Future Plans

Konu Anlatımı

Gelecek Zaman İfadeleri

Gelecekte olacak olayları anlatırken cümlenin başında ya da sonunda zaman ifadesi kullanılır. En sık olanlar şunlardır: tomorrow (yarın), next week (gelecek hafta), next month (gelecek ay), next year (gelecek yıl), this weekend (bu hafta sonu), soon (yakında) ve in the future (gelecekte). Bu ifadeler Simple Past'teki yesterday ve last week ifadelerinin karşıtıdır ve cevabı gelecek kipe götürür.

Zaman ifadesi tek başına yeterli değildir; cümlede bir gelecek yapısı bulunmalıdır. I visit my grandmother tomorrow cümlesi yanlıştır; ya I am going to visit ya da I will visit biçiminde tamamlanmalıdır. Bu nedenle önce zaman belirlenir, ardından yapı seçilir.

be going to Yapısı

be going to + V1, önceden planlanmış niyetleri anlatır. Özneye göre be fiili değişir: I am going to travel. He is going to play football. We are going to have a picnic. Olumsuz yapıda not be fiilinden sonra gelir: She isn't going to stay at home.

Soru kurulurken be fiili özne başına alınır: Are you going to come to my party? Kısa cevaplar da önemlidir: Yes, I am. / No, I'm not. Dikkat edilmesi gereken nokta, going to'dan sonra fiilin yalın kalmasıdır; going to visiting biçiminde bir yapı yoktur.

will Yapısı

will + V1 iki temel durumda kullanılır. Birincisi konuşmadan hemen önce verilen kararlardır: I'm hungry. I'll eat a sandwich. İkincisi tahminlerdir: I think it will rain tomorrow. Olumsuzunda won't kullanılır: She won't forget your birthday. Soruda Will başa gelir: Will you help me?

İki yapı arasındaki fark anlamdadır: going to konuşmadan önce düşünülmüş planları, will ise anlık kararı ve tahmini anlatır. Bu ayrım sınavlarda en sık sorulan konudur ve cümledeki bağlam ipucu verir.

Adım Adım: Cümle Kurma Yöntemi

Gelecek zaman sorusunda izlenecek yol şöyledir. Bir: zaman ifadesi bulunur. İki: plan mı anlık karar mı olduğu belirlenir. Üç: plan için am/is/are + going to, anlık karar ve tahmin için will seçilir. Dördü: olumsuz veya soru yapısında yardımcı fiil doğru yere yerleştirilir. Beş: ana fiil yalın hâlde yazılır.

Örnek Kullanım ve Sınav Odaklı Kısım

Bir gelecek planı metni şöyle olabilir: Next week we are going to visit our grandparents. I am going to buy a present for my grandmother. I think she will be very happy. Bu metin planlı eylem ile tahmini bir arada kullanır.

Sınavlarda en çok sorulan noktalar: özneye uygun be fiili seçimi, going to'dan sonra yalın fiil, zaman ifadelerinin Simple Past ile karışmaması ve will ile going to'nun anlam ayrımıdır. Boşluk doldurma sorularında cümlenin geri kalanındaki isarete bakılarak yapı seçilir.

Ne Öğreneceğiz

Gelecekteki plan ve niyetleri be going to ve will yapılarıyla olumlu, olumsuz ve soru cümlelerinde doğru biçimde ifade etmeyi öğretir. Bu konuda ögrenme çıktıları:

• Gelecek zaman ifadelerini cümle içinde doğru kullanır.
• be going to yapısını olumlu, olumsuz ve soru cümlelerinde kurar.
• will yapısını anlık karar ve tahminlerde uygular.
• be going to ile will arasındaki anlam farkını ayırt eder.
• Gelecek planlarını anlatan bir paragraf yazar.

Ön Bilgi

Bu konuya başlamadan önce temel kavram ve ön koşulları kavramanız yardımcı olacaktır. Konunun çerçevesinde şu kavramlar dikkat ister:

• going to yapılarında plan konuşmadan önce yapılır.
• will çoğunlukla anlık karar ve tahminlerde kullanılır.
• going to'dan sonra ana fiil yalın hâlde gelir.
• be fiili özneye göre am, is veya are olarak değişir.
• won't, will'in olumsuz hâlidir; will not'un kısaltmasıdır.
• next week ve tomorrow ifadeleri Simple Past zaman ifadeleriyle karıştırılmamalıdır.

Basit Örnek ve Günlük Yaşam

Günlük yaşamda ve mesleki bağlamda bir uygulama:

Soru: Complete the sentence: We ___ going to have a picnic on Sunday.

1. Step 1: The subject is We, a plural subject.
2. Step 2: Plural subjects take are in the present simple forms.
3. Step 3: The structure becomes We are going to have a picnic.

Sonuç/cevap: are

Karşılaştırma Tablosu

Sık Yapılan Hatalar

going to'dan sonra -ing'li fiil kullanmak: going to visiting değil, going to visit kullanılmalıdır; ardından yalın fiil gelir.

Özneye göre be fiilini seçmemek: I am, he is, we are ayrımı yapılmalı; He am going to biçiminde yapı yanlıştır.

Olumsuz yapıda not'u yanlış yere koymak: She not going to değil, She isn't going to doğrudur.

will'tan sonra to getirmek: will to help değil, will help kullanılır; will daima yalın fiille birlikte gelir.

Zaman ifadelerini geçmişle karıştırmak: next week gelecektir, last week ise geçmiştir; ikisi aynı cümlede kullanılmaz.

Özet

Gelecek zaman ifadeleri tomorrow, next week ve this weekend gibi kelimelerle belirtilir. Önceden planlanmış eylemler am/is/are + going to + V1 ile, anlık karar ve tahminler will + V1 ile anlatılır. Olumsuzluk not ve won't ile, sorular ise be ve will fiillerinin özne önüne alınmasıyla kurulur.

Kendini Dene

Soru: Yaz tatili için yaptığınız planları anlatan bir paragraf yazınız. En az iki 'be going to' ve bir 'will' cümlesi kullanıp aralarındaki farkı belirtiniz.

Örnek cevap: Puanlama anahtarı: 'be going to' ile en az iki plan cümlesi 6 puan; 'will' ile bir anlık karar veya tahmin cümlesi 5 puan; gelecek zaman zarfının doğru kullanımı 4 puan; iki yapının kullanım farkının bir cümleyle belirtilmesi 3 puan; yazım 2 puan. Toplam 20 puan.