayrımın zamanla siyasal eşitliğe dönüştüğü unutulmamalıdır.
Roma'da dış savaş ve iç savaş ayrımı yapılmalıdır: Pyden ve Zama dış savaştır, Sulla–Caesar çatışması iç savaştır.
Roma Devleti M.Ö. 753'te kurulmuştur; M.Ö. 509 cumhuriyet düzeninin başlangıcıyla ilişkilendirilir ve kuruluşla karıştırılmamalıdır.

Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.