9. SınıfBiyomedikal Cihaz Teknolojileri
Tıbbi Cihaz Sınıfları — Çalışma Sayfası
Kazanımlar, önemli noktalar ve sık yapılan hatalar tek sayfada.
Bu konuda öğrenecekleriniz
- Tıbbi cihazları risk tabanlı sınıflara (I, IIa, IIb, III) göre ayırır.
- İnvasiv, steril ve aktif implant cihazların sınıflandırmadaki yerini açıklar.
- Elektriksel güvenlik sınıfı ile uygulama parçası tiplerini (B, BF, CF) ayırt eder.
- Tanı, tedavi, yaşam destek ve laboratuvar cihazlarını kullanım amacına göre gruplandırır.
- Bir cihazın sınıfını belirleyen kuralları verilen senaryo üzerinden uygular.
Önemli noktalar
- Sınıflandırma cihazın işlevine değil, esas olarak hasta üzerindeki riskine göre yapılır.
- İnvaziv ve steril kullanım, cihazın risk sınıfını yükseltir; tek kullanımlık sterile ürünler bu kurala girer.
- Topraklama ucu bulunan fiş Sınıf 1 cihazı, bulunmayan ve çift izolasyon sembolü taşıyan fiş Sınıf 2 cihazı gösterir.
- EKG, defibrilatör ve kateter uçları Tip CF'dir çünkü akım kalbe kadar ulaşabilir.
- Aktif implant cihazlar (kalp pili) en yüksek denetim seviyesinde, III. sınıfa yakın değerlendirmeye tabidir.
- Yaşam destek cihazları bakım önceliğinde en üsttedir; arıza toleransları en düşüktür.
- Kaçak akım ölçümünde hangi tip uygulama parçası kullanıldığı testten önce belirlenmelidir.
Formüller ve kurallar
- Risk sınıfları: I < IIa < IIb < III (artan risk)
- Sınıf 1: koruma iletkeni (topraklama) zorunlu
- Sınıf 2: çift izolasyon, topraklama ucu yok
- Tip B / BF normal kaçak akım sınırı: 100 µA
- Tip CF normal kaçak akım sınırı: 10 µA
- Tek hata koşulu sınırı ≈ normal koşul sınırının 5 katı
- Topraklama direnci sınırı: kural gereği düşük ve ölçülmüş olmalı
Sık yapılan hatalar
- Cihazın işlevini risk sınıfıyla karıştırmak: Röntgen tanı cihazıdır ama risk sınıfı IIb'dir; grup ve sınıf ayrı kavramlardır.
- Sınıf 1 ile Sınıf 2'yi elektronik devre sınıfıyla sanmak: Bu sınıflar elektriksel güvenlik koruma yöntemini, yani topraklama ile çift izolasyonu ifade eder.
- Topraklama direncini Sınıf 2 cihazda ölçmeye çalışmak: Koruma iletkeni bulunmadığından ölçüm geçersizdir, önce izolasyon direnci ölçülür.
- Tek hata koşulu sınırını normal koşul sınırıyla aynı sanmak: Tek hata koşulunda izin verilen kaçak akım yaklaşık beş katıdır.
- Her invaziv cihazı III. sınıf saymak: İnvaziv olmak sınıfı yükseltir fakat kalp ve merkezi dolaşım sistemi teması olmadıkça III. sınıfa çıkılmaz.
Hızlı tekrar ipuçları
- Sınıf sorularında önce iki soruyu sor: invaziv mi, steril mi; ikisi de evetse sınıfı bir basamak yukarı taşı.
- Elektrik güvenlik sorusunda fişi incele: topraklama ucu varsa Sınıf 1, çift izolasyon sembolü varsa Sınıf 2.
- Tip CF'yi hatırlamanin en kısa yolu: CF = kalp (cardiac), en düşük kaçak akım sınırı ona aittir.
- Ölçüm değerleri sorularında önce hangi koşulun sorulduğuna bak: normal koşul mu, tek hata koşulu mu.
- Yaşam destek cihazı görülen sorularda cevap genellikle bakım önceliği en yüksek olan seçenektir.
Kendini dene
Bu sayfayı okuduktan sonra konu anlatımını tekrar oku ve kendi cümlelerinle özetle.