Konu Anlatımı
Okul çevresi nedir?
Okul çevresi; sınıf, bahçe, koridor, kütüphane, atölye ve kantin gibi yerlerin tamamıdır. Bu yerleri düzenli, temiz ve yeşil tutmak hem öğrenmeyi kolaylaştırır hem de çevre bilincini geliştirir. Okul çevresini geliştirme çalışmaları genellikle üç başlıkta toplanır: temizlik ve düzen, tasarruf ve geri dönüşüm, ağaçlandırma ve yeşillendirme.
Okul kurallarını modal fiillerle anlatmak
Okul kuralları İngilizcede en çok modal fiillerle verilir. Must kesin kural bildirir, mustn't yasak koyar, should ve ought to ise tavsiye verir. Modal fiillerden sonra daima yalın fiilin birinci biçimi gelir; -ing, -ed ve to kullanılmaz.
| Modal fiil | Anlamı | Örnek cümle |
| must | kesin kural | Students must switch off the lights when they leave. |
| mustn't | yasak | Students mustn't throw waste on the ground. |
| should | tavsiye | We should use both sides of the sheet. |
| ought to | tavsiye | You ought to take your own bottle to school. |
Present simple ve present continuous farkı
Present simple, her zaman doğru olan genel doğruları ve tekrarlanan alışkanlıkları anlatır: Our school recycles paper every week. Present continuous ise şu anda süren eylemi gösterir ve now, right now, at the moment gibi ifadelerle kullanılır: The students are cleaning the garden at the moment.
- every day, always, usually, never → present simple
- now, Look!, Listen! → present continuous
- used to + V1 → geçmişte var olan, şimdi olmayan alışkanlık
Neden-sonuç ilişkisi: because ve so
Bir eylemin nedenini açıklamak için because, sonucunu bildirmek için so kullanılır. We use both sides of the sheet because paper is precious. cümlesinde because ile gerekçe verilir. Paper is precious, so we use both sides of the sheet. cümlesinde ise so ile sonuç söylenir. İki bağlaç aynı anda kullanılmaz.
Koşul cümleleri ve gelecek
Geleceğe dair kesin sonuçlar first conditional ile kurulur: If we recycle paper, we will save trees. Gerçekleşmemiş, varsayımsal durumlar ise second conditional içinde anlatılır: If we watered the plants, they would grow faster. İkinci tipte if cümlesinde geçmiş zaman, sonuç bölümünde would kullanılır.
- Hedef belirle: Bu yıl okulda atık miktarını azaltmayı hedefliyoruz.
- Görev dağıt: Her sınıf bahçe, sınıf ve koridorun temizliğinden sorumlu olacak.
- Uygula: Öğrenciler düzenli olarak geri dönüşüm yapacak ve ağaç dikecek.
- Değerlendir: Dönem sonunda kazanılan tasarrufu karşılaştırarak eksikleri belirleyeceğiz.
Özet: Okul çevresini geliştirme çalışmaları temizlik, tasarruf, geri dönüşüm ve ağaçlandırma başlıklarında anlatılır. Kurallar must ve mustn't, tavsiyeler should ve ought to ile verilir. Zaman seçiminde now gibi ifade varsa present continuous, every day gibi ifade varsa present simple kullanılır. Neden için because, sonuç için so yazılır. Gelecekteki kesin sonuçlar if + will, varsayımsal durumlar if + would ile anlatılır.
Sık Yapılan Hatalar: Modal fiilden sonra to eklemek; present continuous yapısında yardımcı fiili atlamak; because ve so bağlaçlarını aynı cümlede birlikte kullanmak; if cümlesinde will yerine would yazmak; edilgen yapıda be yardımcı fiilini atlamak en sık görülen hatalardır.
Ne Öğreneceğiz
Okul çevresini (bahçe, sınıf, koridor, atölye) düzenli, temiz ve yeşil hâle getirmek için yapılan çalışmaların İngilizce olarak anlatılması, okul kurallarının modal fiillerle verilmesi, because ve so bağlaçlarıyla gerekçe-sonuç ilişkisi kurulması ve geri dönüşüm projelerinin planlanması Bu konuda ögrenme çıktıları:
- Okul çevresini geliştirmek için yapılabilecek çalışmaları tanır ve kendi okulundan örnek verir.
- Okul kurallarını must, mustn't, should ve ought to modal fiilleriyle doğru biçimde ifade eder.
- Present simple ile present continuous arasındaki farkı cümle içinde doğru kullanır.
- Geri dönüşüm, tasarruf ve temizlik projelerinde because ve so bağlaçlarıyla neden-sonuç ilişkisi kurar.
- Bir çevre projesini hedef belirleme, görev dağıtma, uygulama ve değerlendirme basamaklarıyla planlar.
- Edilgen yapı ile çevresel bilgilendirme cümleleri kurar ve used to alışkanlığını tanır.
Ön Bilgi
Bu konuya başlamadan önce temel kavram ve ön koşulları kavramanız yardımcı olacaktır. Konunun çerçevesinde şu kavramlar dikkat ister:
- Okulda geri dönüşüm kutuları düzenli ve ayrı tutulmalıdır; kâğıt, cam ve plastik aynı kutuya atılmaz.
- Su ve elektrik tasarrufu için musluklar kapatılır, kullanılmayan aydınlatma söndürülür.
- Sınıf kuralları genellikle must ve mustn't fiilleriyle yazılır, tavsiyelerde ise should kullanılır.
- Present continuous now, right now ve at the moment gibi ifadelerle kullanılır.
- Bahçe ve atölye gibi ortak alanlarda her sınıfın kendi sorumluluk bölgesi olmalıdır.
- Doğa dostu projeler öğrencilerin sorumluluk bilincini ve birlikte çalışma alışkanlığını geliştirir.
- Projenin sonunda yapılacak değerlendirme, öğrencilerin gelecek planlama becerisini güçlendirir.
- Atık azaltma çalışmaları hem okul bütçesini hem de doğayı koruyan bir sorumluluk örneğidir.
Basit Örnek ve Günlük Yaşam
Günlük yaşamda ve mesleki bağlamda bir uygulama:
Soru: Bir okul çevre kuralları listesi hazırlaman gerekiyor. Kuralları must, mustn't ve should kullanarak İngilizce yaz.
- Adım 1: Her kural için kural, yasak veya tavsiye anlamını belirle.
- Adım 2: Kesin kurallar için must, yasaklar için mustn't, tavsiyeler için should seç.
- Adım 3: Modal fiilden sonra yalın fiili yaz; -ing, -ed ve to ekleme.
- Adım 4: Cümleleri Our school ve Students gibi tutarlı öznelerle sırala.
Sonuç/cevap: Students must switch off the lights when they leave the classroom. Students mustn't throw waste on the ground. We should use both sides of the sheet.
İleri Örnek
Daha ileri bir uygulama:
Soru: Sınıfın ne zaman temizlendiğini edilgen yapıyla anlatman gerekiyor.
- Adım 1: Eylemi belirle (clean).
- Adım 2: Özneyi çıkarıp eylemi özne yap.
- Adım 3: be + V3 düzenini oluştur.
- Adım 4: Zaman ifadesini cümlenin sonuna ekle.
Sonuç/cevap: The classroom is cleaned every Friday.
Adım Adım Çözülmüş Örnek
Okul kurallarını modal fiillerle yazmak konusunun adımları:
- Adım 1: Her kural için kural, yasak veya tavsiye anlamını belirle.
- Adım 2: Kesin kurallar için must, yasaklar için mustn't, tavsiyeler için should seç.
- Adım 3: Modal fiilden sonra yalın fiili yaz; -ing, -ed ve to ekleme.
- Adım 4: Cümleleri Our school ve Students gibi tutarlı öznelerle sırala.
Karşılaştırma Tablosu
| Kavram | Açıklama |
|---|
| Okulda geri dönüşüm kutuları düzenli ve | Okulda geri dönüşüm kutuları düzenli ve ayrı tutulmalıdır; kâğıt, cam ve plastik aynı kutuya atılmaz. |
| Su ve elektrik tasarrufu için musluklar | Su ve elektrik tasarrufu için musluklar kapatılır, kullanılmayan aydınlatma söndürülür. |
| Sınıf kuralları genellikle must ve mustn | Sınıf kuralları genellikle must ve mustn't fiilleriyle yazılır, tavsiyelerde ise should kullanılır. |
| Present continuous now, right now ve at | Present continuous now, right now ve at the moment gibi ifadelerle kullanılır. |
| Bahçe ve atölye gibi ortak alanlarda her | Bahçe ve atölye gibi ortak alanlarda her sınıfın kendi sorumluluk bölgesi olmalıdır. |
| Doğa dostu projeler öğrencilerin sorumlu | Doğa dostu projeler öğrencilerin sorumluluk bilincini ve birlikte çalışma alışkanlığını geliştirir. |
| Projenin sonunda yapılacak değerlendirme | Projenin sonunda yapılacak değerlendirme, öğrencilerin gelecek planlama becerisini güçlendirir. |
| Atık azaltma çalışmaları hem okul bütçes | Atık azaltma çalışmaları hem okul bütçesini hem de doğayı koruyan bir sorumluluk örneğidir. |
Kendini Dene
Soru: Write five rules for keeping your school environment clean, using must, mustn't or should.
Örnek cevap: Students must switch off the lights when they leave the classroom. They mustn't throw waste on the ground. They should use both sides of the sheet. They should put paper, glass and plastic into their own bins. They ought to water the plants in the garden regularly.
Developing the environment — Sık Sorulan Sorular
Okul çevresi nedir?
Okul çevresi; sınıf, bahçe, koridor, kütüphane, atölye ve kantin gibi yerlerin tamamıdır. Bu yerleri düzenli, temiz ve yeşil tutmak hem öğrenmeyi kolaylaştırır hem de çevre bilincini geliştirir. Okul çevresini geliştirme çalışmaları genellikle üç başlıkta toplanır: temizlik ve düzen, tasarruf ve geri dönüşüm…
Neden-sonuç ilişkisi: because ve so?
Bir eylemin nedenini açıklamak için because, sonucunu bildirmek için so kullanılır. We use both sides of the sheet because paper is precious. cümlesinde because ile gerekçe verilir. Paper is precious, so we use both sides of the sheet. cümlesinde ise so ile sonuç söylenir. İki bağlaç aynı anda kullanılmaz.
Developing the environment nedir?
Okul çevresi; sınıf, bahçe, koridor, kütüphane, atölye ve kantin gibi yerlerin tamamıdır. Bu yerleri düzenli, temiz ve yeşil tutmak hem öğrenmeyi kolaylaştırır hem de çevre bilincini geliştirir. Okul çevresini geliştirme çalışmaları genellikle üç başlıkta toplanır: temizlik ve düzen, tasarruf ve geri dönüşüm…
Developing the environment konusunda ne öğrenilir?
Okulda geri dönüşüm kutuları düzenli ve ayrı tutulmalıdır; kâğıt, cam ve plastik aynı kutuya atılmaz.