tyt. SınıfFelsefe
Bilgi ve Varlık Felsefesi — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Bilgi felsefesinin temel sorularını açıklar.
- Bilginin kaynağına ilişkin yaklaşımları karşılaştırır.
- Doğruluk ölçütlerini açıklar.
- Varlık felsefesinin temel yaklaşımlarını yorumlar.
Önemli noktalar
- Bilgi felsefesi bilginin doğruluğunu ve sınırını sorgular.
- Doğruluk ölçütleri birbirinden bağımsız tartışılmıştır.
- Varlık felsefesinde idealizm-materyalizm karşıtlığı temeldir.
- Rasyonalizm bilginin kaynağını akıl, empirizm duyu verileri olarak kabul eder.
- Kant'ın kritisizmi akıl ve deneyi birlikte değerlendirir.
- İdealizm varlığın temelini ruh, materyalizm madde olarak açıklar.
- Monizm tek öz, dualizm iki temel öz savunusudur.
Formüller ve kurallar
- Rasyonalizm: akıl
- Empirizm: deney
- Kritisizm: akıl + deney
- İdealizm: düşünce
- Materyalizm: madde
Sık yapılan hatalar
- Rasyonalizm ile empirizmi karıştırmak: Biri akla, diğeri deneye dayanır.
- İdealizm ile materyalizmi eş görmek: Temel ilkeleri terstir.
- Doğruluk ölçütlerini tek ölçüt sanmak: Birden fazla ölçüt geliştirilmiştir.
- Empirizm ile realizmi karıştırmak: Empirizm bilginin kaynağını, realizm ise varlığın zihinden bağımsız olduğunu inceler; aynı düzeyde sorular değillerdir.
- Septisizmi cehalet olarak yorumlamak: Septisizm bilginin kesinliğine duyulan şüpheyi yöntem olarak savunur, öğrenmeye karşı çıkmaz.
Hızlı tekrar ipuçları
- Yaklaşım-filozof eşleştirmesini tablo yap.
- Doğruluk ölçütlerini kavram kavram öğren.
- Varlık yaklaşımlarını "ne temel?" sorusuyla ayır.
- Sınavda a priori ifadesi rasyonalizme, a posteriori ifadesi empirizme işaret eder; bu iki Latince terimi öğrenin.
- Kant sorularında daima sentez arayın; yalnız akıl veya yalnız duyum içeren şıklar kritisizmle bağdaşmaz.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Bilgi ve Varlık Felsefesi konusunun çözümlü sorularını çöz.