ayt. SınıfTarih
Toplumsal Alan ile Hukuk ve Sağlıkta Yapılan İnkılaplar — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Toplumsal alanda yapılan inkılapların gerekçelerini açıklar.
- Şapka, kılık kıyafet, takvim ve Soyadı Kanunu düzenlemelerini tarihleriyle birlikte sıralar.
- Hukuk alanında kabul edilen kanunların laik ve yazılı hukuk düzenine geçişteki rolünü karşılaştırır.
- Sağlık alanında kurulan örgütlenme modelini ve koruyucu hekimlik yaklaşımını yorumlar.
- Toplumsal alan, hukuk ve sağlık inkılaplarının günlük hayata yansımalarını değerlendirir.
Önemli noktalar
- Toplumsal alandaki düzenlemelerin temel amacı, toplumun çağdaş bir dış görünüşe kavuşmasını ve ayrıcalık belirten unvanların kaldırılmasını sağlamaktır.
- Şapka kanunu 25 Kasım 1925'te, takvim-saat-ölçü değişikliği ise 26 Aralık 1925'te kabul edilmiştir.
- Soyadı Kanunu 21 Haziran 1934'te kabul edilmiş, 24 Kasım 1934'te Mustafa Kemal Paşa'ya Atatürk soyadı verilmiştir.
- Türk Kanunu Medenîsi İsviçre Medeni Kanunu'na esastan dayanır; kabul tarihi 17 Şubat 1926, yürürlük tarihi 4 Ekim 1926'dır.
- Medeni Kanun ile kadınlar erkeklerle eşit haklara kavuşmuş, tek eşlilik esas getirilmiş ve resmî nikâh zorunlu hâle getirilmiştir.
- Sağlık ve Sosyal yetkili birim 2 Mayıs 1920'de, Milli Mücadele sırasında kurulmuştur; ilk bakanı Dr. Adnan Adıvar'dır.
- Bu inkılapların başarısı, kanunların çıkarılmasıyla değil toplumun günlük hayatına yansımasıyla ölçülür.
Formüller ve kurallar
- Şapka kanunu = 25 Kasım 1925; şapka millî serpuş sayıldı
- Takvim kanunu = 26 Aralık 1925; miladi takvim 1 Ocak 1926'dan itibaren
- Soyadı Kanunu = 21 Haziran 1934 kabul, 2 Ocak 1935 yürürlük
- Türk Kanunu Medenîsi = 17 Şubat 1926 kabul, 4 Ekim 1926 yürürlük
- yetkili birim = 2 Mayıs 1920, 3 sayılı kanun
- Laiklik = dinin aklı değil kanunu esas alması
- Koruyucu hekimlik = hastalık oluşmadan önce önlem almak
- Medeni hukuk = kişi + aile + miras + eşya düzeni
Sık yapılan hatalar
- Şapka kanunu ile takvim kanununun tarihini karıştırmak: Şapka kanunu 25 Kasım 1925'te, takvim-saat-ölçü kanunu 26 Aralık 1925'te kabul edilmiştir.
- Soyadı Kanunu'nu yanlış yılda kabul edilmiş saymak: Kanun 21 Haziran 1934'te kabul edilmiş, 2 Ocak 1935'te yürürlüğe girmiştir.
- Medeni Kanun'un kabul ve yürürlük tarihlerini aynı saymak: Kabul 17 Şubat 1926, yürürlük ise 4 Ekim 1926'dır.
- yetkili birim Cumhuriyet sonrasında kurulduğunu düşünmek: Bakanlık 2 Mayıs 1920'de Milli Mücadele sırasında kurulmuştur.
- Takvim değişikliğinin yalnızca dinî bir düzenleme olduğunu sanmak: Değişiklik uluslararası ilişkileri ve ticareti kolaylaştırmak amacıyla yapılmıştır.
- Sağlık inkılaplarını yalnızca hastane açmakla sınırlamak: Hekim yetiştirme, aşı çalışmaları ve koruyucu hekimlik de bu alanın parçasıdır.
Hızlı tekrar ipuçları
- Şapka, takvim, Medeni Kanun, yetkili birim tarihlerini tek bir kronolojiye yerleştir.
- Toplumsal alan, hukuk ve sağlık başlıklarını bir karşılaştırma tablosuna dönüştür.
- Kabul tarihi ile yürürlük tarihi arasındaki farkı sorularda özellikle kontrol et.
- Kadın haklarının hangi kanunlarla geldiğini eşleştir: Medeni Kanun, seçim hakkı, İş Kanunu.
- Sağlık alanında kurum, kanun ve personel üçlüsünü birlikte düşün.
- Soruda 'neden yapıldı' yerine 'hangi sonucu doğurdu' soruluyorsa gerekçeden çok uygulamayı yaz.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra Toplumsal Alan ile Hukuk ve Sağlıkta Yapılan İnkılaplar konusunun çözümlü sorularını çöz.