ayt. SınıfTürkçe
Yazım Kuralları — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Büyük harf kullanımının iki temel gerekçesini, yani cümle başı ile özel adı açıklar.
- Özel ad yazımındaki uyarıları örnek parçalarda karşılaştırır.
- Büyük harfle yapılan kısaltmalarla küçük harfle yapılan kısaltmaları ayırt eder.
- Dört ve daha çok basamaklı sayıların üçlü gruplara ayrılma kuralını uygular.
- Sayı ile ölçü arasındaki boşluğu, yüzde ve derece yazımını metin üzerinde denetler.
- Yanlış yazılmış bir metni kural adına göre düzeltir.
Önemli noktalar
- Büyük harf iki yerde zorunludur: cümle başı ve özel ad.
- Özel adı oluşturan her sözcük büyük harfle başlatılır; yalnızca ilk sözcüğün ilk harfi büyük olması yeterlidir.
- Para birimi adları özel ad değildir, küçük harfle başlatılır.
- Kuruluş ve ölçü kıshortmaları farklı düzenlerde yazılır; nokta kullanımı da buna göre değişir.
- Noktayla biten kıshortmalara ek kesme işaretiyle değil, noktadan sonra gelir.
- Dört ve daha çok basamaklı sayılar sondan üçlü gruplara ayrılarak nokta ile yazılır.
- Yüzde ve binde işaretleri sayıya bitişik, ölçü kıshortmaları ise sayıdan bir boşlukla ayrılır.
Formüller ve kurallar
- Cümle başı ve özel ad = büyük harf
- Kuruluş kısaltması = büyük harf + noktasız
- Ölçü kısaltması = küçük harf + noktasız
- Dört ve daha çok basamak = üçlü grup + nokta
- Sayı ile ölçü kıshortması arası = bir boşluk
- Yüzde ve binde işareti = sayıya bitişik
- Üleştirme sayısı = yazıyla (ikişer)
Sık yapılan hatalar
- Genel sözcükleri büyük harfle yazmak: Yalnızca cümle başı ile özel adlar büyük harfle başlar; sıfat olmayan genel sözcükler küçük harfle kalır.
- Ölçü kıshortmasını büyük harfle yazmak: Ölçü birimleri uluslararası biçimde küçük harfle ve noktasız yazılır.
- Kurum kıshortmasını harf harf noktalamak: Geleneksel olanlar dışında büyük harfle yapılan kıshortmalarda nokta kullanılmaz.
- Dört basamaklı sayıyı boşluksuz yazmak: Dört ve daha çok basamaklı sayılar üçlü gruplara ayrılarak nokta ile yazılır.
- Yüzde işaretini sayıdan sonra koymak: Yüzde ve binde işaretleri sayıya bitişik, yani sayıdan önce yazılır.
- Üleştirme sayısını rakamla yazmak: Üleştirme sayıları rakamla değil yazıyla belirtilir.
Hızlı tekrar ipuçları
- Her soruda önce ögeyi bul: sayı, kısaltma, özel ad ya da birim; sonra ilgili kuralı adıyla yaz.
- Özel adlarda iki soru sor: bu bir özel ad mı, değil mi; özel ad ise kapsamı tek bir sözcük mü, bütün ad mı.
- Kısaltmaları iki kutuya ayır: büyük harfliler ve küçük harfliler; sonra nokta olup olmadığını denetle.
- Sayı yazarken önce basamak sayısını bul, sonra gruplama gerekip gerekmediğine karar ver.
- Düzeltme sorularında hatayı işaretle, sonra eksik ya da fazla olan kısmı söyle; kuralın adını yazmayı unutma.
- Yazdığın her metni son kez okurken dört başlığı sırayla tara: büyük harf, kısaltma, sayı, birim.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Yazım Kuralları konusunun çözümlü sorularını çöz.